← Πρόγραμμα σπουδών

Eterniseed › Πρόγραμμα σπουδών › Ψαλμοί

Ψαλμοί 41-42 — με τον Ιωάννη Καλβίνο

Ψαλμοί 41-42Υπομνήματα του John Calvin20 λεπ
Άνοιγμα

Εισαγωγή

Με την ήσυχη δύναμη της Γραφής, ο Ιωάννης Καλβίνος στέκεται ως σταθερός οδηγός στους ψαλμούς της θλίψης και της ελπίδας. Το σχόλιό του στους Ψαλμούς 41 και 42 μας προσκαλεί να δούμε το έλεος του Θεού να ενεργεί ακόμη και όταν εχθροί μας περικυκλώνουν και φίλοι μας προδίδουν. Ο Καλβίνος μας βοηθά να καταλάβουμε ότι η σοφή κρίση της δοκιμασίας, η ειλικρινής ομολογία της αμαρτίας και η εμπιστοσύνη στη θεία απελευθέρωση σχηματίζουν το μονοπάτι μέσα από τη δοκιμασία. Σήμερα ακούμε καθώς τα λόγια του φωτίζουν την εμπειρία του Δαβίδ και μας δείχνουν προς τον Χριστό. Ας εμβαθύνει αυτή η μελέτη την εξάρτησή μας από τον Κύριο που στηρίζει τους θλιμμένους και υποστηρίζει τους πιστούς.
Διαβάστε

Ανάγνωση

Αφιερώστε λίγες στιγμές για να διαβάσετε τους Ψαλμούς 41 και 42 αργά και προσευχητικά. Προσέξτε πώς ο Δαβίδ μετακινείται από την ευλογία εκείνου που φροντίζει τον πτωχό, μέσα από τον πόνο της προδοσίας και της ασθένειας, στη δίψα της ψυχής για τον Θεό. Αφήστε τα λόγια να εγκατασταθούν στην καρδιά σας καθώς προετοιμάζεστε να μελετήσετε τις σκέψεις του Καλβίνου για αυτά τα κεφάλαια.
Μελετήστε

Μελέτη

Ο Καλβίνος ξεκινά εξετάζοντας το νόημα της σοφής κρίσης για τον πτωχό. 1. Μακάριος ο κρίνων σοφά τον πτωχό. Οι ερμηνευτές γενικά θεωρούν ότι εδώ επαινείται η άσκηση καλοσύνης και συμπόνιας που εκδηλώνεται στη φροντίδα των δυστυχούντων και στη βοήθειά τους. Ωστόσο, εκείνοι που υποστηρίζουν ότι ο Ψαλμωδός εδώ επαινεί την προσεκτική ευθυκρισία εκείνων που κρίνουν σοφά και φιλάνθρωπα τους ανθρώπους στη δυστυχία, κρίνουν καλύτερα το νόημά του. Πράγματι, η μετοχή μσκυλ, μασκίλ, δεν μπορεί να εξηγηθεί με άλλον τρόπο. Ταυτόχρονα, πρέπει να παρατηρηθεί για ποιο λόγο ο Δαβίδ δηλώνει μακάριους εκείνους που σχηματίζουν σοφή και συνετή κρίση για τις θλίψεις με τις οποίες ο Θεός παιδεύει τους δούλους του. Έχουμε πει ότι έπρεπε να αγωνιστεί στην καρδιά του ενάντια στις διεστραμμένες κρίσεις των ανόητων και πονηρών ανθρώπων, επειδή, όταν η θλίψη τον πίεζε βαριά, πολλοί θεωρούσαν ότι είχε πέσει σε απελπιστική κατάσταση και ήταν εντελώς πέρα από την ελπίδα ανάκαμψης. Αναμφίβολα, του συνέβη όπως στον άγιο πατριάρχη Ιώβ, τον οποίο οι φίλοι του θεωρούσαν έναν από τους πιο πονηρούς ανθρώπους, όταν είδαν τον Θεό να τον μεταχειρίζεται με μεγάλη αυστηρότητα. Και σίγουρα είναι ένα λάθος που είναι κατά πολύ πολύ συνηθισμένο μεταξύ των ανθρώπων, να βλέπουν εκείνους που καταπιέζονται από θλίψεις ως καταδικασμένους και αποδοκιμασμένους. Καθώς, από τη μία πλευρά, οι περισσότεροι άνθρωποι, κρίνοντας την εύνοια του Θεού από μια αβέβαιη και παροδική κατάσταση ευημερίας, επαινούν τους πλούσιους και εκείνους στους οποίους, όπως λένε, χαμογελά η τύχη· έτσι, από την άλλη πλευρά, συμπεριφέρονται περιφρονητικά προς τους δυστυχείς και τους άθλιους, και ανόητα φαντάζονται ότι ο Θεός τους μισεί, επειδή δεν ασκεί τόση ανεκτικότητα προς αυτούς όση προς τους αποδοκιμασμένους. Το λάθος για το οποίο μιλάμε, δηλαδή η λανθασμένη και πονηρή κρίση, είναι ένα που έχει επικρατήσει σε όλες τις εποχές του κόσμου. Οι Γραφές σε πολλά μέρη δηλώνουν σαφώς και διακριτά, ότι ο Θεός, για διάφορους λόγους, δοκιμάζει τους πιστούς με αντιξοότητες, άλλοτε για να τους γυμνάσει στην υπομονή, άλλοτε για να υποτάξει τις αμαρτωλές επιθυμίες της σάρκας, άλλοτε για να τους καθαρίσει, και σαν να τους εξαγνίσει από τις εναπομείνασες επιθυμίες της σάρκας, που ακόμη κατοικούν μέσα τους· μερικές φορές για να τους ταπεινώσει, μερικές φορές για να τους κάνει παράδειγμα σε άλλους, και άλλες φορές για να τους διεγείρει στον στοχασμό της θείας ζωής. Ως επί το πλείστον, πράγματι, συχνά μιλάμε βιαστικά και αδιάκριτα για τους άλλους, και, ας πούμε, βυθίζουμε ακόμη και στην κατώτατη άβυσσο εκείνους που εργάζονται υπό θλίψη. Για να συγκρατήσει ένα τέτοιο βιαστικό και αχαλίνωτο πνεύμα, ο Δαβίδ λέει ότι είναι μακάριοι εκείνοι που δεν επιτρέπουν στον εαυτό τους, μιλώντας τυχαία, να κρίνουν σκληρά τους πλησίον τους· αλλά, διακρίνοντας ορθά τις θλίψεις με τις οποίες επισκέπτονται, μετριάζουν, με τη σοφία του Πνεύματος, τις αυστηρές και άδικες κρίσεις στις οποίες είμαστε φυσικά τόσο επιρρεπείς. Μόλις ανέφερα ως παράδειγμα την περίπτωση του Ιώβ, τον οποίο οι φίλοι του, όταν τον είδαν εμπλεγμένο σε ακραία δυστυχία, δεν δίστασαν να τον θεωρήσουν αποβλημένο, και κάποιον του οποίου η περίπτωση ήταν εντελώς απελπιστική. [101] Αν κάποιος προικισμένος με ευθύτητα, και κατέχων ανθρώπινη διάθεση, συναντούσε μια τέτοια περίπτωση, θα την έβλεπε με την άσκηση της ίδιας διακριτικότητας που ο Δαβίδ εδώ επαινεί. Όσον αφορά τον εαυτό μας, νουθετημένοι από αυτή τη μαρτυρία του Αγίου Πνεύματος, ας μάθουμε να φυλαγόμαστε από μια πολύ βιαστική κρίση. Πρέπει επομένως να κρίνουμε συνετά τους αδελφούς μας που βρίσκονται σε θλίψη· δηλαδή, πρέπει να ελπίζουμε καλά για τη σωτηρία τους, μήπως, αν τους καταδικάσουμε ανελέητα πριν την ώρα, αυτή η άδικη αυστηρότητα στο τέλος πέσει στα δικά μας κεφάλια. Πρέπει, ωστόσο, ιδιαίτερα να παρατηρηθεί, αυτό που πράγματι έχω ήδη σημειώσει, ότι ο στόχος που είχε ο Δαβίδ υπόψη, όταν είδε τον εαυτό του, σαν να λέγαμε, κατακλυσμένο από τις κακόβουλες και σκληρές κρίσεις που εκφράζονταν γι' αυτόν, ήταν να οχυρωθεί με αυτό ως έδαφος παρηγοριάς, μήπως βυθιστεί κάτω από τον πειρασμό. Εάν, επομένως, κάποια στιγμή ο Σατανάς προσπαθήσει να καταστρέψει το θεμέλιο της πίστης μας, με τις βιαστικές και αυθάδεις κρίσεις των ανθρώπων, ας μάθουμε επίσης να καταφεύγουμε σε αυτή τη συσκευή της σοφίας, μήπως ασυναίσθητα πέσουμε σε απόγνωση. Αυτή είναι η κατάλληλη χρήση της διδασκαλίας που περιέχεται σε αυτό το απόσπασμα. Ο Καλβίνος στη συνέχεια εξηγεί την υπόσχεση της απελευθέρωσης την ημέρα του κακού. Ο Κύριος θα τον απελευθερώσει την ημέρα του κακού. Μερικοί συνδέουν αυτά τα λόγια, την ημέρα του κακού, με την προηγούμενη πρόταση· και η ανάγνωση που έτσι προτείνεται θα μπορούσε πράγματι να γίνει δεκτή· αλλά η διάκριση που ακολούθησα είναι καλύτερα προσαρμοσμένη στο νόημα, και υποστηρίζεται επίσης από την εβραϊκή προφορά. Έτσι τουλάχιστον η διδασκαλία που μπορεί να συναχθεί από αυτά τα λόγια είναι δεκτική πληρέστερου νοήματος, δηλαδή ότι ο Κύριος θα απελευθερώσει τον πτωχό την ημέρα της δυστυχίας του. Μερικοί νομίζουν ότι ο Δαβίδ εδώ προσεύχεται για ευλογία υπέρ των ευθύς και συμπονετικών· σαν να είχε πει, Ας ανταποδώσει ο ίδιος ο Κύριος για την καλοσύνη τους, αν κάποια στιγμή συμβεί να θλίβονται σοβαρά! Άλλοι υποθέτουν ότι ο Δαβίδ εδώ καταγράφει τη γλώσσα τέτοιων ανθρώπων από την οποία μπορούμε να φτάσουμε στη γνώση της σοφίας και της ευθύτητάς τους. Κατά τη γνώμη μου, ωστόσο, και οι δύο είναι εξίσου λανθασμένοι διαβάζοντας αυτή την πρόταση με τη μορφή επιθυμίας ή προσευχής. Είτε, πράγματι, ο Δαβίδ μιλάει στο δικό του όνομα, είτε στο όνομα άλλων, συνιστά και επιτάσσει σύντομα την καλοσύνη που πρέπει να ασκούμε προς τους θλιμμένους· γιατί αν και ο Θεός μπορεί για ένα διάστημα να εκδηλώνει τη δυσαρέσκειά του εναντίον τους, εντούτοις θα είναι ελεήμων προς αυτούς, ώστε το αποτέλεσμα να είναι τελικά πιο ευτυχές και πιο χαρούμενο από την κρίση που θα μπορούσαμε να οδηγηθούμε να σχηματίσουμε από την παρούσα όψη των πραγμάτων. Βλέπουμε τώρα ότι το νόημα με το οποίο εξήγησα αυτό το εδάφιο είναι πολύ πιο πλούσιο και πληρέστερο νοήματος, δηλαδή ότι πρέπει να ελπίζουμε για σωτηρία και απελευθέρωση από το χέρι του Κυρίου, ακόμη και την ημέρα της δυστυχίας· γιατί διαφορετικά, κανένας άνθρωπος που είχε πέσει μία φορά σε κατάσταση λύπης και θλίψης δεν θα ήταν ποτέ σε θέση να σηκωθεί ξανά. Και αυτό λέω, επειδή ο σκοπός του Αγίου Πνεύματος σε αυτό το απόσπασμα δεν είναι μόνο να προτρέψει τους πιστούς να είναι έτοιμοι να δείξουν καλοσύνη προς τους αδελφούς τους όταν τους βλέπουν σε θλίψη, αλλά επίσης να δείξει το φάρμακο που έχει παρασχεθεί για την ανακούφιση της λύπης μας, όποτε η πίστη μας κλονίζεται από τη δυστυχία. Στρεφόμενος στο εδάφιο 4, ο Καλβίνος στοχάζεται στην ομολογία αμαρτίας του Δαβίδ. 4. Είπα, Ω Κύριε! ελέησόν με. Με αυτό το εδάφιο δείχνει ότι στη δυστυχία του δεν προσπάθησε να καθησυχάσει το νου του με κολακεία, όπως κάνει το μεγαλύτερο μέρος των ανθρώπων, που προσπαθούν να μετριάσουν τις λύπες τους με κάποια μάταιη παρηγοριά. Και, σίγουρα, ο άνθρωπος που καθοδηγείται από το Πνεύμα του Θεού θα, όταν νουθετηθεί από τον Θεό με τις θλίψεις με τις οποίες επισκέπτεται, ομολογήσει ειλικρινά τις αμαρτίες του, και υποταχθεί ήσυχα στις νουθεσίες των αδελφών του, μάλιστα, θα τις προλάβει ακόμη και με μια εκούσια ομολογία. Ο Δαβίδ εδώ θέτει ένα σημάδι με το οποίο διακρίνει τον εαυτό του από τους αποδοκιμασμένους και πονηρούς, όταν μας λέει ότι παρακάλεσε θερμά να μην του καταλογιστεί η αμαρτία του, και ότι είχε καταφύγει στο έλεος του Θεού. Πράγματι ζητά να του χορηγηθεί κάποια ανακούφιση κάτω από τη θλίψη που υπέφερε: αλλά ανεβαίνει σε μια υψηλότερη πηγή ανακούφισης, όταν ζητά ότι μέσω της συγχώρεσης των αμαρτιών του να αποκτήσει συμφιλίωση με τον Θεό. Εκείνοι, όπως έχουμε πει αλλού, αντιστρέφουν τη φυσική τάξη των πραγμάτων, που ζητούν φάρμακο μόνο για τις εξωτερικές δυστυχίες κάτω από τις οποίες εργάζονται, αλλά όλη την ώρα παραμελούν την αιτία τους· ενεργώντας όπως θα έκανε ένας άρρωστος που ζητούσε μόνο να σβήσει τη δίψα του, αλλά ποτέ δεν σκεφτόταν τον πυρετό κάτω από τον οποίο εργάζεται, και που είναι η κύρια αιτία του προβλήματός του. Πριν ο Δαβίδ, επομένως, μιλήσει καθόλου για τη θεραπεία της ψυχής του, δηλαδή της ζωής του [104] λέει πρώτα, Ελέησόν με: και με αυτό πρέπει να συνδεθεί ο λόγος που ακολουθεί αμέσως -- γιατί αμάρτησα εναντίον σου. Λέγοντας έτσι, ομολογεί ότι ο Θεός είναι δικαίως δυσαρεστημένος μαζί του, και ότι μπορεί να αποκατασταθεί ξανά στην εύνοιά του μόνο με το να σβηστούν οι αμαρτίες του. Παίρνω το μόριο κυ, κι, με τη σωστή και φυσική του σημασία, και όχι αντιθετικά, όπως κάποιοι θα το καταλάβαιναν. Ζητά λοιπόν ο Θεός να τον ελεήσει επειδή αμάρτησε. Από αυτό προέρχεται η θεραπεία της ψυχής, την οποία παρεμβάλλει μεταξύ της προσευχής και της ομολογίας του, ως αποτέλεσμα της συμπόνιας και του ελέους του Θεού· γιατί ο Δαβίδ περιμένει ότι μόλις αποκτούσε συγχώρεση, θα αποκτούσε επίσης ανακούφιση από τη θλίψη του.
Σκεφτείτε

Στοχασμός

Ο Καλβίνος συνδέει την εμπειρία του Δαβίδ με τον Χριστό στην επεξεργασία του εδαφίου 9. 9. Ακόμη και ο άνθρωπος της ειρήνης μου. Ως το ίδιο το ύψος όλων των δυστυχιών του, ο Δαβίδ εδώ δηλώνει ότι είχε βρει την ίδια προδοσία σε κάποιον, ή, πράγματι, σε πολλούς από τους μεγαλύτερους φίλους του. Γιατί η αλλαγή αριθμού είναι πολύ συχνή στην εβραϊκή γλώσσα, ώστε να μπορεί να μιλάει για αρκετά άτομα σαν να ήταν μόνο ένα πρόσωπο. Έτσι το νόημα θα ήταν: Όχι μόνο ο κοινός λαός, ή ξένοι για τους οποίους δεν είχα γνώση ή γνωριμία, αλλά οι μεγαλύτεροι φίλοι μου, μάλιστα, ακόμη και εκείνοι με τους οποίους ήμουν πιο στενός, και εκείνοι του δικού μου οίκου, τους οποίους δεχόμουν να φάω και να πιω μαζί μου στο τραπέζι μου, καυχώνται εναντίον μου με μομφή. Μεταξύ των Εβραίων, η έκφραση, άνθρωποι της ειρήνης, δηλώνει τους συγγενείς και τις συνδέσεις τους· αλλά ήταν μια πολύ στενότερη συμμαχία, και μία που έπρεπε να εξασφαλίσει αυστηρότερη τήρηση των νόμων της φιλίας, να τρώει τον άρτο του Δαβίδ σε συντροφιά με τον ίδιο: γιατί είναι σαν να είχε χρησιμοποιήσει την προσφώνηση, Σύντροφέ μου. [107] Εάν, ωστόσο, κάποιος θα προτιμούσε να το καταλάβει για κάποιον συγκεκριμένο προδότη παρά για αρκετά πρόσωπα, δεν έχω αντίρρηση. Το να σηκώσει τη φτέρνα είναι, κατά τη γνώμη μου, να κατανοηθεί μεταφορικά, και σημαίνει να σηκωθεί περιφρονητικά εναντίον ενός ανθρώπου που είναι θλιμμένος και ριγμένος κάτω. [108] Άλλοι εξηγούν την έκφραση με το να στήσει ενέδρα κρυφά· αλλά η πρώτη ερμηνεία είναι πιο κατάλληλη, Ότι οι πονηροί, βλέποντας ότι ο Δαβίδ ήταν τοποθετημένος σε αμήχανες περιστάσεις, ή ήδη ριγμένος στη σκόνη, πήραν αφορμή από αυτό για να τον επιτεθούν έμμεσα πράγματι, αλλά, εντούτοις, πάντα με αυθάδεια· ένα πράγμα που συνήθως συμβαίνει μεταξύ ανθρώπων πονηρής και δουλοπρεπούς διάθεσης. Ο Χριστός, παραθέτοντας αυτό το απόσπασμα, (Ιωάννης 13:18,) το εφαρμόζει στο πρόσωπο του Ιούδα. Και σίγουρα πρέπει να καταλάβουμε ότι, αν και ο Δαβίδ μιλάει για τον εαυτό του σε αυτόν τον ψαλμό, εντούτοις μιλάει όχι ως κοινός και ιδιωτικός άνθρωπος, αλλά ως ένας που αντιπροσώπευε το πρόσωπο του Χριστού, εφόσον ήταν, σαν να λέγαμε, το παράδειγμα μετά το οποίο ολόκληρη η Εκκλησία έπρεπε να συμμορφωθεί -- ένα σημείο που δικαιούται καλά την προσοχή μας, ώστε ο καθένας μας να προετοιμαστεί για την ίδια κατάσταση. Ήταν απαραίτητο αυτό που ξεκίνησε στον Δαβίδ να ολοκληρωθεί πλήρως στον Χριστό· και, επομένως, πρέπει αναγκαστικά να συμβεί, ότι το ίδιο πράγμα να εκπληρωθεί σε καθένα από τα μέλη του, δηλαδή ότι δεν πρέπει μόνο να υποφέρουν από εξωτερική βία και δύναμη, αλλά επίσης από εσωτερικούς εχθρούς, πάντα έτοιμους να τους προδώσουν, όπως ο Παύλος δηλώνει ότι η Εκκλησία θα δεχθεί επίθεση, όχι μόνο από «μάχες έξω», αλλά επίσης από «φόβους μέσα», (Β΄ Κορινθίους 7:5.)
Απαντήστε

Απόκριση

Πώς μπορεί ο Κύριος να σας προσκαλεί να κρίνετε σοφά παρά σκληρά όταν βλέπετε άλλους σε θλίψη; Σε ποια περιοχή της ζωής σας χρειάζεται να φέρετε ειλικρινή ομολογία ενώπιον του Θεού όπως έκανε ο Δαβίδ; Πού έχετε βιώσει ή μαρτυρήσει το είδος της προδοσίας που ο Καλβίνος συνδέει με την ίδια την ταλαιπωρία του Χριστού;
Προσευχηθείτε

Προσευχή

Κύριε ὁ Θεὸς ἡμῶν, ὁ βλέπων τοὺς πτωχοὺς μετὰ ἐλέους διαθήκης καὶ στηρίζων τοὺς θλιβομένους διὰ τῆς κυριαρχικῆς σου χάριτος, δώρησαι ἡμῖν καρδίας αἳ ἐμπιστεύονται τὴν συγχώρησίν σου ὅταν ἡ ἁμαρτία βαρύνει καὶ ἐλπίζουν ὅταν οἱ φίλοι ἀποδεικνύονται ψευδεῖς. Ἕλκυσον τὰς ψυχὰς ἡμῶν διὰ τοῦ Πνεύματός σου νὰ διψῶμεν μόνον σε ἐν πάσῃ δοκιμασίᾳ, ἀναπαυόμενοι ἐν τῇ πιστότητι τῇ μελλούσῃ μίαν ἡμέραν νὰ μᾶς φέρῃ εἰς τὴν παρουσίαν σου μετὰ χαρᾶς. Ἀμήν.

Υπομνήματα του John Calvin · Δημόσιος τομέας

Πηγή & Επαλήθευση

Οι παραθέσεις εδώ προέρχονται από έκδοση δημόσιου τομέα και καθεμία επαληθεύεται μηχανικά ως ακριβές υποσύνολο του κειμένου της πηγής.

Δείτε το πρωτότυπο, την πλήρη μετάφρασή μας και την εξέταση →