Eterniseed › Πρόγραμμα σπουδών › Ματθαίος
Ματθαίος 21 — με το Καθολικό Σχόλιο του Χέιντοκ
Άνοιγμα
Εισαγωγή
Καλώς ήρθατε σε αυτό το καθημερινό μάθημα που αντλείται από το Καθολικό Οικογενειακό Σχόλιο της Αγίας Γραφής του Χέιντοκ στο κεφάλαιο 21 του Ματθαίου. Σε αυτές τις ιερές σελίδες οι αρχαίοι ερμηνευτές της Εκκλησίας ξεδιπλώνουν το μυστήριο της εισόδου του Χριστού στα Ιεροσόλυμα, τον καθαρισμό του ναού και τις παραβολές που ακολουθούν. Ο Χέιντοκ συγκεντρώνει τη σοφία των Πατέρων και των Διδασκάλων ώστε ο σημερινός αναγνώστης να εισέλθει βαθύτερα στον ζωντανό λόγο του Ευαγγελίου. Καθώς προσευχόμαστε, διαβάζουμε, μελετούμε και ανταποκρινόμαστε, είθε το Άγιο Πνεύμα να ανοίξει τις καρδιές μας για να δεχθούμε τις ίδιες αλήθειες που θρέψανε γενιές πιστών.
Διαβάστε
Ανάγνωση
Πάρτε το ιερό κείμενο του Ματθαίου κεφάλαιο 21 και διαβάστε το αργά με πνεύμα προσευχής. Ακούστε τη φωνή του Κυρίου που έρχεται στον ναό του και μιλά στον λαό του. Σταματήστε όπου ένας στίχος συγκινεί την καρδιά, αφήνοντας τις λέξεις να αντηχήσουν στη σιωπή πριν συνεχίσετε. Αυτή η ανάγνωση προετοιμάζει την ψυχή να δεχθεί το φως που θα ρίξει το σχόλιο του Χέιντοκ στα ίδια χωρία.
Μελετήστε
Μελέτη
Ο Χέιγντοκ ανοίγει το σχόλιο στο κεφάλαιο 21 του Ματθαίου.
Η Βηθφαγή ήταν χωριό των ιερέων και σημαίνει ο οίκος των σύκων και των χουρμάδων ή ο οίκος της πηγής ή του κολάκος που βρίσκεται στην πλαγιά του Όρους των Ελαιών περίπου ένα μίλι ανατολικά της Ιερουσαλήμ μιας ημέρας σαββάτου πορεία. Καθώς η Βηθφαγή ονομαζόταν πιθανώς έτσι από τα σύκα και τους χουρμάδες που φύτρωναν εκεί το Όρος των Ελαιών ονομαζόταν από τον μεγάλο αριθμό ελαιοδένδρων ελληνικά τον ελαιών. Η θριαμβευτική είσοδος του Ιησού Χριστού στην Ιερουσαλήμ από τη Βηθανία έγινε την πρώτη ημέρα της εβδομάδας που αντιστοιχεί στην Κυριακή μας ακριβώς την ημέρα κατά την οποία με τον διορισμό του νόμου Έξοδος ιβ΄ 3. το αρνί οδηγήθηκε εδώ για να θυσιαστεί στο Πάσχα. Για να δείξει επιπλέον ότι στον εαυτό του πραγματοποιήθηκαν όλες οι μορφές του παλαιού νόμου επέλεξε ακριβώς εκείνη τη νύχτα για την καθιέρωση του Πάσχα του νέου νόμου της ευλογημένης ευχαριστίας η οποία ορίστηκε για τη θυσία του πασχαλινού αρνιού στον παλαιό νόμο και ακριβώς την ημέρα για τη λύτρωση του κόσμου κατά την οποία ο λαός του Θεού είχε προηγουμένως λυτρωθεί από την αιγυπτιακή δουλεία. ... Όταν έφτασαν στη μέση της διαδρομής μεταξύ της Βηθανίας την οποία μόλις είχε εγκαταλείψει και της Βηθφαγής στέλνει δύο από τους μαθητές του. Στα ελληνικά είναι Και ελθών εις Βηθφαγή δηλαδή επορεύοντο ταξίδευαν προς τη Βηθφαγή και βρίσκονταν κοντά στον τόπο εντός οπτικής επαφής μαζί του αλλά δεν τον είχαν φτάσει όπως μαθαίνουμε και από τον Μάρκο και από τον Λουκά.Το σχόλιο εξετάζει στη συνέχεια την προφητεία που εκπληρώθηκε στον όνο και το πουλάρι.
Πηγαίνετε στο χωριό στα λατινικά Καστέλλουμ αλλά στα ελληνικά εις την κώμην που είναι μπροστά σας κόντρα βος όπως λέει ο Βιργίλιος Ιταλίαν κόντρα. Αινειάδα α΄. Μερικοί συγγραφείς νομίζουν ότι ήταν η Βηθφαγή. Χέιγντοκ --- Ένας όνος δεμένος και ένα πουλάρι μαζί της. Αυτό το πουλάρι που δεν είχε ακόμη καβαληθεί αντιπροσώπευε τους λαούς των εθνών στους οποίους ο Θεός δεν είχε δώσει γραπτό νόμο όπως είχε κάνει στους Ιουδαίους. Εδώ εκπληρώθηκε φανερά η προφητεία του Ζαχαρία Κεφ. θ΄. Ήταν τώρα η πρώτη ημέρα της εβδομάδας κατά την οποία έπαθε ο Χριστός ευαρεστήθηκε να εισέλθει στην Ιερουσαλήμ με ένα είδος θριάμβου καθώς ο λαός τον ακροαζόταν ως βασιλιά και Μεσσία. Βίθαμ --- Τόσο οι Ιουδαίοι όσο και οι εθνικοί που συμβολίζονται από τον όνο και το πουλάρι πρέπει να λυθούν και να οδηγηθούν από τα χέρια των αποστόλων του Χριστού στον Λυτρωτή τους. Οι εθνικοί που αντιπροσωπεύονται από το πουλάρι αν και προηγουμένως ακάθαρτοι μόλις δεχτούν τον Ιησού να αναπαύεται επάνω τους ελευθερώνονται από κάθε κηλίδα και καθίστανται τέλεια καθαροί. Ο ζήλος των εθνών αναφέρεται από τον Παύλο Ρωμαίους ια΄ 25. Τύφλωση εν μέρει συνέβη στον Ισραήλ μέχρις ότου έρθει το πλήρωμα των εθνών. Και έτσι όλος ο Ισραήλ θα σωθεί. Ιωάννης Χρυσόστομος ομιλία ξστ΄. --- Όπως είναι γραμμένο θα έρθει από τη Σιών αυτός που θα ελευθερώσει και θα αποστρέψει την ασεβή από τον Ιακώβ. Και αυτή είναι γι' αυτούς η διαθήκη μου όταν αφαιρέσω τις αμαρτίες τους. Αυτή η προφητεία του Ησαΐα νθ΄ 20. εφαρμόζεται από τον Παύλο στη μεταστροφή των Ιουδαίων και έτσι και ο Ιουδαίος και ο εθνικός πρέπει να πάρουν τον ζυγό του Σωτήρα μας ο οποίος είναι σίγουρα γλυκός και το φορτίο του ελαφρύ.Ο Χέιγντοκ εξετάζει στη συνέχεια τον τρόπο με τον οποίο κάθισε ο Χριστός επάνω στα ζώα.
Κάθισε επάνω σε αυτά. Ο Ιερώνυμος αποδοκιμάζει τη γνώμη εκείνων που υποθέτουν ότι ο Χριστός κάθισε επάνω και στον όνο και στο πουλάρι αν και χωρίς επαρκή λόγο. Το ελληνικό πράγματι επάνω αυτών μπορεί να αναφέρεται είτε στα ζώα είτε στα ιμάτια αλλά η πολύ γενική άποψη είναι ότι κάθισε πρώτα για λίγο στον όνο και μετά ανέβηκε στο πουλάρι. Μπορεί να ρωτηθεί γιατί ο Ιησούς ο οποίος από ταπεινότητα είχε ταξιδέψει όλη του τη ζωή με τα πόδια και σε καμία προηγούμενη περίπτωση δεν βρέθηκε να έχει επιτρέψει στον εαυτό του την ευκολία της ιππασίας θα έπρεπε σε αυτή την περίπτωση να εισέλθει στην Ιερουσαλήμ ιππεύοντας Ένας λόγος ήταν όπως αναφέρθηκε στη σημείωση στο εδάφιο 4 ανωτέρω για να εκπληρώσει την προφητεία του Ζαχαρία ο οποίος είχε δώσει αυτό το σημάδι του Μεσσία. Γι' αυτό ο Ιωάννης Χρυσόστομος ομιλία ξστ΄. προκαλεί τους Ιουδαίους να του δείξουν οποιονδήποτε άλλο βασιλιά τους που είχε εισέλθει στην Ιερουσαλήμ ιππεύοντας όνο. Άλλοι λόγοι ήταν να δώσει ένα αμυδρό δείγμα της πραγματικής βασιλικής του αξιοπρέπειας πριν πάθει να αναγνωριστεί δημόσια ως ο Μεσσίας να επιβεβαιώσει την πίστη των μαθητών του και να αφήσει στους εχθρούς του καμία δικαιολογία για την απιστία τους. Σε αυτήν όπως και σε όλες τις άλλες περιπτώσεις η μεγαλοπρέπεια αναμειγνύεται θαυμάσια με την ταπεινότητα στις πράξεις του Σωτήρα μας. Ακόμη και σε αυτόν τον θρίαμβό του δεν μπορούμε παρά να θαυμάσουμε την ταπεινότητά του καθώς ιππεύει όνο. Ιανσένιος --- Η ένδοξη υποδοχή που συνάντησε από τον λαό ήταν απολύτως εκούσια από μέρους τους οι γνήσιες εκχύσεις των καρδιών τους και ως τέτοια απείρως ανώτερη από την μάταιη και συχνά αναγκαστική παρέλαση που αποδίδεται στους επίγειους πρίγκιπες και μνημονεύεται στην ευλογία και τη διανομή φοινίκων στην Καθολική Εκκλησία την Κυριακή των Βαΐων σε όλο τον χριστιανικό κόσμο.Το σχόλιο προχωρεί στη συνέχεια στον καθαρισμό του ναού.
Και έβγαλε έξω όλους. Αφού οι Ιουδαίοι έρχονταν στον ναό από όλα τα μέρη της Ιουδαίας όσοι έρχονταν από μακριά δεν έφερναν μαζί τους τις θυσίες τους αλλά τις αγόραζαν στην Ιερουσαλήμ. Οι αργυραμοιβοί ήταν πρόσωπα που δάνειζαν χρήματα στους φτωχούς ώστε να αγοράσουν τα θύματα κ.λπ. Αλλά καθώς ο νόμος απαγόρευε τον τόκο λάμβαναν άλλους καρπούς σταφύλια κ.λπ. σε αντάλλαγμα. Αυτά τα πρόσωπα πέρα από κάθε αμφιβολία είδαν μια περισσότερο από ανθρώπινη λάμψη να εκτοξεύεται από τα μάτια του διαφορετικά δεν θα τον είχαν αφήσει να ενεργήσει έτσι. Με τον ίδιο τρόπο οι υπηρέτες του αρχιερέα έπεσαν κάτω όταν ήρθαν να συλλάβουν τον Ιησού σε αυτά τα λόγια Εγώ είμαι. Νικόλαος ντε Λύρα. --- Μέσα στον ναό. Σε εκείνο το μέρος του που ονομάζεται αυλή των εθνών όπου πουλιούνταν περιστέρια για θυσίες όπου υπήρχαν τραπέζια αργυραμοιβών κ.λπ. Ο Ιερώνυμος εδώ θαυμάζει αυτό ως ένα από τα μεγαλύτερα θαύματα του Χριστού ότι ένας φτωχός άνθρωπος επιτράπηκε να βγάλει έξω τους αγοραστές και τους πωλητές από τον ναό να ανατρέψει τα πάγκους τους τα τραπέζια των χρημάτων τους κ.λπ. χωρίς καμία αντίσταση. Βίθαμ
Σκεφτείτε
Στοχασμός
Ο Χέιντοκ αντλεί ένα τυπολογικό μάθημα από τη άκαρπη συκιά.
Το πρωί, επιστρέφοντας στην πόλη, πείνασε. Αυτή η πείνα, αν και πραγματική και πιεστική, ήταν μυστηριώδης και προσφέρει ευκαιρία να δοθεί διδασκαλία τόσο στους Ιουδαίους όσο και σε όλους τους μαθητές του. Με τη συκιά αντιπροσωπευόταν η ιουδαϊκή συναγωγή· η πείνα του Χριστού ήταν σύμβολο της ακραίας επιθυμίας του να τη βρει παραγωγική σε καλά έργα, (και δεν υπάρχει χρόνος ούτε εποχή που οι υπηρέτες του Θεού μπορούν να απαλλαγούν από το να φέρνουν καλά έργα) ανάλογα με τους πόνους καλλιέργειας που είχε λάβει για περισσότερα από τρία χρόνια. Τα φύλλα ήταν η πομπώδης επίδειξη της εξωτερικής τους υπηρεσίας, το άκαρπο φύλλωμα των νομικών τελετουργιών, χωρίς το εσωτερικό πνεύμα και τα καλά έργα, το μόνο πολύτιμο προϊόν του δέντρου. Με το μαρασμό του δέντρου μετά την κατάρα του Χριστού, αντιπροσωπεύεται η απόρριψη και η απόλυτη ακαρπία της συναγωγής. Ο Μάρκος παρατηρεί, (ια΄ 13,) ότι δεν ήταν η εποχή για σύκα· ούτε πρέπει να υποθέσουμε ότι ο Σωτήρας μας ανέβηκε στο δέντρο προσδοκώντας να βρει καρπό· αλλά αν μερικοί από τους ευαγγελιστές αναφέρουν αυτή την περίσταση, απλώς αφηγούνται τις υποψίες των μαθητών. Αν και είχε προηγουμένως δείξει τη δύναμή του με αναρίθμητα θαύματα, ο Χριστός θεώρησε ακόμη αυτό απαραίτητο για να διεγείρει τις καρδιές των μαθητών του σε μεγαλύτερη εμπιστοσύνη. Είχε ασκήσει συχνά τη δύναμή του για να κάνει καλό, αλλά τώρα για πρώτη φορά δείχνει τον εαυτό του ικανό να τιμωρήσει. Έτσι μαρτυρεί στους αποστόλους και στους ίδιους τους Ιουδαίους, ότι με έναν λόγο μπορούσε να κάνει τους σταυρωτές του να μαραθούν, και επομένως ότι υπέμεινε εκουσίως την ακρότητα των παθημάτων που θα έπρεπε σε λίγες ημέρες να υποστεί. (Ιωάννης Χρυσόστομος, ομιλ. ξη΄.)Το σχόλιο ολοκληρώνεται συνδέοντας την απορριφθείσα πέτρα με το θεμέλιο της Εκκλησίας.
Η κεφαλή της γωνίας. Με αυτά τα λόγια, (Ψαλμός ρκ΄), τα οποία οι ίδιοι οι Ιουδαίοι εξήγησαν για τον Μεσσία τους, ο Χριστός τους έδειξε ότι αν και αυτοί, που θα έπρεπε να ήταν οι αρχιτέκτονες, τον απέρριψαν, όμως αυτός θα ήταν η κύρια ακρογωνιαία λίθος για να ενώσει τους Ιουδαίους και τους εθνικούς, που μεταστράφηκαν σε μία Χριστιανική Εκκλησία, στρατευόμενη στη γη και θριαμβεύουσα στον ουρανό. Βλέπε Πράξεις δ΄ 11. (Ουίθαμ) --- Ο Αυγουστίνος παρατηρεί ότι αυτή η παραβολή απευθύνθηκε όχι μόνο στους αντιπάλους της εξουσίας του Χριστού, αλλά επίσης στον λαό.
Απαντήστε
Ανταπόκριση
Πώς η ταπεινοφροσύνη της εισόδου του Χριστού προκαλεί την ίδια μου την επιθυμία για αναγνώριση; Με ποιους τρόπους είμαι σαν τη συκιά που προσφέρει φύλλα αλλά όχι καρπό; Πού με προσκαλεί ο Χριστός σήμερα να τον αφήσω να καθαρίσει τον ναό της καρδιάς μου;
Προσευχηθείτε
Προσευχή
Κύριε Ἰησοῦ, πρᾶε Βασιλεῦ, ὁ εἰσελθὼν εἰς Ἱεροσόλυμα ἐπὶ πώλου, κίνησον ἐν ἡμῖν τὴν ζῶσαν πίστιν, τὴν καλωσορίζουσάν σε ὡς Κύριον καὶ Σωτῆρα. Καθάρισον πᾶσαν γωνίαν τῶν καρδιῶν ἡμῶν, καθὼς ποτὲ ἐκαθάρισας τὸν οἶκον τοῦ Πατρός σου, καὶ φύτευσον ἡμᾶς στερεῶς ἐπὶ σοῦ, τῆς ἀκρογωνιαίας πέτρας, ἵνα αἱ ζωαὶ ἡμῶν καρποφορήσωσι διαρκῶς πρὸς δόξαν σου. Διὰ πρεσβειῶν τῆς Ὑπεραγίας Θεοτόκου καὶ πάντων τῶν Ἁγίων, διατήρησον ἡμᾶς πιστοὺς μέχρι τέλους. Ἀμήν.
Πηγή & Επαλήθευση
Οι παραθέσεις εδώ προέρχονται από έκδοση δημόσιου τομέα και καθεμία επαληθεύεται μηχανικά ως ακριβές υποσύνολο του κειμένου της πηγής.
Δείτε το πρωτότυπο, την πλήρη μετάφρασή μας και την εξέταση →