Eterniseed › Πρόγραμμα σπουδών › Δευτερονόμιο
Ο Λόγος Είναι Πολύ Κοντά Σου: Τα Απόκρυφα Πράγματα, η Ανοιχτή Πόρτα της Μετανοίας και ο Λόγος της Πίστεως
Άνοιγμα
Εισαγωγή
Εδώ ο Μωυσής ανανεώνει τη διαθήκη στη γη Μωάβ και θέτει ενώπιον του λαού τα απόκρυφα πράγματα του Θεού, την απειλή κατά του αυθάδους, την υπόσχεση επιστροφής μετά την εξορία και την εγγύτητα της εντολής. Ο μακάριος Θεοδώρητος Κύρου ερμηνεύει αυτά τα κεφάλαια με μέριμνα για τη δικαιοσύνη του Θεού και την ελευθερία του ανθρώπου. Όταν ο Μωυσής λέει ότι ο Κύριος 'δεν έδωσε σε αυτούς καρδιά για να γνωρίζουν, μάτια για να βλέπουν και αυτιά για να ακούν, μέχρι αυτή την ημέρα', κάποιοι μπορεί να νομίσουν ότι ο Θεός είχε αφαιρέσει την κατανόηση και έπειτα τιμώρησε την έλλειψή της. Ο Θεοδώρητος απαντά ότι οι προφήτες συχνά χρησιμοποιούν ανθρώπινες εκφράσεις, και ότι ο Θεός, μακριά από το να αφαιρεί τη δύναμη της όρασης, καθοδηγεί, φωτίζει και δείχνει τον ευθύ δρόμο· η πρόρρηση της απιστίας είναι πρόγνωση, όχι αιτία της. Ερμηνεύει τον άνθρωπο που ευλογεί τον εαυτό του στην καρδιά του, αυθαιρετώντας να πορεύεται στην πλάνη του δικού του δρόμου, ως τον τολμηρό καταφρονητή των εντολών του Θεού, προβαλλόμενο ως παράδειγμα ασεβείας. Και ακούει στο 'τα απόκρυφα ανήκουν στον Κύριο' την αλήθεια ότι τίποτε που γίνεται κρυφά δεν κρύβεται από τον Θεό — ακόμη και οι κινήσεις των σκέψεων είναι φανερές σε Αυτόν. Αλλά η καρδιά αυτών των κεφαλαίων, για τον Θεοδώρητο όπως και για όλη την Εκκλησία, είναι ο λόγος της εγγύτητας: η εντολή δεν είναι στον ουρανό ούτε πέρα από τη θάλασσα, αλλά πολύ κοντά — στο στόμα, την καρδιά και τα χέρια. Δεν έχεις ανάγκη, λέει, από φτερά για πτήση ή πλοία για ταξίδι για να μάθεις τι πρέπει να γίνει. Και δείχνει ευθέως προς τον Απόστολο, ο οποίος πήρε αυτή ακριβώς τη μαρτυρία και την έκανε τον λόγο της πίστεως: ομολογεί με το στόμα, πιστεύει στην καρδιά, και θα σωθείς. Η εγγύτητα του Νόμου γίνεται η χάρη του Ευαγγελίου.
Διαβάστε
Ανάγνωση
Ανάγνωσε Δευτερονόμιον 29–30 — ο Μωυσής ανανεώνει τη διαθήκη 'πλησίον της διαθήκης την οποία έκανε με αυτούς εν Χωρήβ', και προειδοποιεί κατά του ανθρώπου που 'ευλογεί τον εαυτό του στην καρδιά του, λέγοντας, Θα έχω ειρήνη, αν και πορεύομαι κατά τη φαντασία της καρδιάς μου'. Δηλώνει, 'Τα απόκρυφα ανήκουν στον Κύριο τον Θεό μας· αλλά εκείνα που αποκαλύφθηκαν ανήκουν σε εμάς και στα παιδιά μας για πάντα, ώστε να κάνουμε όλους τους λόγους αυτού του νόμου'. Θέτει ενώπιόν τους, μετά την κατάρα και τη διασπορά, τον τρόπο της επιστροφής: 'αν επιστρέψεις προς τον Κύριο τον Θεό σου… τότε ο Κύριος ο Θεός σου θα επιστρέψει την αιχμαλωσία σου, και θα σπλαχνισθεί επάνω σου'. Και λέγει τον μεγάλο λόγο της εγγύτητας: 'Διότι αυτή η εντολή την οποία σου προστάζω σήμερα, δεν είναι κρυμμένη από σένα, ούτε είναι μακριά. Δεν είναι στον ουρανό… ούτε είναι πέρα από τη θάλασσα… Αλλά ο λόγος είναι πολύ κοντά σου, στο στόμα σου, και στην καρδιά σου, ώστε να τον κάνεις'. Θέτει ενώπιόν τους ζωή και θάνατο: 'Έθεσα ενώπιόν σου ζωή και θάνατο, ευλογία και κατάρα· γι' αυτό διάλεξε ζωή, ώστε και συ και το σπέρμα σου να ζήσετε'.
Μελετήστε
Μελέτη
Όταν ο Μωυσής λέει ότι ο Θεός δεν έδωσε σε αυτούς μάτια και αυτιά 'μέχρι αυτή την ημέρα', ο Θεοδώρητος αρνείται κάθε ερμηνεία που θα έκανε τον Θεό αιτία της τυφλότητάς τους. Οι λέξεις είναι συνήθης τρόπος ομιλίας, και το αληθινό έργο του Θεού είναι το αντίθετο της στέρησης:
εκείνος που προσφέρει τέτοια διδασκαλία δεν αφαιρεί τη δύναμη της όρασης, αλλά καθοδηγεί, φωτίζει και δείχνει τον ευθύ δρόμο. Ερμηνεύει τον αυθάδη άνθρωπο, που ευλογεί τον εαυτό του και προτιμά τον στρεβλό δρόμο, ως τον τολμηρό καταφρονητή του Θεού — διακρίνοντάς τον από εκείνους που πέφτουν από απλή αδυναμία:
πολλοί από αλαζονεία και υπερηφάνεια καταφρονούν τις εντολές. Μετά την απειλή έρχεται η υπόσχεση, και ο Θεοδώρητος σημειώνει πώς ο Μωυσής ανοίγει την πόρτα της επιστροφής ακόμη και στους εξόριστους και υποδουλωμένους:
Εισάγει επίσης τον λόγο περί μετανοίας. Έπειτα έρχεται στον μεγάλο λόγο της εγγύτητας, και τον ερμηνεύει πρώτα ως απόδειξη ότι η εντολή του Θεού δεν είναι δύσκολο να τηρηθεί:
Απέδειξε επίσης την ευκολία της τήρησης των νόμων. Η εντολή δεν ζητά αδύνατο ταξίδι, ούτε πτήση στον ουρανό ούτε πέρασμα πέρα από τη θάλασσα:
Δεν έχεις ανάγκη, λέει, από φτερά για πτήση ή από πλοία για ταξίδι, για να διδαχθείς τι πρέπει να γίνει. Και τα τρία μέλη του στίχου — στόμα, καρδιά και χέρια — ο Θεοδώρητος τα ερμηνεύει ως ολόκληρη ζωή αφοσίωσης: το στόμα που μελετά τα θεία λόγια, η καρδιά έτοιμη, τα χέρια που εφαρμόζουν τις εντολές.
Σκεφτείτε
Στοχασμός
Ο λόγος της εγγύτητας είναι, για τον Θεοδώρητο, ο τόπος όπου ο Νόμος μετατρέπεται σε Ευαγγέλιο μπροστά στα μάτια μας — και δεν χαράζει ο ίδιος τη γραμμή, αλλά ακολουθεί τον Απόστολο που την χάραξε πρώτος. 'Ο θείος Παύλος επίσης χρησιμοποίησε αυτή τη μαρτυρία', γράφει, διότι στην Επιστολή προς Ρωμαίους, ο Παύλος παίρνει ακριβώς τα λόγια του Μωυσή — 'ο λόγος είναι κοντά σου, στο στόμα σου, και στην καρδιά σου' — και τα ονομάζει 'τον λόγο της πίστεως, τον οποίον κηρύττομεν' (Ρωμ 10:8). Ό,τι είπε ο Μωυσής για την εντολή, ο Παύλος το λέει για τον Χριστό: 'Μη είπης εν τη καρδία σου, Τις αναβήσεται εις τον ουρανόν; (τουτέστι να καταγάγη τον Χριστόν άνωθεν:) ή, Τις καταβήσεται εις την άβυσσον; (τουτέστι να αναγάγη τον Χριστόν εκ νεκρών)' (Ρωμ 10:6–7). Η εγγύτητα του Νόμου ήταν η προεικόνιση της εγγύτητας του Σωτήρος. Δεν χρειαζόμαστε φτερά για να ανέλθουμε στον ουρανό, διότι Αυτός κατέβη· δεν χρειαζόμαστε πλοίο για να διασχίσουμε την άβυσσο, διότι Αυτός ανέστη· ο Λόγος είναι πολύ κοντά, στο στόμα που ομολογεί Αυτόν και στην καρδιά που πιστεύει. Έτσι η τριπλή ερμηνεία του Θεοδώρητου — στόμα, καρδιά, χέρια — γίνεται το ίδιο το σχήμα της σωτηρίας: 'με την καρδίαν πιστεύεται εις δικαιοσύνην· και με το στόμα ομολογείται εις σωτηρίαν' (Ρωμ 10:10), και τα χέρια το εκπληρώνουν στην τήρηση των εντολών. Ο Θεός που έθεσε ζωή και θάνατο ενώπιον του Ισραήλ και τους πρόσταξε να διαλέξουν ζωή, τώρα έχει πλησιάσει τόσο πολύ ώστε η επιλογή βρίσκεται επάνω στα ίδια μας τα χείλη. Ο Λόγος που ήταν κοντά στον Μωυσή είναι ο Λόγος σαρκωθείς, που κατοικεί μεταξύ μας, κοντά σε καθέναν που επικαλείται Αυτόν.
Απαντήστε
Απόκριση
Μην φανταστείς ότι ο Θεός σου έθεσε αδύνατο έργο, ούτε ότι σου έκρυψε τον δρόμο της ζωής. Ο Θεοδώρητος δεν θα σου επιτρέψει να το νομίσεις: δεν χρειάζεσαι φτερά για να πετάξεις στον ουρανό, ούτε πλοίο για να διασχίσεις τη θάλασσα, για να μάθεις τι απαιτεί ο Θεός. Ο λόγος είναι πολύ κοντά σου — στο στόμα σου, την καρδιά σου και τα χέρια σου. Πάρε λοιπόν και τα τρία μαζί. Ας μελετά το στόμα σου τα θεία λόγια και ας ομολογεί τον Κύριο Ιησού· ας είναι έτοιμη η καρδιά σου, πιστεύουσα εις δικαιοσύνην· ας εφαρμόζουν τα χέρια σου τις εντολές, κάνοντας τον λόγο που έλαβες. Και φυλάξου από εκείνον τον άνθρωπο που ο Θεοδώρητος ξεχωρίζει για προειδοποίηση — την ψυχή που ευλογεί τον εαυτό της στην καρδιά της, που αυθαιρετεί ειρήνη ενώ πορεύεται στην στρεβλότητα του ιδίου θελήματός της. Αυτό δεν είναι η αδυναμία που σκοντάφτει αλλά η υπερηφάνεια που καταφρονεί· φύγε από αυτό. Αντίθετα, αν έπεσες, θυμήσου ότι ο Θεός ο Ίδιος ανοίγει την πόρτα της μετανοίας: επίστρεψε σε Αυτόν, και Αυτός θα επιστρέψει την αιχμαλωσία σου και θα σπλαχνισθεί. Δεν σου στέρησε την όραση· καθοδηγεί, φωτίζει και δείχνει τον ευθύ δρόμο. Ο Λόγος κατέβηκε σε σένα και ανέστη για σένα και στέκεται κοντά σου τώρα. Γι' αυτό διάλεξε ζωή — ομολόγησέ Τον με το στόμα σου, πίστευε στην καρδιά σου, κάνε το θέλημά Του με τα χέρια σου — και ζήσε.
Προσευχηθείτε
Προσευχή
Κύριε ο Θεός ημών, ο οποίος δεν έκρυψες από ημάς τον δρόμο της ζωής ούτε μας έθεσες αδύνατο έργο, αλλά έφερες τον λόγον Σου πολύ κοντά — στο στόμα ημών, την καρδίαν ημών και τα χέρια ημών: Σε ευλογώ ότι δεν χρειάζομαι φτερά για να ανέλθω εις τον ουρανόν, διότι ο Χριστός Σου κατέβη, και ούτε πλοίον για να διασχίσω την άβυσσον, διότι ανέστη. Δώρησαι το στόμα μου να μελετά τα άγιά Σου λόγια και να ομολογεί τον Κύριον Ιησούν, η καρδία μου να είναι έτοιμη και να πιστεύει εις δικαιοσύνην, και τα χέρια μου να εφαρμόζουν τας εντολάς Σου εν τη πράξει του θελήματός Σου. Φύλαξόν με από την υπερηφάνειαν του ανθρώπου που ευλογεί τον εαυτόν του εν τη καρδία αυτού και πορεύεται εν τη ιδία στρεβλότητι· και όταν πέσω εκ της αδυναμίας, άνοιξόν μοι την θύραν της μετανοίας την οποίαν ήνοιξας εις πάντας, ώστε επιστρέφων προς Σε να εύρω την σπλαχνικότητά Σου και την επιστροφήν της αιχμαλωσίας μου. Συ καθοδηγείς, φωτίζεις και δείχνεις τον ευθύν δρόμον· θέσε τους πόδας μου επ' αυτού, και ας διαλέξω ζωήν. Εις Σε, Χριστέ ο Θεός ημών, τον Λόγον σαρκωθέντα και κοντά εις πάντας τους επικαλουμένους Σε, μετά του Πατρός και του παναγίου Πνεύματος, δόξα νυν και αεί, και εις τους αιώνας των αιώνων. Αμήν.
Πηγή & Επαλήθευση
Οι παραθέσεις εδώ αποδόθηκαν στα αγγλικά από την Eterniseed από το πρωτότυπο δημόσιου τομέα με σύγκλιση πολλαπλών μοντέλων, ελέγχθηκαν ανεξάρτητα για πιστότητα στην πηγή και εξετάστηκαν από τετραμελή ομάδα διαφορετικών παρόχων. Κάθε παράθεση επαληθεύεται μηχανικά ως ακριβές υποσύνολο αυτής της δημοσιευμένης απόδοσης.
Δείτε το πρωτότυπο, την πλήρη μετάφρασή μας και την εξέταση →