Eterniseed › Πρόγραμμα σπουδών › Ψαλμοί
Ψαλμοί 147-148 — με τον Ιωάννη Καλβίνο
Άνοιγμα
Εισαγωγή
Η προσεκτική ερμηνεία της Γραφής από τον Ιωάννη Καλβίνο μας εισάγει στη ζωντανή φωνή των Ψαλμών. Σε αυτά τα κεφάλαια ο μεταρρυθμιστής δείχνει πώς η αίνεση πηγάζει από το ιδιαίτερο έλεος του Θεού προς τον λαό του και την κυρίαρχη εξουσία του επί όλης της δημιουργίας. Καθώς ακούμε, ο Καλβίνος μας υπενθυμίζει ότι η αληθινή λατρεία ρέει από καρδιές που έχουν αφυπνιστεί τόσο στη δύναμη του Κυρίου όσο και στη στοργική φροντίδα του. Τα λόγια του μας προσκαλούν να υπερβούμε την ανιαρή οικειότητα και να ανακτήσουμε τη χαρά του να ψάλλουμε στον Θεό που συγκεντρώνει, θεραπεύει και συντηρεί. Σήμερα ενωνόμαστε με αυτή τη χορωδία, αφήνοντας τις γνώσεις του Καλβίνου να ανοίξουν το κείμενο εκ νέου για τη δική μας λατρεία και εμπιστοσύνη.
Διαβάστε
Ανάγνωση
Πάρτε τη Βίβλο σας και διαβάστε τους Ψαλμούς 147 και 148 αργά και δυνατά. Προσέξτε τις επαναλαμβανόμενες προσκλήσεις σε αίνεση που πλαισιώνουν και τα δύο άσματα. Παρατηρήστε πώς ο ψαλμωδός μεταβαίνει από τη φροντίδα του Θεού για την Ιερουσαλήμ στην κυριαρχία του επί των άστρων, του καιρού και των εθνών. Αφήστε τα λόγια να εγκατασταθούν στο νου σας πριν στραφείτε στο σχόλιο του Καλβίνου, ζητώντας από το Πνεύμα να προετοιμάσει την καρδιά σας για όσα θα ξεδιπλώσει ο μεταρρυθμιστής.
Μελετήστε
Μελέτη
Ο Καλβίνος ξεκινά απευθύνοντας την πρόσκληση να δοξάσουμε τον Θεό.
Αινείτε τον Θεό, κ.λπ. Μολονότι τα ευεργετήματα για τα οποία ομιλεί είναι τέτοια που ο Θεός τα παρέχει σε όλους τους ανθρώπους αδιακρίτως, είναι σαφές ότι απευθύνεται περισσότερο ιδιαιτέρως στον λαό του Θεού, ο οποίος μόνος θεάται τα έργα Του κατά φωτισμένο τρόπο, ενώ η βλακεία και η τύφλωση του νου στερούν από τους άλλους την κατανόησή τους. Ούτε περιορίζεται το θέμα του στα κοινά ευεργετήματα του Θεού, αλλά το κύριο πράγμα που εορτάζει είναι το έλεός Του, όπως φανερώνεται στον εκλεκτό λαό Του. Για να απευθυνθεί η Εκκλησία στους αίνους του Θεού με περισσότερη προθυμία, δηλώνει ότι αυτό το είδος άσκησης είναι καλό, ευχάριστο και τερπνό, με το οποίο εμμέσως ελέγχει μια αμαρτία που είναι σχεδόν καθολική, να κουράζεται κανείς στην ίδια την αναφορά του Θεού, και να θεωρεί ως ύψιστη ηδονή μας να λησμονούμε και τον Θεό και τον εαυτό μας, ώστε να παραδοθούμε σε αχαλίνωτη απόλαυση. Για να διδάξει τους ανθρώπους να ευχαριστιούνται σε αυτή τη θρησκευτική άσκηση, ο Ψαλμωδός τους υπενθυμίζει ότι ο αίνος είναι ευπρεπής ή επιθυμητός. Διότι ο όρος νάβα μπορεί να αποδοθεί και με τους δύο τρόπους.Στη συνέχεια στρέφεται στο έργο του Θεού στην ανοικοδόμηση της Ιερουσαλήμ.
2. Ο Ιεχωβά ανοικοδομώντας, κ.λπ. Αρχίζει με το ιδιαίτερο έλεος του Θεού προς την Εκκλησία και τον λαό Του, επιλέγοντας να υιοθετήσει ένα έθνος από όλα τα άλλα, και να διαλέξει έναν καθορισμένο τόπο όπου το όνομά Του θα μπορούσε να επικαλείται. Όταν εδώ αποκαλείται ο οικοδόμος της Ιερουσαλήμ, η αναφορά δεν είναι τόσο στην εξωτερική μορφή και δομή, όσο στη πνευματική λατρεία του Θεού. Είναι κοινή μορφή όταν πραγματεύεται κανείς την Εκκλησία να ομιλεί γι’ αυτήν ως οικοδόμημα ή ναό. Το νόημα είναι ότι η Εκκλησία δεν ήταν ανθρώπινη ανέγερση, αλλά σχηματίστηκε από την υπερφυσική δύναμη του Θεού· διότι δεν ήταν από κάποια αξιοπρέπεια του ίδιου του τόπου που η Ιερουσαλήμ έγινε η μόνη κατοικία του Θεού στον κόσμο μας, ούτε έφτασε σε αυτή την τιμή με βουλή, επιμέλεια, προσπάθεια ή δύναμη ανθρώπου, αλλά επειδή ο Θεός ευδόκησε να την αφιερώσει στον εαυτό Του. Χρησιμοποίησε πράγματι τον μόχθο και την οργανικότητα των ανθρώπων στην ανέγερση του αγιαστηρίου Του εκεί, αλλά αυτό δεν πρέπει ποτέ να αφαιρέσει από τη χάρη Του, η οποία μόνη διέκρινε την αγία πόλη από όλες τις άλλες. Αποκαλώντας τον Θεό τον διαμορφωτή και αρχιτέκτονα της Εκκλησίας, ο σκοπός του είναι να μας καταστήσει ενήμερους ότι με τη δύναμή Του παραμένει σε σταθερή κατάσταση, ή αποκαθίσταται όταν είναι ερείπια. Εξ αυτού συμπεραίνει ότι είναι στη δύναμη και την κρίση Του να συναθροίσει εκείνους που έχουν διασκορπιστεί. Εδώ ο Ψαλμωδός θα παρηγορήσει εκείνους τους ταλαίπωρους εξόριστους που είχαν διασκορπιστεί σε διάφορα μέρη, με την ελπίδα να ανακτηθούν από τη διασπορά τους, καθώς ο Θεός δεν τους είχε υιοθετήσει χωρίς συγκεκριμένο σκοπό σε ένα σώμα. Καθώς είχε διατάξει τον ναό και τον βωμό Του να ανεγερθούν στην Ιερουσαλήμ, και είχε στερεώσει την έδρα Του εκεί, ο Ψαλμωδός θα ενθάρρυνε τους Ιουδαίους που ήταν εξόριστοι από την πατρίδα τους, να τρέφουν καλή ελπίδα επιστροφής, υπονοώντας ότι δεν ήταν λιγότερο ιδιαιτέρως έργο του Θεού να ανεγείρει την Εκκλησία Του όταν ήταν ερειπωμένη και πεσμένη, παρά να την ιδρύσει αρχικά. Δεν ήταν, επομένως, ο σκοπός του Ψαλμωδού να εορτάσει απευθείας το ελεύθερο έλεος του Θεού στην πρώτη σύσταση της Εκκλησίας, αλλά να επιχειρηματολογήσει από την αρχική της κατάσταση, ότι ο Θεός δεν θα άφηνε την Εκκλησία Του να πέσει εντελώς, αφού την είχε ιδρύσει μία φορά με τον σκοπό να τη διατηρήσει για πάντα· διότι δεν εγκαταλείπει το έργο των ιδίων χειρών Του. Αυτή η παρηγοριά πρέπει να αξιοποιηθεί από εμάς στην παρούσα περίοδο, όταν βλέπουμε την Εκκλησία από κάθε πλευρά τόσο θλιβερά διασπασμένη, οδηγώντας μας να ελπίζουμε ότι όλοι οι εκλεκτοί που έχουν προστεθεί στο σώμα του Χριστού, θα συναθροιστούν στην ενότητα της πίστης, αν και τώρα διασκορπισμένοι σαν μέλη αποσπασμένα το ένα από το άλλο, και ότι το ακρωτηριασμένο σώμα της Εκκλησίας, το οποίο διασπάται καθημερινά, θα αποκατασταθεί στην ακεραιότητά του· διότι ο Θεός δεν θα επιτρέψει στο έργο Του να αποτύχει.Σχετικά με την αρίθμηση των άστρων, ο Καλβίνος γράφει:
Αλλά καθώς ο Ψαλμωδός αμέσως μετά πραγματεύεται την τάξη των πραγμάτων στη φύση γενικά, η απλούστερη απόδοση, νομίζω, είναι να κατανοήσουμε αυτόν τον στίχο σε αναφορά με το θαυμαστό έργο του Θεού που φαίνεται στους ουρανούς, όπου θεωρούμε την ασύγκριτη σοφία Του, ρυθμίζοντας, χωρίς έναν βαθμό παρέκκλισης, τις πολυάριθμες, σύνθετες, ελικοειδείς πορείες των άστρων. Σε καθένα από αυτά αποδίδει το σταθερό και διακριτό του καθήκον, και σε όλο το πλήθος δεν υπάρχει σύγχυση. Επομένως αναφωνεί αμέσως — Μέγας είναι ο Θεός, και απεριόριστος, τόσο σε δύναμη όσο και σε κατανόηση. Μαθαίνουμε από αυτό ότι δεν μπορεί να υπάρχει μεγαλύτερη ανοησία από το να κάνουμε την κρίση μας το μέτρο των έργων του Θεού, επιδεικνύοντας σε αυτά, όπως συχνά κάνει, την ακατανόητη δύναμη και σοφία Του.Στη συνέχεια ο Καλβίνος δείχνει πώς ο Θεός φροντίζει για όλα τα ζωντανά πλάσματα.
7. Άσατε στον Ιεχωβά εν ευχαριστία. Πάλι προτρέπει να ψάλλουμε τους αίνους του Θεού, υπονοώντας ταυτοχρόνως ότι άφθονη ύλη δεν έλειπε, αφού νέες αποδείξεις συναντούν ακόμη τα μάτια μας της δυνάμεως, της αγαθότητας και της σοφίας Του. Πρώτα μας λέει ότι καλύπτει τους ουρανούς με νέφη, και αυτή η αλλαγή θα ξυπνούσε την προσοχή μας, αν δεν ήμασταν ένοχοι τόσης απερισκεψίας. Ποικίλα είναι τα θαύματα που φαίνονται στους ουρανούς πάνω μας, αν η ίδια γαλήνη επρόκειτο πάντοτε να συνεχίζεται, δεν θα είχαμε τόσο θαυμαστή επίδειξη της δυνάμεώς Του όσο όταν ξαφνικά τους σκεπάζει με νέφη, αποσύροντας το φως του ηλίου, και θέτοντας ένα νέο πρόσωπο κατά κάποιον τρόπο στον κόσμο. Μετά υπαινίσσεται ότι με αυτόν τον τρόπο γίνεται πρόνοια για όλα τα ζωντανά πλάσματα, διότι έτσι βλαστάνουν τα χόρτα, και η γη εφοδιάζεται με την υγρασία που την καθιστά γόνιμη. Έτσι σε σύνδεση με τις αποδείξεις της δυνάμεώς Του ο Θεός θέτει ενώπιον των οφθαλμών μας εκείνες του ελέους και της πατρικής Του μέριμνας για την ανθρώπινη οικογένεια· μάλιστα, δείχνει ότι δεν παραβλέπει ούτε τα άγρια θηρία και τα κτήνη. Οι φιλόσοφοι ανακαλύπτουν την προέλευση της βροχής στα στοιχεία, και δεν αρνείται ότι τα νέφη σχηματίζονται από τους χονδρούς ατμούς που εξατμίζονται από τη γη και τη θάλασσα, αλλά οι δεύτερες αιτίες δεν πρέπει να μας εμποδίζουν να αναγνωρίζουμε την πρόνοια του Θεού στο να εφοδιάζει τη γη με την υγρασία που χρειάζεται για καρποφορία. Καθώς η γη ραγισμένη από τη ζέστη δείχνει τη δίψα της ανοίγοντας το στόμα της, έτσι ο Θεός από μέρους Του στέλνοντας βροχή αποστάζει ποτό γι’ αυτήν. Θα μπορούσε με άλλους τρόπους πιο μυστικούς είδους να της δώσει δύναμη για να τη διαφυλάξει από την αποτυχία, αλλά αυτή η άρδευση είναι κάτι που περνά ενώπιον των οφθαλμών μας για να εικονίσει τη συνεχή φροντίδα που έχει επάνω μας.
Σκεφτείτε
Συλλογισμός
Ο Καλβίνος συνδέει αυτά τα έργα με τον ορθό φόβο του Θεού.
10. Όχι στη δύναμη του ίππου, κ.λπ. Αφού ο Ψαλμωδός έχει δείξει ότι υπάρχει απόδειξη της θείας καλοσύνης σε κάθε μέρος του κόσμου, παρατηρεί ιδιαίτερα ότι οι άνθρωποι δεν έχουν καμία δύναμη παρά μόνο αυτή που τους δίνεται από πάνω, και αυτό το προσθέτει με τον ρητό σκοπό να ελέγξει την υπερηφάνεια με την οποία είναι σχεδόν όλοι οι άνθρωποι φλεγόμενοι, και που τους οδηγεί να εμπιστεύονται στη δική τους δύναμη. Το νόημα του εδαφίου είναι ότι ας έρθει ο άνθρωπος με την προετοιμασία της δικής του δύναμης, και με όλες τις βοήθειες που του φαίνονται πιο επικρατούσες, αυτό θα καταλήξει μόνο σε καπνό και ματαιότητα· μάλιστα, ότι στο να οικειοποιείται το ελάχιστο στον εαυτό του, αυτό θα είναι μόνο εμπόδιο στον δρόμο του ελέους του Θεού, με το οποίο μόνο στεκόμαστε. Η δύναμη του ίππου αναφέρεται με συνεκδοχή για να δηλώσει κάθε είδους προστασία. Όχι ότι ο Θεός δυσαρεστείται με αυτά τα πράγματα καθ' εαυτά που μας έχει δώσει ως βοήθειες, αλλά είναι απαραίτητο να αποσυρθούμε από μια ψευδή εμπιστοσύνη σε αυτά, διότι πολύ συχνά όταν υπάρχει κάποιος πόρος διαθέσιμος, γινόμαστε ανόητα μεθυσμένοι και υψωμένοι με υπερηφάνεια. Αντιθέτει τον φόβο του Θεού επομένως στη δύναμη τόσο των ανθρώπων όσο και των ίππων, και τοποθετεί την ελπίδα του στο έλεός του, υπονοώντας ότι είναι ιδιαίτερα επιτακτικό για εμάς να δείξουμε τη μετριοπάθειά μας λατρεύοντας τον Θεό με ευλάβεια και αγιότητα, και εξαρτώμενοι από τη χάρη του. Εξ αυτού μαθαίνουμε ότι καταδικάζει μόνο εκείνη τη δύναμη που θα αφαιρούσε από τον Θεό την τιμή που του οφείλεται.Τέλος, ο Καλβίνος στοχάζεται για τον ειδικό λόγο του Θεού προς τον Ιακώβ.
19. Αναγγέλλει τα λόγια του στον Ιακώβ, κ.λπ. Εδώ είναι ένας άλλος λόγος που γίνεται λόγος από αυτόν που αναφέρθηκε προηγουμένως· διότι ο Θεός μιλά με διαφορετικό τρόπο στα άφρονα έργα των χεριών του, τα οποία υποτάσσει σιωπηλά στο θέλημά του με μυστικούς νόμους που έχουν αποτυπωθεί σε αυτά, από ό,τι κάνει στους ανθρώπους που είναι προικισμένοι με κατανόηση, διότι αυτούς τους διδάσκει με αρθρωμένη γλώσσα, ώστε να τον υπακούν με νοημοσύνη και συναίνεση. Αν και τα ευεργετήματα που αναφέρθηκαν προηγουμένως δεν πρέπει να υποτιμώνται, υπολείπονται πολύ από αυτό, ότι συγκατατέθηκε να είναι ο διδάσκαλος του εκλεκτού λαού του, μεταδίδοντάς τους εκείνη τη θρησκευτική διδασκαλία που είναι θησαυρός αιώνιας σωτηρίας. Πόσο λίγο θα ωφελούσε την Εκκλησία ότι ήταν γεμάτη με τις φθαρτές απολαύσεις του χρόνου, και προστατευμένη από εχθρική βία, αν η ελπίδα της δεν εκτεινόταν πέρα από αυτόν τον κόσμο. Αυτό, ανάλογα, είναι η μεγάλη απόδειξη της αγάπης του, ότι έχει θέσει ενώπιόν μας στον λόγο του το φως της αιώνιας ζωής. Για αυτόν τον λόγο αναφέρεται εδώ κατάλληλα ως το στεφανωτικό μέρος της αληθινής στέρεας ευτυχίας. Και ας μάθουμε από αυτό, ότι δεν πρέπει μόνο να δεχόμαστε τη διδασκαλία του Θεού με ευλαβική και άγια υπακοή, αλλά να την αγκαλιάζουμε με στοργή, διότι δεν μπορούμε να συλλάβουμε τίποτα πιο τερπνό και επιθυμητό από το ότι ο Θεός θα αναλάβει τη σωτηρία μας, και θα δώσει μαρτυρία γι' αυτό τεντώνοντας το χέρι του για να μας φέρει στον εαυτό του. Διότι αυτός είναι ο σκοπός με τον οποίο η διδασκαλία έχει δοθεί σε εμάς, ώστε μέσα στο πυκνό σκοτάδι αυτού του κόσμου, και τα πλανημένα λάθη στα οποία ο Σατανάς παρασύρει τα τέκνα των ανθρώπων, ο μεγάλος Πατέρας μας όλων να ρίξει με αυτήν ένα προηγούμενο φως στο μονοπάτι μας πριν μας συγκεντρώσει στην κληρονομιά του ουρανού. Πρέπει να σημειώσουμε ότι το μέρος που διαδραματίστηκε από τον Μωυσή και τους Προφήτες σύμφωνα με τη θεία εντολή αποδίδεται εδώ στον ίδιο τον Θεό, διότι μόνο αποδίδουμε τη δέουσα τιμή στη διδασκαλία της θρησκείας και την εκτιμούμε στην ορθή της αξία όταν ανερχόμαστε στη θεώρηση του Θεού, ο οποίος, χρησιμοποιώντας την οργανικότητα των ανθρώπων, εξακολουθεί να διεκδικεί να θεωρείται ο κύριος και μοναδικός μας διδάσκαλος. Έτσι αποδίδεται η δέουσα μεγαλοπρέπεια στον λόγο από το πρόσωπο του συγγραφέα του. Πάλι, ενισχύει το έλεος που δείχθηκε δηλώνοντας μια σύγκριση, υπονοώντας ότι αυτό δεν είχε γίνει για άλλα έθνη. Διότι αν ρωτηθεί γιατί ο Θεός προτίμησε έναν λαό από τους άλλους, αυτή η υπεροχή θα μας οδηγήσει σίγουρα στην άδολη εκλογή ως πηγή της, αφού θα βρούμε ότι τα τέκνα του Ισραήλ δεν διέφεραν από τους άλλους σε καμία αρετή που τους ανήκει, αλλά επειδή ο Θεός παρέβλεψε τους άλλους και συγκατατέθηκε να τους υιοθετήσει στην εύνοιά του.
Απαντήστε
Απόκριση
Πού στη ζωή σας χρειάζεστε περισσότερο να ανακτήσετε τη χαρά της αίνεσης που περιγράφει ο Καλβίνος; Πώς η ανάμνηση της κυριαρχίας του Θεού επί των άστρων επηρεάζει την άποψή σας για τις παρούσες δυσκολίες; Με ποιους τρόπους μπορείτε να δεχθείτε πληρέστερα τον λόγο που ο Θεός έχει μιλήσει στον λαό του αντί να βασίζεστε στη δική σας δύναμη;
Προσευχηθείτε
Προσευχή
Κύριε ὁ Θεὸς ἡμῶν, ὁ συνάγων τοὺς ἀπορριφθέντας τοῦ Ἰσραὴλ καὶ ἰώμενος τοὺς συντετριμμένους τὴν καρδίαν, αἰνοῦμέν Σε διὰ τὴν κυριαρχικὴν δύναμίν Σου, ἡ ὁποία ἀριθμεῖ τοὺς ἀστέρας καὶ προστάζει πᾶσαν νεφέλην καὶ ἄνεμον. Χάρισον ἡμῖν χάριν νὰ φοβώμεθα μόνον τὸ ὄνομά Σου καὶ νὰ ἐλπίζωμεν εἰς τὸ ἔλεός Σου, ἀποστρεφόμενοι πᾶσαν ἐμπιστοσύνην εἰς ἀνθρωπίνην δύναμιν, διὰ νὰ ἀναπαυθῶμεν εἰς τὸν λόγον τῆς διαθήκης Σου τὸν λαληθέντα πρὸς τὸν Ἰακώβ. Ἕνωσον τὰς καρδίας ἡμῶν μετὰ πάσης τῆς κτίσεως διὰ νὰ διακηρύττωμεν τὴν δόξαν Σου, ἕως ὅτου συνενωθῶμεν μετὰ τῆς οὐρανίου στρατιᾶς εἰς αἰώνιον ἔπαινον τῆς πιστότητός Σου. Ἀμήν.
Πηγή & Επαλήθευση
Οι παραθέσεις εδώ προέρχονται από έκδοση δημόσιου τομέα και καθεμία επαληθεύεται μηχανικά ως ακριβές υποσύνολο του κειμένου της πηγής.
Δείτε το πρωτότυπο, την πλήρη μετάφρασή μας και την εξέταση →