Eterniseed › Πρόγραμμα σπουδών › Βαρούχ
Φόρεσε τη Στολή της Δικαιοσύνης: Η Παρηγοριά και η Επιστροφή της Ιερουσαλήμ (Βαρούχ 5-6)
Άνοιγμα
Μετά την μακρά ομολογία αμαρτίας στα πρώτα δύο κεφάλαια, και τη διεισδυτική σοφία του τρίτου και τέταρτου, το βιβλίο του Βαρούχ στρέφεται επιτέλους προς καθαρή παρηγοριά. Ο προφήτης δεν θρηνεί πλέον· παρηγορεί. Μιλά στην Ιερουσαλήμ σαν σε πενθούσα γυναίκα που της λέγεται να σκουπίσει τα δάκρυά της, να αφήσει τα πένθιμα ρούχα της χήρας και να ντυθεί για επιστροφή. «Βγάλε το ένδυμα του πένθους και της θλίψης», λέει, «και φόρεσε τη στολή της δικαιοσύνης που έρχεται από τον Θεό». Οι εξόριστοι επιστρέφουν, συγκεντρωμένοι από την ανατολή και από τη δύση· τα βουνά γίνονται χαμηλά και οι κοιλάδες γεμίζουν για να γίνει επίπεδος δρόμος γι’ αυτούς· και ο ίδιος ο Θεός περπατά μπροστά από τον λαό Του, οδηγώντας τον στην πατρίδα με το φως της δόξας Του. Ο μακάριος Θεοδώρητος Κύρου, ο μεγάλος Αντιοχέας επίσκοπος και ερμηνευτής, διαβάζει αυτό το κεφάλαιο ως τη στροφή του βιβλίου από τη λύπη στην ασφαλή ελπίδα — τη συγκέντρωση των διεσπαρμένων στην μία Πόλη του Θεού. Ας το διαβάσουμε μαζί του, και ας μετατραπεί το δικό μας πένθος σε χαρά.
Διαβάστε
Ανάγνωση
Διάβασε το κεφάλαιο 5 του Βαρούχ δυνατά, αργά, ως ένα ενιαίο άσμα παρηγοριάς. Άκουσε πώς αρχίζει με αλλαγή ενδυμάτων: βγαίνει η στολή του πένθους και της θλίψης, και μπαίνει το διπλό ένδυμα της δικαιοσύνης που είναι από τον Θεό, με το μίτρο της αιώνιας δόξας Του στο κεφάλι. Έπειτα τα μάτια υψώνονται προς τους τέσσερις ανέμους, για να δουν τα τέκνα της Ιερουσαλήμ να επιστρέφουν — εκείνα που οδηγήθηκαν με τα πόδια, δεμένα και πενθώντας, τώρα φέρονται πίσω άξια κάθε τιμής, σαν να μεταφέρονται σε βασιλικό θρόνο. Και άκουσε πώς όλη η δημιουργία κάμπτεται για να κάνει τον δρόμο τους εύκολο: κάθε ψηλός λόφος ρίχνεται κάτω, κάθε κοιλάδα γεμίζει, τα ίδια τα δάση και τα αρωματικά δέντρα σκιάζουν τον Ισραήλ με πρόσταγμα του Θεού. Το κεφάλαιο τελειώνει με την αιτία όλου αυτού του αγαθού: «Διότι ο Θεός θα οδηγήσει τον Ισραήλ με χαρά στο φως της δόξας Του, με το έλεος και τη δικαιοσύνη που έρχονται από Αυτόν». Κράτα αυτή την τελευταία γραμμή καθώς τελειώνεις· όλα τα άλλα στο κεφάλαιο πηγάζουν από αυτήν.
Μελετήστε
Μελέτη
Ο Θεοδώρητος αρχίζει εκεί όπου αρχίζει το κεφάλαιο — με τα ενδύματα της δόξας. Η στολή του πένθους ανταλλάσσεται με το διπλό ένδυμα της δικαιοσύνης, και στο κεφάλι τίθεται το μίτρο της αιώνιας δόξας του Θεού. Ο Αντιοχέας διαβάζει αυτή την τελευταία εικόνα με το μάτι εκείνου που γνωρίζει την παλαιά ιερατική περιβολή, και μας λέει τι σήμαινε εκείνο το μίτρο:
Διότι στο μίτρο υπήρχε η χρυσή πλάκα, πάνω στην οποία ήταν γραμμένο το όνομα του Θεού.Το στέμμα της αποκατεστημένης πόλης, λοιπόν, δεν είναι δικό της στολίδι αλλά το Όνομα του Θεού που τίθεται επάνω της — είναι ένδοξη επειδή ανήκει σε Αυτόν και φέρει το όνομά Του. Και αυτή δεν είναι παροδική τιμή. Όταν ο προφήτης λέει ότι η Ιερουσαλήμ θα ονομάζεται για πάντα «η ειρήνη της δικαιοσύνης και η δόξα της ευσεβείας», ο Θεοδώρητος ακούει ένα όνομα που ήδη εκπληρώνεται, ελκύοντας τα έθνη προς αυτήν:
Αυτά τα ονόματα τα έχει τώρα· γι’ αυτό και όλοι τρέχουν μαζί προς αυτήν. Διότι το σωτήριο Πάθος την έχει κάνει λαμπρή και ένδοξη.Η παρηγοριά φτάνει μπροστά από την επιστροφή των εξορίστων στην Πόλη που έγινε λαμπρή από το σωτήριο Πάθος του Χριστού — την μία Πόλη του Θεού προς την οποία τρέχουν μαζί όλοι οι λαοί.
Σκεφτείτε
Συλλογισμός
Συλλογίσου έπειτα πώς ο Θεός ετοιμάζει τον δρόμο της επιστροφής. Ο προφήτης βλέπει κάθε ψηλό λόφο να ρίχνεται κάτω και κάθε κοιλάδα να γεμίζει, το έδαφος να γίνεται επίπεδο, ώστε ο Ισραήλ να περπατά με ασφάλεια στη δόξα του Θεού. Ο Θεοδώρητος δεν αφήνει αυτό να παραμείνει εικόνα χωματουργικών έργων· διαβάζει σε αυτό όλη τη λογική της απελευθέρωσης του Θεού. Κάθε εμπόδιο στην επιστροφή έχει ήδη ανατραπεί:
Κάθε δυσκολία, λέει, την έχει υπερνικήσει. Έχει ανατρέψει τους Βαβυλωνίους, που είναι σαν ψηλά βουνά.Οι υπερήφανες δυνάμεις που υψώνονταν πάνω από τους εξορίστους ισοπεδώνονται· εκείνοι που είχαν σκυφτεί σαν χαμηλές χαράδρες υψώνονται· και ανοίγει ασφαλής επιστροφή από κάθε πλευρά. Αξίζει να σταθούμε εδώ στο έκτο κεφάλαιο του Βαρούχ, που ακολουθεί. Εκείνο το κεφάλαιο είναι η Επιστολή του Ιερεμία — μια νηφάλια προειδοποίηση, απευθυνόμενη στους ίδιους τους εξορίστους που παρηγορούνται εδώ, κατά των ειδώλων της Βαβυλώνας: είναι ανίσχυρα πράγματα, φτιαγμένα από ανθρώπινα χέρια, ανίκανα να σώσουν ή να βλάψουν, και δεν πρέπει να φοβούνται ή να λατρεύονται. Το σχόλιο του Θεοδώρητου, όμως, κλείνει με το πέμπτο κεφάλαιο και δεν πραγματεύεται το έκτο, γι’ αυτό λέμε τόσα με τη δική μας φωνή και όχι περισσότερα. Τα δύο κεφάλαια ανήκουν μαζί ούτως ή άλλως: ο Θεός που ισοπεδώνει βουνά για να φέρει τον λαό Του στην πατρίδα είναι ο ζωντανός Θεός, και τα είδωλα που δεν μπορούν να κινηθούν δεν είναι τίποτα δίπλα Του.
Απαντήστε
Απόκριση
Πώς θα απαντήσουμε σε ένα κεφάλαιο τόσο γεμάτο επιστροφή; Ο Θεοδώρητος ακούει στο τέλος του τον βαθύτερο λόγο όλης αυτής της παρηγοριάς — τον χαρακτήρα του Θεού που οδηγεί τον λαό Του. Όταν ο προφήτης λέει ότι ο Θεός θα οδηγήσει τον Ισραήλ με χαρά στο φως της δόξας Του, ο Αντιοχέας αναπτύσσει το έλεος και τη δικαιοσύνη υφασμένα μαζί σε αυτήν την οδήγηση. Στον ίδιο του τον λαό, ακόμη και όταν είχαν αμαρτήσει, ο Θεός έδειξε έλεος· στον καταπιεστή έδειξε δικαιοσύνη:
Χρησιμοποίησε έλεος προς τον λαό, αλλά δικαιοσύνη κατά των Βαβυλωνίων.Έλεος που δεν δικαιολογεί την αμαρτία, και δικαιοσύνη που δεν συνθλίβει τον μετανοούντα — έτσι ο Θεός φέρνει τους δικούς Του στην πατρίδα. Και έτσι η ορθή απόκριση, λέει ο Θεοδώρητος, είναι να κάνουμε αυτόν τον ίδιο Θεό οδηγό μας:
Ας παρακαλέσουμε λοιπόν τον Θεό των πάντων να γίνει οδηγός και αρχηγός μας, ώστε, πορευόμενοι στο φως του προσώπου Του σύμφωνα με τη δαυιδική μελωδία, να μην εκκλίνουμε δεξιά ή αριστερά, αλλά να διανύσουμε τον βασιλικό δρόμο που οδηγεί στη ζωή.Ο δρόμος της επιστροφής των εξορίστων γίνεται δικός μας· η Πόλη στην οποία επιστρέφουν είναι η Πόλη του Θεού, στην οποία συγκεντρώνονται όλοι οι διεσπαρμένοι λαοί Του. Ρώτα τον εαυτό σου πού περπατάς ακόμη με πένθος, φορώντας ακόμη το ένδυμα της θλίψης — και ας σε βρει ο λόγος του προφήτη: φόρεσε τη στολή της δικαιοσύνης, και άσε τον Θεό να σε οδηγήσει στην πατρίδα.
Προσευχηθείτε
Προσευχή
Κύριε ὁ Θεὸς ἡμῶν, ὁ μετατρέπων τὸ πένθος τοῦ λαοῦ σου εἰς εὐφροσύνην καὶ ἐνδύων τὴν Ἱερουσαλὴμ χιτῶνα δικαιοσύνης καὶ διάδημα τῆς δόξης σου, ἀπόδυσον ἀφ' ἡμῶν τὸν χιτῶνα τῆς θλίψεως καὶ ὁδήγησον ἡμᾶς ἐν εὐθείᾳ ὁδῷ εἰς τὸ φῶς τῆς παρουσίας σου. Εὔθυνον πᾶσαν ὁδὸν τὴν φέρουσαν εἰς τὴν ἀληθινὴν ἡμῶν πατρίδα, ἵνα περιπατῶμεν ἐν ἀσφαλείᾳ καὶ ἀγαλλιώμεθα ἐν τῷ ἐλέει σου εἰς τοὺς αἰῶνας. Διὰ πρεσβειῶν τῆς Θεοτόκου καὶ πάντων τῶν Ἁγίων, σῶσον ἡμᾶς τοὺς ἐπικαλουμένους τὸ Ὄνομά σου. Ἀμήν.
Πηγή & Επαλήθευση
Οι παραθέσεις εδώ αποδόθηκαν στα αγγλικά από την Eterniseed από το πρωτότυπο δημόσιου τομέα με σύγκλιση πολλαπλών μοντέλων, ελέγχθηκαν ανεξάρτητα για πιστότητα στην πηγή και εξετάστηκαν από τετραμελή ομάδα διαφορετικών παρόχων. Κάθε παράθεση επαληθεύεται μηχανικά ως ακριβές υποσύνολο αυτής της δημοσιευμένης απόδοσης.
Δείτε το πρωτότυπο, την πλήρη μετάφρασή μας και την εξέταση →