← Πρόγραμμα σπουδών

Eterniseed › Πρόγραμμα σπουδών › Β' Σαμουήλ

Η καλοσύνη για χάρη του Ιωνάθαν: Ο Δαβίδ αναζητά τον χωλό και τον χαμένο

Β' Σαμουήλ 9-10Τα Ζητήματα επί της Οκτατεύχου και των Βιβλίων των Βασιλειών και των Χρονικών του Μακαρίου Θεοδωρήτου Κύρου (αποδοθέν εκ του δημοσίου ελληνικού από την Eterniseed)22 λεπ
Άνοιγμα

Εισαγωγή

Τώρα που η βασιλεία έχει εδραιωθεί στο χέρι του, ο Δαβίδ κάνει κάτι παράξενο και βασιλικό: πηγαίνει να αναζητήσει έναν επιζώντα του οίκου που τον είχε κυνηγήσει, ρωτώντας, 'Υπάρχει ακόμη κανείς από τον οίκο του Σαούλ, για να δείξω σ' αυτόν καλοσύνη για χάρη του Ιωνάθαν;' Ο μακάριος Θεοδώρητος Κύρου — ο νηφάλιος Αντιοχέας που διαβάζει τις ιστορίες των Βασιλειών για όφελος της ψυχής — βλέπει σ' αυτό την ίδια την καρδιά του Δαβίδ. Ο άνθρωπος που είχε δείξει έλεος ακόμη και στους εχθρούς του σίγουρα δεν θα ξεχνούσε τον φίλο του· και για χάρη της αγάπης της διαθήκης του προς τον Ιωνάθαν παρέβλεψε την παλιά εχθρότητα του πατέρα του Ιωνάθαν. Έτσι βρίσκεται ο Μεμφιβοσθέ — ο γιος του Ιωνάθαν, χωλός και στα δύο πόδια, που αποκαλεί τον εαυτό του 'νεκρό σκύλο' — και ο Δαβίδ τον ανυψώνει από την αφάνεια, του δίνει όλα όσα ανήκαν στον Σαούλ και τον καθίζει στο ίδιο τραπέζι του βασιλιά ως έναν από τους γιους του. Έπειτα το κεφάλαιο στρέφεται προς τους Αμμωνίτες, που ντροπιάζουν τους απεσταλμένους του Δαβίδ και προκαλούν πόλεμο· και ο Θεοδώρητος σταματά στην πρόνοια που ενεργεί ακόμη και στις συμμαχίες των ασεβών, αντλώντας από όλη την ιστορία ένα μάθημα για το πώς η θλίψη και η αγωνία παιδεύουν τον άνθρωπο. Η Εκκλησία διαβάζει το έλεος του Δαβίδ ως τύπο ενός μεγαλύτερου Βασιλιά που ήρθε αναζητώντας τους χαμένους: τον Κύριο που τηρεί την πίστη για χάρη μιας διαθήκης, που σκύβει προς τους συντετριμμένους και τους χωλούς, και που τοποθετεί τους πτωχούς στο ίδιο του το τραπέζι, όχι ως δούλους αλλά ως γιους.
Διαβάστε

Ανάγνωση

Ανάγνωση Β' Σαμουήλ 9–10 — Ο Δαβίδ ρωτά, 'Υπάρχει ακόμη κανείς από τον οίκο του Σαούλ, για να δείξω σ' αυτόν καλοσύνη για χάρη του Ιωνάθαν;' Ο Σιβά ονομάζει τον γιο του Ιωνάθαν, 'χωλό στα πόδια του'. Όταν έρχεται ο Μεμφιβοσθέ, 'έπεσε με το πρόσωπό του και προσκύνησε'. Ο Δαβίδ λέει, 'Μη φοβάσαι· γιατί σίγουρα θα δείξω σ' εσένα καλοσύνη για χάρη του Ιωνάθαν του πατέρα σου, και θα σου αποκαταστήσω όλη τη γη του Σαούλ του πατέρα σου· και θα τρως ψωμί στο τραπέζι μου διαρκώς'. Ο Μεμφιβοσθέ υποκλίνεται: 'Τι είναι ο δούλος σου, ώστε να επιβλέψεις σε έναν τέτοιο νεκρό σκύλο σαν εμένα;' Έτσι ο Σιβά και ο οίκος του διορίζονται να καλλιεργούν τη γη, 'και ο Μεμφιβοσθέ ο γιος του κυρίου σου θα τρώει ψωμί πάντοτε στο τραπέζι μου'. Έπειτα πεθαίνει ο βασιλιάς των Αμμωνιτών, και ο Δαβίδ στέλνει να παρηγορήσει τον γιο του Αναν· αλλά οι άρχοντες των Αμμωνιτών κάνουν τους απεσταλμένους του Δαβίδ να θεωρηθούν κατάσκοποι, ξυρίζουν το μισό των γενειάδων τους, κόβουν τα ενδύματά τους και τους αποπέμπουν ντροπιασμένους. Ακολουθεί πόλεμος: οι Αμμωνίτες μισθώνουν τους Σύρους, αλλά ο Ιωάβ και ο Αβισαί τους νικούν, και οι άνδρες του Δαβίδ επικρατούν, ώστε 'οι Σύροι φοβήθηκαν να βοηθήσουν πλέον τους γιους των Αμμωνιτών'.
Μελετήστε

Μελέτη

Γιατί ο Δαβίδ, τώρα ασφαλής στον θρόνο, πηγαίνει να αναζητήσει ένα υπόλειμμα του οίκου που τον καταδίωξε; Ο Θεοδώρητος απαντά ότι είναι η συνέπεια μιας ελεήμονος ψυχής: ο άνθρωπος που έδειξε καλοσύνη ακόμη και στους εχθρούς σίγουρα θα θυμόταν έναν φίλο, και η αγάπη του για τον Ιωνάθαν κάλυψε την εχθρότητα του πατέρα του Ιωνάθαν — Διότι εξαιτίας της ευνοίας του προς τον Ιωνάθαν παρέβλεψε την εχθρότητα εκείνου. Και η καλοσύνη δεν είναι απλώς ένα σύμβολο αλλά αποκατάσταση σε τιμή και θέση στο τραπέζι του βασιλιά για πάντα: Τότε φρόντισε ώστε ο Μεμφιβοσθέ να λάβει φροντίδα, ανακηρύσσοντάς τον κύριο όλων των κτημάτων του Σαούλ, διατάζοντάς τον να κατοικεί μαζί του και να μοιράζεται το τραπέζι του διαρκώς. Έτσι ο χωλός γιος ενός πεσμένου οίκου αναζητείται, ονομάζεται κύριος της κληρονομιάς και καθίζεται ανάμεσα στους δικούς του του βασιλιά. Έπειτα ο Θεοδώρητος στρέφεται στον πόλεμο των Αμμωνιτών και στις συμμαχίες των υπερηφάνων, και από όλη την ακολουθία των γεγονότων αντλεί ένα νηφάλιο μάθημα για την παιδεία της θλίψης — ότι η δυστυχία δεν είναι μόνο απώλεια αλλά διδασκαλία: Από αυτή την ιστορία μαθαίνουμε πόσο ωφελούν τον άνθρωπο η δυστυχία, η θλίψη και η αγωνία.
Σκεφτείτε

Στοχασμός

Η απλή ανάγνωση του ελέους του Δαβίδ από τον Θεοδώρητο ανοίγεται, χωρίς βία, στο μυστήριο του Ευαγγελίου. Ο Δαβίδ τηρεί την πίστη για χάρη μιας διαθήκης — είχε ορκιστεί καλοσύνη στον Ιωνάθαν και στο σπέρμα του Ιωνάθαν (Α' Σαμ 20:14–17) — και όλη η αποκατάσταση του Μεμφιβοσθέ πηγάζει από αυτή την υπόσχεση, όχι από καμία αξία στον ίδιο τον χωλό άνθρωπο. Έτσι και ο μέγας Βασιλιάς τηρεί την διαθήκη. Εμείς είμαστε οι επιζώντες ενός πεσμένου οίκου, χωλοί και στα δύο πόδια από την πτώση, αποκαλώντας τον εαυτό μας δικαίως 'νεκρό σκύλο'· όμως ο Κύριος μας αναζητά, όχι για κάποια αξία, αλλά για χάρη μιας διαθήκης ορκισμένης στο ίδιο του το αίμα. Δεν μας ανέχεται απλώς στην άκρη της βασιλείας Του· λέει, 'Μη φοβάσαι', μας αποκαθιστά την χαμένη κληρονομιά και μας καθίζει στο ίδιο του το τραπέζι 'διαρκώς'. Ο χωλός άνθρωπος που δεν μπορούσε να προσφέρει τίποτε γίνεται να τρώει το ψωμί του βασιλιά ως ένας από τους γιους του βασιλιά — και αυτό είναι ακριβώς το σχήμα της ευαγγελικής κλήσης, ότι οι πτωχοί και οι ανάπηροι εισάγονται στο συμπόσιο (Λκ 14:21). Ακόμη και ο παιδευτικός πόλεμος αυτών των κεφαλαίων, στον οποίο ο Θεοδώρητος ακούει πώς 'η δυστυχία, η θλίψη και η αγωνία ωφελούν τον άνθρωπο', ανήκει στο ίδιο έλεος: διότι ο Θεός που αναζητά τους χαμένους επίσης παιδεύει τις ψυχές που έχει συγκεντρώσει, διδάσκοντας μέσω της θλίψης ό,τι η άνεση δεν μπορούσε ποτέ να διδάξει. Η καλοσύνη του Δαβίδ για χάρη του Ιωνάθαν είναι έτσι ένα μικρό καθαρό παράθυρο στην καλοσύνη του Θεού για χάρη του Χριστού, που τηρεί την πίστη με τους αδύναμους και ανυψώνει τους συντετριμμένους στο τραπέζι Του.
Απαντήστε

Απόκριση

Μάθε πρώτα να διαβάζεις τη δική σου θέση στην ιστορία. Είσαι ο Μεμφιβοσθέ — χωλός, κρυμμένος, κληρονόμος ενός πεσμένου οίκου, χωρίς δική σου αξίωση να προβάλεις. Και ο Βασιλιάς σε έχει αναζητήσει, όχι επειδή ήσουν δυνατός ή χρήσιμος, αλλά για χάρη μιας διαθήκης που έκανε και δεν θα σπάσει. Λάβε λοιπόν την καλοσύνη Του όπως την έλαβε ο Μεμφιβοσθέ: με ευλάβεια, με θαυμασμό ότι ο Βασιλιάς έπρεπε να επιβλέψει σε έναν τέτοιο, και χωρίς την ψευδή μετριοφροσύνη που αρνείται το δώρο. Σου έχει πει, 'Μη φοβάσαι'· μην Του απαντάς μόνο με 'Τι είναι ο δούλος σου;' — λάβε τη θέση που σου δίνει στο τραπέζι Του, και φάε το ψωμί του Βασιλιά ως γιος. Έπειτα άσε το έλεός Του να μεταμορφώσει το δικό σου. Ο Θεοδώρητος θαυμάζει ότι ο Δαβίδ, επιτέλους ασφαλής, ξόδεψε την ασφάλειά του αναζητώντας τους αδύναμους αντί να ανταμείβει τους δυνατούς· άσε τους δικούς σου εδραιωμένους καιρούς να ξοδευτούν με τον ίδιο τρόπο — αναζητώντας τους παραμελημένους, τηρώντας πίστη με τον φίλο που έπεσε, δείχνοντας καλοσύνη για χάρη μιας παλιάς αγάπης αντί για παρόν πλεονέκτημα. Και όταν έρχεται η θλίψη, μην την σπαταλήσεις. Ο Θεοδώρητος διδάσκει ότι η δυστυχία και η αγωνία ωφελούν τον άνθρωπο· άσε τις θλίψεις σου να σε παιδεύσουν στην ταπείνωση και την προσευχή, ώστε ό,τι ο κόσμος θεωρεί μόνο απώλεια να γίνει, στο χέρι του Θεού, η ίδια η διδασκαλία με την οποία γίνεσαι άξιος να καθίσεις στο τραπέζι του Βασιλιά.
Προσευχηθείτε

Προσευχή

Ω Κύριε που τηρείς την πίστη αιωνίως, που αναζήτησες τον χωλό γιο ενός πεσμένου οίκου και τον κάθισες στο ίδιο το τραπέζι του βασιλιά για χάρη μιας διαθήκης αγάπης: Σε ευλογώ που με αναζήτησες και εμένα. Είμαι χωλός από την πτώση και δεν έχω καμία αξίωση να προβάλω· δικαίως αποκαλώ τον εαυτό μου νεκρό σκύλο ενώπιόν Σου· όμως Σύ μου είπες, 'Μη φοβάσαι', και μου αποκατέστησες την χαμένη κληρονομιά και με έθεσες στο τραπέζι Σου, όχι ως δούλο αλλά ως γιο. Κάνε με συνεπή στο έλεος όπως ήταν ο δούλος Σου ο Δαβίδ, ώστε να τηρώ πίστη με τους φίλους μου όταν πέφτουν, να αναζητώ τους παραμελημένους και να δείχνω καλοσύνη για χάρη της αγάπης και όχι του κέρδους. Και όταν έρχονται επάνω μου θλίψη και αγωνία, ας μην τις σπαταλήσω, αλλά ας μάθω από αυτές ως από δάσκαλο, ώστε ό,τι θα είχα θεωρήσει μόνο απώλεια να ωφελήσει την ψυχή μου και να με φέρει πλησιέστερα σε Σένα. Σε Σένα, ω Χριστέ ο Θεός μας, που αναζήτησες και έσωσες το χαμένο, με τον Πατέρα και το πανάγιο Πνεύμα, δόξα τώρα και αεί, και εις τους αιώνας των αιώνων. Αμήν.

Τα Ζητήματα επί της Οκτατεύχου και των Βιβλίων των Βασιλειών και των Χρονικών του Μακαρίου Θεοδωρήτου Κύρου (αποδοθέν εκ του δημοσίου ελληνικού από την Eterniseed) · Δημόσιος τομέας

Πηγή & Επαλήθευση

Οι παραθέσεις εδώ αποδόθηκαν στα αγγλικά από την Eterniseed από το πρωτότυπο δημόσιου τομέα με σύγκλιση πολλαπλών μοντέλων, ελέγχθηκαν ανεξάρτητα για πιστότητα στην πηγή και εξετάστηκαν από τετραμελή ομάδα διαφορετικών παρόχων. Κάθε παράθεση επαληθεύεται μηχανικά ως ακριβές υποσύνολο αυτής της δημοσιευμένης απόδοσης.

Δείτε το πρωτότυπο, την πλήρη μετάφρασή μας και την εξέταση →