Eterniseed › Πρόγραμμα σπουδών › Έξοδος
Έξοδος 23-24 — με τον Ιωάννη Καλβίνο
Άνοιγμα
Εισαγωγή
Στο σημερινό μάθημα στρεφόμαστε στη σοφία του Ιωάννη Καλβίνου καθώς ερμηνεύει τα καταστατικά της διαθήκης της Εξόδου 23–24. Η προσεκτική ερμηνεία του Καλβίνου κατά στίχο αποκαλύπτει πώς ο νόμος του Θεού διαμορφώνει τη δικαιοσύνη, τη λατρεία και το καθημερινό έλεος μεταξύ του λαού Του. Οι γνώσεις του μας προσκαλούν να δούμε αυτές τις αρχαίες εντολές όχι ως μακρινές ρυθμίσεις αλλά ως ζωντανές εκφράσεις του χαρακτήρα του Θεού. Καθώς ακούμε, ανακαλύπτουμε νέους λόγους να εμπιστευόμαστε τον Κύριο που έδωσε τον νόμο Του στο Σινά και που ακόμα καλεί την Εκκλησία Του να περπατά σε αγιότητα και αγάπη. Ας εμβαθύνουν τα λόγια του Καλβίνου την ευλάβειά μας για τη Γραφή και την επιθυμία μας να υπακούμε στον Θεό που λυτρώνει.
Διαβάστε
Ανάγνωση
Προετοίμασε την καρδιά σου να ακούσεις τον Λόγο του Θεού διαβάζοντας τα κεφάλαια 23 και 24 της Εξόδου αργά και προσευχητικά. Πρόσεξε τις προσεκτικές οδηγίες για τη δικαιοσύνη, τον ρυθμό του Σαββάτου για τη γη και τον λαό, τις καθορισμένες εορτές και την επίσημη επικύρωση της διαθήκης στο Σινά. Άσε το κείμενο να μιλήσει πρώτα· έπειτα επέστρεψε για να εξετάσεις πώς ο Καλβίνος φωτίζει το νόημά του για τη ζωή της πίστης.
Μελετήστε
Μελέτη
Ο Καλβίνος ανοίγει την πραγματεία του για την Έξοδο 23 αντιμετωπίζοντας την εντολή σχετικά με τις ψευδείς αναφορές.
1. Δεν θα δεχθείς (περιθώριο) ψευδή αναφορά. Θα μπορούσε επίσης να μεταφραστεί, Δεν θα εγείρεις, ή θα διεγείρεις: και, αν προτιμάται αυτό, ο Θεός απαγορεύει σε εμάς να επινοούμε συκοφαντίες· αλλά, αν διαβάζουμε, Δεν θα δεχθείς, θα προχωρήσει περαιτέρω, δηλαδή, ότι κανείς δεν πρέπει να θρέφει, ή να επιβεβαιώνει το ψέμα άλλου με την υποστήριξή του σε αυτό. Διότι έχει δηλωθεί ότι η αμαρτία μπορεί έτσι να διαπραχθεί με δύο τρόπους: είτε όταν οι πονηροί επινοούν ψευδείς κατηγορίες, είτε όταν άλλα υπερβολικά ευκολόπιστα πρόσωπα συνδέονται πρόθυμα με αυτούς· και έτσι είτε η έννοια θα ήταν πολύ εφαρμόσιμη, ότι οι αρχικοί συγγραφείς καταδικάζονται, οι οποίοι εγείρουν ψευδή αναφορά, ή εκείνοι που βοηθούν στην πονηρία τους, και της δίνουν, ως ήταν, την έγκρισή τους. Αλλά, αφού ακολουθεί αμέσως, «μη βάλεις το χέρι σου με» αυτούς, ασπάζομαι πρόθυμα την εκδοχή, «Δεν θα δεχθείς,» ώστε οι δύο ρήτρες να συνδυάζονται καλύτερα. Πράγματι ο Μωυσής χρησιμοποιεί αυτή τη λέξη με μεγάλη καταλληλότητα, διότι ένα ψέμα θα ερχόταν σύντομα στο τίποτα από το ίδιο του το κενό, και θα έπεφτε στο έδαφος, αν δεν αναλαμβανόταν και δεν υποστηριζόταν από την άδικη συναίνεση άλλων. Ο Θεός, επομένως, ανακαλεί τον λαό Του από αυτή την πονηρή συνωμοσία, [167] μήπως με τη βοήθειά τους διαδώσουν ψευδείς κατηγορίες· και αποκαλεί εκείνους ψευδομάρτυρες που συκοφαντούν τους πλησίους τους δανείζοντας το χέρι τους στους ασεβείς: διότι υπάρχει αλλά μικρή διαφορά μεταξύ του εγείρειν συκοφαντία και του διατηρείν αυτήν.Ο Καλβίνος εξετάζει στη συνέχεια το καθήκον προς τον βουν του εχθρού.
Αν συναντήσεις τον βουν του εχθρού σου. Από αυτά τα δύο χωρία είναι πολύ σαφές ότι εκείνος που απέχει από το κακό πράττειν, δεν είναι επομένως αθώος ενώπιον του Θεού, εκτός αν μελετά επίσης να πράττει το καλό. Διότι το συμφέρον των αδελφών μας πρέπει να είναι τόσο μακριά η φροντίδα μας, ώστε να είμαστε διατεθειμένοι αμοιβαίως να βοηθούμε ο ένας τον άλλον όσο τα μέσα και οι ευκαιρίες μας επιτρέπουν. Αυτή η διδασκαλία είναι πολύ αναγκαία· διότι, ενώ ο καθένας είναι περισσότερο προσεκτικός στο δικό του συμφέρον από ό,τι πρέπει να είναι, είναι πρόθυμος να κρατηθεί πίσω από τη βοήθεια άλλων. Αλλά ο Θεός τον καθιστά ένοχο κλοπής εκείνον που έχει βλάψει τους πλησίους του με την αμέλειά του· και δικαίως, διότι εξαρτιόταν μόνο από αυτόν το πράγμα να είναι ασφαλές, το οποίο αυτός γνωρίζοντας και θεληματικά επέτρεψε να χαθεί. Αυτό το καθήκον, επίσης, επεκτείνεται ακόμη και στους εχθρούς· όθεν η απανθρωπιά μας είναι περισσότερο ανεπίτρεπτη, αν δεν έχουμε βοηθήσει τους φίλους μας. Το σύνολο επομένως είναι, ότι οι πιστοί πρέπει να είναι καλοί, [127] ώστε να μιμούνται τον επουράνιο Πατέρα τους· και να μην αφιερώνουν τον κόπο τους μόνο στους αγαθούς, που είναι άξιοι αυτού, αλλά να μεταχειρίζονται και τους ανάξιους με καλοσύνη: και αφού πολλοί θα μπορούσαν να επινοήσουν μέσα υπεκφυγής, ο Θεός τους προλαμβάνει, και διατάζει ότι το ζώο ενός άγνωστου προσώπου πρέπει να φυλάσσεται μέχρι να ανακτηθεί από τον ιδιοκτήτη του· και θέτει τον ίδιο κανόνα ως προς όλα τα πράγματα που μπορεί να χαθούν.Ο Καλβίνος στη συνέχεια αναλαμβάνει την απαγόρευση κατά της λήψης δώρων.
Έξοδος 23:8Και δεν θα λάβεις δώρο. Αυτό το είδος κλοπής είναι το χειρότερο από όλα, όταν οι κριτές διαφθείρονται είτε από δωροδοκίες, είτε από στοργή, και έτσι καταστρέφουν τις περιουσίες τις οποίες οφείλουν να προστατεύουν: διότι, αφού το δικαστήριό τους είναι ως ήταν ιερό άσυλο, στο οποίο εκείνοι που αδίκως καταπιέζονται μπορεί να καταφύγουν, τίποτα δεν μπορεί να είναι περισσότερο απρεπές από το ότι εκεί θα πέσουν μεταξύ ληστών. [129] Οι κριτές διορίζονται για να καταστέλλουν όλα τα αδικήματα και τα εγκλήματα· αν επομένως δείχνουν εύνοια στους πονηρούς, είναι λιμενιστές κλεφτών· από το οποίο δεν υπάρχει πιο θανατηφόρα μάστιγα. Και επιπλέον, αφού η εξουσία τους αποκλείει κάθε άλλο ένδικο μέσο, είναι οι ίδιοι σαν ληστές με όπλα στα χέρια τους. Όσο μεγαλύτερη, επομένως, είναι η δύναμη βλάβης τους, και όσο μεγαλύτερη η ζημία που διαπράττεται από τις άδικες αποφάσεις τους, τόσο περισσότερο επιμελώς πρέπει να προειδοποιούνται να φυλάγονται από την αδικία· και έτσι ήταν αναγκαίο να τους κρατούν στο δρόμο του καθήκοντος με ειδικές οδηγίες, μήπως συγκαλύψουν και ενθαρρύνουν την κλεψιά με την προστασία τους. Τώρα, αφού η φιλαργυρία είναι η ρίζα όλων των κακών, όταν έτσι αρπάζει τα μυαλά των κριτών, καμία ακεραιότητα δεν μπορεί να συνεχίσει να υπάρχει. Αλλά, αφού όλοι καταδικάζουν εντελώς αυτό το κακό, ακόμη και αν μπορεί να είναι εντελώς υπό την επιρροή του, ο Θεός μιλά για αυτό τόσο πιο σαφώς και δημοφιλώς, διατάζοντας ότι οι κριτές πρέπει να συγκρατούν τα χέρια τους από κάθε δώρο: διότι δεν υπάρχει πιο θανατηφόρο δηλητήριο για την εξάλειψη κάθε ορθότητας, από όταν ένας κριτής επιτρέπει στον εαυτό του να κολακεύεται από δώρα. Ας ισχυρίζονται όσοι δέχονται δώρα όσο θέλουν ότι διατηρούν ακόμη την ακεραιότητά τους, το ίδιο το γεγονός δείχνει σαφώς ότι είναι αγοράσιμοι, και επιδιώκουν το δικό τους χρηματικό πλεονέκτημα όταν έτσι ελκύονται από το κέρδος. Παλαιότερα αρκούσε να καταστήσει τους κριτές διαβόητους ότι ονομάζονταν νομισματοκόποι, (χρηματιστές.) [130] Αλλά είναι περιττό να πραγματευθούμε περαιτέρω αυτό το θέμα, αφού ο Θεός κόβει όλες τις λαβές για υπεκφυγή σε μία μόνο πρόταση: «διότι τα δώρα (λέγει) τυφλώνουν τα μάτια εκείνου που βλέπει, και διαστρέφουν την κρίση του δικαίου.» Αν, λοιπόν, συμφωνούμε με την απόφασή Του, δεν υπάρχει φως νοημοσύνης τόσο λαμπρό αλλά τα δώρα το σβήνουν, ούτε καμία εντιμότητα τόσο μεγάλη αλλά την υπονομεύουν· στην πραγματικότητα, τα δώρα μολύνουν ένα υγιές μυαλό πριν λερώσουν το χέρι· εννοώ εκείνα που ένα πρόσωπο λαμβάνει σε αναφορά με την κρίση μιας υπόθεσης· διότι δεν υπάρχει ερώτηση εδώ ως προς εκείνα τα δώρα αμοιβαίας καλοσύνης τα οποία οι άνθρωποι ανταλλάσσουν μεταξύ τους. Έτσι, στο χωρίο από το Δευτερονόμιο 16, πριν ο Θεός μιλήσει για δώρα, απαγορεύει να διαστρέφεται η δικαιοσύνη, ή να γίνονται σεβαστά τα πρόσωπα των ανθρώπων: από όπου συμπεραίνουμε, ότι μόνο εκείνες οι παγίδες καταδικάζονται οι οποίες στήνονται για να κερδίσουν εύνοια. Πρέπει να παρατηρηθεί στο χωρίο από το Λευιτικό, ότι το να κρίνει κανείς εν δικαιοσύνη αντιτίθεται με το να σέβεται το πρόσωπο: και κατά συνέπεια, μόλις ο κριτής αποστρέψει τα μάτια του έστω και λίγο από την ίδια την υπόθεση, λησμονεί την ισότητα. Επιπλέον, το να διαστρέφει την κρίση ισοδυναμεί με το να πράττει αδικία στην κρίση· αλλά αφού η αδικία δεν είναι πάντα φανερά εκδηλωμένη, αλλά μάλλον συγκαλυμμένη από διάφορα τεχνάσματα, αφού ο Θεός στο Λευιτικό έχει καταδικάσει διεφθαρμένες και άδικες κρίσεις, χρησιμοποιεί αυτή τη λέξη για να διαστρέψει (κλίνειν), στο Δευτερονόμιο, προκειμένου να διαλύσει όλες τις μάταιες προφάσεις.
Σκεφτείτε
Συλλογισμός
Ο Καλβίνος επεκτείνει τη συζήτηση στο Σαββατικό έτος για τη γη.
10. Και έξι χρόνια θα σπείρεις. Ακολουθεί ένα άλλο Σαββατικό ίδρυμα (Σάββαθισμος), δηλαδή των ετών, σε σχέση με την καλλιέργεια της γης· γιατί όπως οι άνθρωποι και τα ζώα αναπαύονταν κάθε έβδομη ημέρα, έτσι ο Θεός όρισε ότι η γη θα αναπαύεται το έβδομο έτος. Σύμφωνα με την γονιμότητα ή την ακαρπία του εδάφους, τα χωράφια αφήνονται χέρσα κάθε τρίτο ή τέταρτο έτος, μήπως γίνουν εντελώς άγονα από εξάντληση. Πράγματι, δύσκολα μπορεί να βρεθεί έδαφος τέτοιας γονιμότητας ώστε να είναι κατάλληλο για συνεχή παραγωγικότητα. Δίνεται λοιπόν κάποια χαλάρωση, μέχρι να ανακτήσει η γη τη δύναμή της· αλλά αυτό αφορά μόνο το σιτάρι, το κριθάρι, τα μπιζέλια, τα φασόλια και άλλα όσπρια και σπόρους. Όσον αφορά τα λιβάδια και τους αμπελώνες, τα πράγματα είναι διαφορετικά, αφού, όταν τα λιβάδια κουρεύονται κάθε χρόνο, η γονιμότητα του εδάφους δεν εξασθενεί· ενώ τα αμπέλια εκφυλίζονται αν δεν καλλιεργούνται. Ήταν σημάδι εξαιρετικής και υπερβολικής γονιμότητας ότι η γη της Χαναάν μπορούσε να αντέξει έξι χρόνια σποράς διαδοχικά, χωρίς να φθαρεί. Ο Θεός την τίμησε με αυτό το προνόμιο υπέρ του λαού Του· ούτε πράγματι όρισε την ανάπαυση από ανάγκη, αφού τον έκτο χρόνο διπλασίασε τη δύναμη της ευλογίας Του· αλλά για να είναι παντού εμφανής η αγιότητα του Σαββάτου, και έτσι τα παιδιά του Ισραήλ, καθώς έβλεπαν τη γη, να ενθαρρύνονται περισσότερο στην τήρησή της. Η φύση της ανάπαυσης ήταν ότι δεν έπρεπε να σπείρουν τίποτα, ούτε να κλαδεύουν τους αμπελώνες τους στον ιερό χρόνο· και αν κάτι φύτρωνε από τους σκορπισμένους σπόρους της τελευταίας σοδειάς, ήταν κοινή ιδιοκτησία των κατοίκων της γης και των ξένων, αν και ιδιαίτερα παραχώρησε ό,τι φύτρωνε από μόνο του, είτε σιτάρι είτε σταφύλια, στους φτωχούς, ως ένα είδος δωρεάν δώρου για την ανακούφιση των αναγκών τους. Και αυτή η καλοσύνη και η γενναιοδωρία ήταν ένα είδος παρεπόμενου συμπληρώματος στην εκτέλεση του θρησκευτικού καθήκοντος. Δεν ήταν πράγματι κυρίως ή κύριος σκοπός του Θεού να δώσει ανακούφιση στους φτωχούς, αλλά, όπως είπαμε προηγουμένως, δεν υπήρχε τίποτα περίεργο σε αυτό ότι τα καθήκοντα της φιλανθρωπίας ακολουθούσαν τη λατρεία του Θεού.
Απαντήστε
Απόκριση
1. Πού στον καθημερινό σου λόγο ή στις κρίσεις σου μπορείς να πειρασθείς να δεχθείς ή να διαδώσεις ψευδή αναφορά;
2. Πώς η πρόσκληση να φροντίζεις την περιουσία ενός εχθρού προκαλεί την καρδιά σου προς εκείνους που σε αντιτίθενται;
3. Με ποιους τρόπους θα μπορούσε η αρχή του σαββατικού έτους να αναδιαμορφώσει την άποψή σου για την ανάπαυση, τη γενναιοδωρία και την εμπιστοσύνη στην πρόνοια του Θεού;
Προσευχηθείτε
Προσευχή
Κύριε ὁ Θεὸς ἡμῶν, ὁ ἐν κυρίαρχῳ χάριτι θεμελιώσας τὴν διαθήκην Σου ἐν Σινᾷ καὶ πληρώσας αὐτὴν ἐν Χριστῷ, δώρησαι ἡμῖν καρδίας λαλεῖν ἀλήθειαν ἀπροσωπολήπτως καὶ ἐπιδεικνύειν ἔλεος ἀκόμη καὶ πρὸς τοὺς ἀντιτιθεμένους ἡμῖν. Διὰ τῆς δυνάμεως τοῦ Πνεύματός Σου, βοήθησον ἡμᾶς τιμᾶν τοὺς ρυθμοὺς τῆς ἀναπαύσεως τοὺς ὁποίους διέταξας καὶ περιπατεῖν ἐν ὁλοψύχῳ ἀφοσιώσει εἰς τὸν ἅγιόν Σου νόμον. Στήριξον ἡμᾶς ἐν διαθηκικῇ πιστότητι μέχρι τῆς ἡμέρας ἐκείνης ὅτε δικαιοσύνη καὶ ἔλεος τελείως ἑνωθήσονται ἐν τῇ παρουσίᾳ Σου. Ἀμήν.
Πηγή & Επαλήθευση
Οι παραθέσεις εδώ προέρχονται από έκδοση δημόσιου τομέα και καθεμία επαληθεύεται μηχανικά ως ακριβές υποσύνολο του κειμένου της πηγής.
Δείτε το πρωτότυπο, την πλήρη μετάφρασή μας και την εξέταση →