← Πρόγραμμα σπουδών

Eterniseed › Πρόγραμμα σπουδών › Ιερεμίας

Το Παράπονο του Προφήτη και η Απάντηση του Θεού: Αν Βγάλεις το Πολύτιμο από το Άχρηστο

Ιερεμίας 15-16Παλαιοδιαθηκικόν Υπόμνημα του Μακαρίου Θεοδωρήτου Κύρου (αποδοθέν εκ του δημοσίου ελληνικού από την Eterniseed)21 λεπ
Άνοιγμα

Εισαγωγή

Σε αυτά τα κεφάλαια ο προφήτης που θρηνεί χύνει το πιο σκληρό παράπονό του — «Ουαί μοι, μήτερ, ότι με εγέννησας άνδρα μάχης» — και ο Θεός του απαντά. Ακόμη και ο Μωυσής και ο Σαμουήλ, οι ισχυρότεροι μεσίτες, δεν μπορούσαν πλέον να αποτρέψουν την απόφαση για έναν τόσο σκληραγωγημένο λαό· ο προφήτης μισείται και καταριέται για τον ίδιο τον λόγο που του δόθηκε να μιλήσει· του απαγορεύεται να παντρευτεί, να πενθήσει, να γλεντήσει, και όλη του η ζωή γίνεται ζωντανό σημείο της ερχόμενης ερήμωσης. Ο μακάριος Θεοδώρητος, ο νηφάλιος και τρυφερός Πατέρας της Ανατολής, διαβάζει ειλικρινά τη θλίψη του προφήτη και στη συνέχεια θέτει δίπλα της την ίδια την απάντηση του Κυρίου — μια κλήση να συνεχίσει να μιλά την αλήθεια, με μια υπόσχεση: «αν βγάλεις το πολύτιμο από το άχρηστο, θα είσαι ως το στόμα Μου». Και το τμήμα που αρχίζει με τη μοναξιά ενός προφήτη τελειώνει με την ευρύτερη ελπίδα όλων: τα έθνη της γης, που ποτέ δεν είχαν τον νόμο, έρχονται να ομολογήσουν ότι οι πατέρες τους κληρονόμησαν μόνο μάταια είδωλα, και στρέφονται προς τη γνώση του ενός αληθινού Θεού. Ο Θεοδώρητος μας διδάσκει το κόστος και την ανταμοιβή του να φέρουμε τον λόγο του Θεού, και τη μεγάλη συγκέντρωση για την οποία ήταν πάντα.
Διαβάστε

Ανάγνωση

Ανάγνωση Ιερεμίας 15–16 — ο Κύριος δηλώνει ότι αν και ο Μωυσής και ο Σαμουήλ στάθηκαν ενώπιόν Του η ψυχή Του δεν μπορούσε να είναι προς αυτόν τον λαό· οι τέσσερις μοίρες, στον θάνατο, στη μάχαιρα, στην πείνα, στην αιχμαλωσία· «ποιος θα ελεήσει εσέ, ω Ιερουσαλήμ; ή ποιος θα σε θρηνήσει;»· έπειτα ο θρήνος του προφήτη, «Ουαί μοι, μήτερ, ότι με εγέννησας άνδρα μάχης και άνδρα έριδος εις πάσαν την γην! Ούτε εδάνεισα επί τόκω, ούτε άνθρωποι εδάνεισαν εις εμέ επί τόκω· όμως πάντες αυτοί με καταρώνται»· η ικεσία του, «μνήσθητί μου, και επίσκεψαί με… γνώριζε ότι ένεκά σου υπέφερα ονειδισμόν»· και η απάντηση του Θεού, «Εάν επιστρέψεις, τότε θα σε επαναφέρω… και εάν εκβάλεις το πολύτιμον εκ του αχρήστου, θα είσαι ως το στόμα μου»· έπειτα το κεφάλαιο 16, ο προφήτης απαγορεύεται να λάβει σύζυγο ή να αποκτήσει τέκνα, να εισέλθει στον οίκο πένθους ή συμποσίου, ως σημείον· ο παντεπόπτης Θεός του οποίου οι οφθαλμοί είναι επί πάσας τας οδούς αυτών· και στο τέλος, «Ω Κύριε, η ισχύς μου, και το φρούριόν μου… τα έθνη θα έλθουν προς σε από των περάτων της γης, και θα ειπώσιν, Αληθώς οι πατέρες ημών εκληρονόμησαν ψεύδη, ματαιότητα, και πράγματα εν οις ουκ έστιν όφελος».
Μελετήστε

Μελέτη

Ο πρώτος λόγος του Θεού προς τον θλιμμένο προφήτη είναι παρηγοριά, όχι επίπληξη: η άρνηση να ακούσει τη μεσιτεία του Ιερεμία δεν είναι περιφρόνηση προς αυτόν, διότι ούτε ο μέγιστος θα μπορούσε να επικρατήσει για έναν τόσο σκληραγωγημένο λαό. Ο Θεοδώρητος ακούει την παρηγοριά σε αυτό: Αυτό παρηγορεί τον Προφήτην. Μη νομίσεις, λέγει, ότι περιφρονώντας σε απορρίπτω την μεσιτείαν σου. Έπειτα ξεσπά η ίδια η αγωνία του προφήτη — ο άνθρωπος που ούτε δάνεισε ούτε δανείστηκε από κανέναν, όμως καταριέται από όλους — και ο Θεοδώρητος το διαβάζει ως την μοίρα του πιστού αγγελιαφόρου, μισούμενου για το μήνυμα: ούτε εδάνεισα από ουδένα ούτε εδάνεισα εις ουδένα· εν τούτοις απέκτησα πολλούς εχθρούς οι οποίοι συνεχώς με υβρίζουν και με καταρώνται. Η ταλαιπωρία του προφήτη είναι για χάρη του Θεού, και ο Θεοδώρητος θέτει τα λόγια στο στόμα του χωρίς δισταγμό: κηρύττοντας τους θείους λόγους, έγινε εχθρός σε εκείνους που δεν ήθελαν να τους ακούσουν. Το κόστος είναι πραγματικό· και σε αυτό ο Θεός απαντά με την υψηλότερη αξιοπρέπεια για εκείνον που θα συνεχίσει να στρέφει ψυχές: εάν επιστρέψεις οποιονδήποτε από τους πλανημένους, θα έχεις μεγάλη παρρησία ενώπιόν Μου.
Σκεφτείτε

Συλλογισμός

Η ανταμοιβή που προσφέρει ο Θεός στον πιστό προφήτη είναι να συμμετάσχει στο ίδιο το έργο της αναδημιουργίας του Θεού. Όπως ο Κύριος έκανε όλα τα πράγματα με έναν λόγον, έτσι και εκείνος που στρέφει αμαρτωλούς με έναν λόγον γίνεται ως το ίδιο το στόμα του Θεού: καθώς εγώ εποίησα τα υπάρχοντα πράγματα διά λόγου, ούτω συ διά λόγου θα στρέψεις τους εργάτας της αδικίας εις αρετήν. Γι’ αυτό ο προφήτης πρέπει να ζει ως σημείον, άγαμος και αθρήνητος μέσα σε μια καταδικασμένη γενεά, υπό τους οφθαλμούς του Θεού από τον οποίον τίποτε δεν κρύπτεται. Και η όλη μακρά πειθαρχία ανοίγει, στο τέλος, σε μια προοπτική πολύ ευρύτερη από την Ιουδαία. Ο Θεοδώρητος σημειώνει τη μεγάλη αντιστροφή: εκείνοι που είχαν τον νόμον και τους προφήτας προσκολλήθηκαν στην ασέβειά τους, ενώ τα έθνη, με μόνο το αποστολικό κήρυγμα, έτρεξαν προς το φως: τα έθνη, μη απολαμβάνοντα αυτήν την πρόνοιαν, έχοντας μόνον ακούσει το αποστολικόν κήρυγμα, έφυγον από την πλάνην και προσήγγισαν το φως της γνώσεως του Θεού. Και η ομολογία που θέτει στα χείλη τους είναι η ίδια η ομολογία με την οποία άρχισε όλο αυτό το τμήμα κατά των ειδώλων — ότι όλοι οι θεοί των πατέρων τους ήταν τίποτε: οι πατέρες ημών εκληρονόμησαν ψεύδη, είδωλα μάταια και εν οις ουκ έστιν όφελος. Η μοναχική θλίψη του προφήτη ήταν ο σπόρος της στροφής ενός κόσμου προς τον Θεόν.
Απαντήστε

Ανταπόκριση

Εάν φέρεις τον λόγον του Θεού σε έναν κόσμο που δεν τον θέλει, αυτά τα κεφάλαια είναι για σένα. Μη εκπλαγείς που γίνεσαι «άνδρας μάχης», καταραμένος από εκείνους που ποτέ δεν αδίκησες, μισούμενος για το μήνυμα και όχι για τον εαυτό σου· ο Θεοδώρητος λέγει σαφώς ότι οι πιστοί υποφέρουν «ένεκά σου», και ότι η ταλαιπωρία δεν είναι περιφρόνηση του Θεού αλλά η εμπιστοσύνη Του. Και μη απελπίζεσαι όταν ακόμη και μεγάλες προσευχές φαίνονται αναπάντητες και η απόφαση παραμένει — η σιωπή του Θεού στη μεσιτεία σου μπορεί να είναι έλεος που δεν μπορείς ακόμη να δεις. Άκουσε αντί αυτού την απάντησή Του προς τον προφήτην: συνέχισε να χωρίζεις το πολύτιμον από το άχρηστον, συνέχισε να στρέφεις ακόμη και έναν από τους πλανημένους, και θα είσαι «ως το στόμα Μου», συμμετέχοντας στον Θεό που κάνει όλα τα πράγματα νέα με έναν λόγον. Κοίταξε, τέλος, πέρα από τη δική σου μοναξιά προς αυτό για το οποίο είναι: τα έθνη που έρχονται από τα πέρατα της γης για να ομολογήσουν ότι οι πατέρες τους «εκληρονόμησαν ψεύδη», και να προσέλθουν στο φως της γνώσεως του Θεού. Η πιστότητά σου στο σκοτάδι είναι ο σπόρος της αυγής κάποιου άλλου. Βγάλε το πολύτιμον από το άχρηστον, και άφησε τη συγκομιδή σε Αυτόν.
Προσευχηθείτε

Προσευχή

Ω Κύριε, η ισχύς μου και το φρούριόν μου και το καταφύγιόν μου εν ημέρα κακού: όταν φέρω τον λόγον Σου και γίνομαι άνδρας μάχης, καταραμένος από εκείνους που δεν ηδίκησα, ας μη νομίσω ότι η σιωπή Σου προς τας προσευχάς μου είναι περιφρόνησις, αλλά ας εμπιστευθώ ότι παρηγορείς ακόμη και όταν δεν χορηγείς. Ένεκά Σου θα έφερον ονειδισμόν από εκείνους που απορρίπτουν τους λόγους Σου· στήριξόν με, και δίδαξόν με να εκβάλλω το πολύτιμον εκ του αχρήστου, να στρέφω ακόμη και έναν από τους πλανημένους, ώστε να είμαι ως το στόμα Σου, ο οποίος διά λόγου εποίησας όλα τα πράγματα και διά λόγου στρέφεις τον εργάτην της αδικίας εις αρετήν. Και συγκέντρωσον, ω Κύριε, τα έθνη από των περάτων της γης, τα οποία ακούσαντες το κήρυγμα φεύγουν από την πλάνην εις το φως της γνώσεώς Σου, ομολογούντες ότι οι πατέρες αυτών εκληρονόμησαν ψεύδη, είδωλα μάταια και εν οις ουκ έστιν όφελος. Κάνε την πιστότητά μου εν τω σκότει σπόρον της αυγής αυτών. Διά Χριστού του Θεού ημών, μεθ’ ου, συν τω Πατρί και τω Παναγίω Πνεύματι, δόξα, νυν και αεί, και εις τους αιώνας των αιώνων. Αμήν.

Παλαιοδιαθηκικόν Υπόμνημα του Μακαρίου Θεοδωρήτου Κύρου (αποδοθέν εκ του δημοσίου ελληνικού από την Eterniseed) · Δημόσιος τομέας

Πηγή & Επαλήθευση

Οι παραθέσεις εδώ αποδόθηκαν στα αγγλικά από την Eterniseed από το πρωτότυπο δημόσιου τομέα με σύγκλιση πολλαπλών μοντέλων, ελέγχθηκαν ανεξάρτητα για πιστότητα στην πηγή και εξετάστηκαν από τετραμελή ομάδα διαφορετικών παρόχων. Κάθε παράθεση επαληθεύεται μηχανικά ως ακριβές υποσύνολο αυτής της δημοσιευμένης απόδοσης.

Δείτε το πρωτότυπο, την πλήρη μετάφρασή μας και την εξέταση →