Έφηβος · Εβδομάδα 5 · Δευτέρα
Η αναγνώριση της πρόθεσης από τον Ιωσήφ
Στίχος απομνημόνευσης: Genesis 50:20
Θέτοντας το σκηνικό
Ο κύκλος του Ιωσήφ κλείνει τη Γένεση με μία από τις πιο προσεκτικά διαμορφωμένες αφηγήσεις στην εβραϊκή Βίβλο. Ο Ιωσήφ πέρασε περίπου δύο δεκαετίες απορροφώντας γνήσιο κακό: μια απόπειρα δολοφονίας από τους αδελφούς του, την πώληση σε δουλεία, την ψευδή κατηγορία της γυναίκας του Πετεφρή, ξεχασμένες υποσχέσεις σε αιγυπτιακή φυλακή. Ο αφηγητής δεν απαλύνει τίποτα από αυτά. Όταν οι αδελφοί στέκονται τελικά μπροστά του μετά τον θάνατο του Ιακώβ, περιμένουν ανταπόδοση, γιατί η ανταπόδοση θα ήταν η κανονική ηθική λογική της αρχαίας Εγγύς Ανατολής. Ο Ιωσήφ αντίθετα παραδίδει μία μόνο πρόταση που έχει διαμορφώσει την εβραϊκή και χριστιανική θεολογία για χιλιετίες. Αρνείται να αρνηθεί την ενοχή των αδελφών του και αρνείται να αρνηθεί τον ευρύτερο σκοπό του Θεού, και κρατά και τις δύο αξιώσεις στην ίδια ανάσα. Η λογοτεχνική δομή έχει σημασία: το εδάφιο χτίζεται σε παράλληλο ρήμα. Οι αδελφοί «σχεδίασαν» ή «σκόπευσαν» κακό· ο Θεός «σχεδίασε» ή «σκόπευσε» καλό. Ίδια λέξη, δύο δράστες, αντίθετες προθέσεις, ένα αποτέλεσμα. Η Γένεση τελειώνει εδώ επίτηδες. Όλο το βιβλίο ρωτούσε αν μπορεί να εμπιστευτεί κανείς τον Θεό όταν τα οικογενειακά συστήματα διαλύονται, όταν απειλεί η πείνα, όταν οι άνθρωποι επιλέγουν τη βία. Η απάντηση του Ιωσήφ δεν είναι ότι το κακό ήταν κρυφά καλό. Η απάντησή του είναι ότι ο Θεός δεν απουσίαζε από το δωμάτιο όπου αποφασίστηκε το κακό.
Το ανθρώπινο κακό, ο θείος σκοπός
Η πρώτη μεγάλη δήλωση της Γραφής για την πρόνοια δεν σβήνει την ανθρώπινη ευθύνη· τοποθετεί τον θείο σκοπό από κάτω χωρίς να τα συγχέει.
Στον κόσμο σου
Οι επιζώντες κακοποίησης ακούν μερικές φορές καλοπροαίρετους χριστιανούς να λένε: «Ο Θεός το έκανε αυτό για να σου διδάξει κάτι». Αυτό δεν λέει η Γένεση 50:20, και το να προσποιείται κανείς ότι το λέει προκαλεί πραγματική πνευματική βλάβη. Μια πιο ειλικρινής ανάγνωση πλησιάζει περισσότερο σε αυτό που κάποιοι ποιμένες ενημερωμένοι για το τραύμα ονομάζουν λυτρωτική αναπλαισίωση: η βλάβη ήταν βλάβη, ο δράστης είναι υπεύθυνος, και ο Θεός εργάζεται υφαίνοντας νόημα και ακόμη και σωτηρία από τα ερείπια που ο Θεός δεν προκάλεσε. Παρατήρησε τη διαφορά. Μία πρόταση δικαιολογεί το κακό· η άλλη αρνείται να αφήσει το κακό να έχει τον τελευταίο λόγο.
Σκέψου το
- Σε ποιο σημείο της δικής σου ιστορίας έχεις πειραχτεί είτε να κατηγορήσεις τον Θεό για τη βλάβη είτε να προσποιηθείς ότι η βλάβη δεν συνέβη πραγματικά; Πώς θα έμοιαζε η άρνηση και των δύο συντομεύσεων;
- Ο Ιωσήφ περίμενε περίπου είκοσι χρόνια πριν μπορέσει να πει αυτή την πρόταση. Τι σου λέει αυτό για τα χρονοδιαγράμματα για να κάνεις ειρήνη με οδυνηρά κεφάλαια της ζωής σου;
Ας προσευχηθούμε μαζί
Θεέ, θέλω να πιστέψω ότι εργάζεσαι κάτω από τα χειρότερα πράγματα, αλλά κάποιες μέρες αυτό μου φαίνεται δύσκολο. Δεν θα προσποιηθώ ότι οι πληγές δεν συνέβησαν, και δεν θα προσποιηθώ ότι εσύ τις προκάλεσες. Βοήθησέ με να κρατήσω και τα δύο. Δώσε μου την υπομονή του Ιωσήφ, την καθαρότητά του και την άρνησή του να πει ψέματα είτε για το κακό είτε για σένα. Αμήν.