← Πρόγραμμα σπουδών

Eterniseed › Πρόγραμμα σπουδών › Α' Μακκαβαίων

Ιωνάθαν ο Αρχιερέας: Πιστή Ηγεσία και η Ανάμνηση των Αδελφών (1 Μακκαβαίων 11-12)

Α' Μακκαβαίων 11-12Εις το Πρώτο Βιβλίο των Μακκαβαίων (Commentaria in libros Machabaeorum) του Αγίου Ραβάνου Μαύρου (αποδοθέν εκ του δημοσίου λατινικού από την Eterniseed)20 λεπ
Άνοιγμα

Εισαγωγή

Βασιλείς ανέρχονται και πέφτουν σε αυτά τα κεφάλαια σαν κύματα — Πτολεμαίος, Αλέξανδρος, Δημήτριος, Τρύφων — και μέσα από τις μεταβαλλόμενες τύχες τους ένα πρόσωπο παραμένει σταθερό: ο Ιωνάθαν, αρχιερέας και ποιμένας του αγίου λαού. Υπερασπίζεται το αγιαστήριο, ονομάζεται με τιμή στη βασιλεία, και απλώνει το χέρι πέρα από τη θάλασσα για να ανανεώσει δεσμούς φιλίας με μακρινούς αδελφούς που τον θυμούνται στις προσευχές και τις θυσίες τους. Έπειτα χτυπά η προδοσία, ο Τρύφων τον αιχμαλωτίζει με δόλο, και ο αδελφός του Σίμων ανατέλλει για να κρατήσει τη θέση της ηγεσίας. Ο Άγιος Ράβανος Μαύρος, ηγούμενος της Φούλντα, πατέρας της αδιαίρετης Εκκλησίας τιμώμενος Ανατολή και Δύση, ερμηνεύει όλη αυτή την ιστορία ως καθρέφτη της πορείας της Εκκλησίας — πιστών ηγετών που φυλάττουν το ποίμνιο, αδελφών ενωμένων δια μέσου αποστάσεων στην κοινωνία της ανάμνησης, και αγίων που, αν και σκοτώθηκαν στο σώμα, ζουν στο φως. Ας ακούσουμε το βαθύτερο νόημα που βρήκε κάτω από τους πολέμους των βασιλέων.
Διαβάστε

Ανάγνωση

Αναγνώστε 1 Μακκαβαίων 11 και 12. Στο κεφάλαιο 11, οι βασιλείς της Συρίας και της Αιγύπτου πολεμούν μεταξύ τους ενώ ο Ιωνάθαν ο αρχιερέας πλοηγείται στις ίντριγκες τους με φρόνηση — κερδίζοντας ελευθερία για την Ιουδαία, υπερασπιζόμενος την Ιερουσαλήμ, συγκεντρώνοντας τους πιστούς, και επιστρέφοντας νικηφόρος με ευχαριστία. Στο κεφάλαιο 12, στέλνει επιστολές στη Ρώμη και στη Σπάρτη για να ανανεώσει τη συμφωνία φιλίας που είχε κάνει ο αδελφός του Ιούδας, υπενθυμίζοντας πώς «εμείς σας θυμόμαστε συνεχώς... στις θυσίες και τις προσευχές μας». Οχυρώνει την Ιερουσαλήμ και εκπαιδεύει τον λαό σε επαγρύπνηση — έως ότου ο Τρύφων τον δελεάσει με ψεύτικη ειρήνη, τον αιχμαλωτίσει με δόλο, και ο αδελφός του Σίμων αναλάβει την ηγεσία. Καθώς διαβάζετε, παρακολουθήστε τον Ιωνάθαν: πιστό εν μέσω απιστίας, φρόνιμο εν μέσω προδοσίας, ενωμένο με τους αδελφούς του κοντά και μακριά.
Μελετήστε

Μελέτη

Ο Ράβανος πρώτα μας δείχνει τι είδους ηγέτης είναι ο Ιωνάθαν — όχι μοναχικός ήρωας, αλλά ποιμένας δεμένος με τον λαό του σε αμοιβαία εξάρτηση. Όταν ο Ιωνάθαν ζητά από τον Δημήτριο να εκδιώξει τους εχθρούς στην ακρόπολη, και ο βασιλιάς με τη σειρά του ζητά βοήθεια από τον Ιωνάθαν, ο Ράβανος βλέπει τους ιερούς διδασκάλους και το ποίμνιό τους να στηρίζονται ο ένας στον άλλον: διότι ούτε η μία τάξη μπορεί να επιτελέσει ορθώς το έργο της διακονίας της χωρίς τη βοήθεια της άλλης, επειδή ούτε οι ιεροί διδάσκαλοι μπορούν να έχουν την αξία της κτήσεως ψυχών χωρίς τη μεταστροφή και την υπακοή των υπηκόων τους, ούτε οι ίδιοι οι υπήκοοι μπορούν να αξιωθούν σωτηρία χωρίς τη διδασκαλία και την καθοδήγηση των διδασκάλων τους. Η πιστή ηγεσία δεν είναι ποτέ μοναχική· είναι υφασμένη μέσα στο σώμα που υπηρετεί. Και όταν έρχεται η νίκη, οι πιστοί δεν αρπάζουν τη δόξα. Ο λαός επιστρέφει στην Ιερουσαλήμ δοξολογώντας, αλλά οι ιεροί άνδρες δεν αποδίδουν αυτή τη δόξα στον εαυτό τους, αλλά στον Βασιλέα τους, δηλαδή στον Θεό τον δότη όλων των αγαθών. Η δύναμη του Ιωνάθαν είναι η δύναμη του Χριστού που ενεργεί στην Εκκλησία του, διότι αυτή η ίδια έχει λάβει από τον Σωτήρα μας Κύριο Ιησού Χριστό εξουσία να πατήσει επάνω σε όφεις και σκορπιούς και επάνω σε όλη τη δύναμη του εχθρού.
Σκεφτείτε

Συλλογισμός

Το κεφάλαιο 12 ανοίγει με τον Ιωνάθαν να απλώνει το χέρι πέρα από τη θάλασσα για να ανανεώσει τη φιλία που είχε κάνει ο αδελφός του Ιούδας — έναν δεσμό που διατηρείται ζωντανός με την ανάμνηση ο ένας του άλλου στη θυσία και την προσευχή. Ο Ράβανος ακούει σε αυτό την κλήση κάθε πιστής ψυχής να φυλάττει την κοινωνία των αδελφών: μεγάλη φροντίδα πρέπει να υπάρχει στους ιερούς κήρυκες ώστε να αγωνίζονται με όλο τον ζήλο να ανανεώνουν και να διατηρούν παντού την ειρήνη που ο Χριστός πρόσφερε στον κόσμο. Αλλά αυτή η κοινωνία ζει ανάμεσα σε παγίδες, και έτσι ο Ιωνάθαν διδάσκει τον λαό του να είναι άγρυπνος μέσα στη μακρά νύχτα, έτοιμος στα όπλα — για τον Ράβανο το ίδιο το πρότυπο της σοφής ηγεσίας: είναι πρέπον για τους εκλεκτούς διδασκάλους να διδάσκουν τους υπηκόους τους να είναι πάντοτε άγρυπνοι και προσεκτικοί σε κάθε στιγμή αυτής της ζωής, στην οποία, ζώντας με αβεβαιότητα, αγωνίζονται προς ένα βέβαιο τέλος. Έπειτα έρχεται η προδοσία. Ο Τρύφων προσποιείται ειρήνη και αιχμαλωτίζει τον Ιωνάθαν με δόλο — προειδοποίηση ότι αυτό σημαίνει την καταστροφή εκείνων που δεν φυλάττουν νομίμως τον εαυτό τους, ούτε έχουν προσοχή στην περίσκεψη της καρδιάς και τη διαγωγή του σώματος. Ωστόσο η ηγεσία δεν αποτυγχάνει: όταν ο Ιωνάθαν αιχμαλωτίζεται, ο αδελφός του Σίμων αναλαμβάνει την ιερωσύνη και τη διακυβέρνηση του λαού, ώστε το ποίμνιο να μην μείνει ποτέ χωρίς ποιμένα.
Απαντήστε

Απόκριση

Πώς αποκρινόμαστε όταν οι πιστοί φαίνεται να πέφτουν και η προδοσία φαίνεται να νικά; Ο Ράβανος υψώνει τα μάτια μας πέρα από τον τάφο. Ο Ιωνάθαν, αιχμαλωτισμένος και σκοτωμένος, γίνεται γι’ αυτόν τύπος των απλών πιστών που η πονηρία του κόσμου θλίβει στο σώμα — όμως των οποίων οι ψυχές, επιμένοντας στην αλήθεια της πίστεως, μετά τον θάνατο της σάρκας θα διαφύγουν στο αιώνιο φως. Η ανάμνηση που ανανέωσε ο Ιωνάθαν με τους αδελφούς του δεν είναι απλή διπλωματία· προτυπώνει πώς οι άγιοι, ζώντες και κεκοιμημένοι, παραμένουν ενωμένοι στην προσευχή και ποτέ δεν χάνονται αληθινά. Και όταν ο δικός μας λαός λιποψυχεί, ο Ράβανος δείχνει στον Ιωνάθαν που σχίζει τα ιμάτιά του πώς μια πιστή ψυχή πενθεί και μεσιτεύει: ο ποιμένας είναι να σχίζει τα ιμάτιά τους, δηλαδή να θλίβει το σώμα τους με νηστείες και δάκρυα· και να βάζει γη επάνω στο κεφάλι τους, δηλαδή να περιστρέφει την αδυναμία του σώματος στον νου τους, και να προσεύχεται στον Κύριο για τις δικές τους αμαρτίες ή τις αμαρτίες του λαού. Ας κρατήσουμε λοιπόν σταθερά στην πιστότητα, ας θυμόμαστε ο ένας τον άλλον στην προσευχή, και ας εμπιστευθούμε ότι καμία προδοσία δεν μπορεί να αποκόψει την ψυχή που επιμένει στην πίστη.
Προσευχηθείτε

Προσευχή

Κύριε Ιησού Χριστέ, που έδωσες στην Εκκλησία Σου εξουσία να πατήσει επάνω σε όλη τη δύναμη του εχθρού: κάνε μας πιστούς όπως ήταν πιστός ο Ιωνάθαν ο αρχιερέας, άγρυπνους στη μακρά νύχτα αυτής της ζωής, φρόνιμους εν μέσω προδοσίας, και ενωμένους με όλους τους αδελφούς μας στους δεσμούς της αγάπης. Όπως οι άγιοι του παρελθόντος θυμόντουσαν ο ένας τον άλλον στις θυσίες και τις προσευχές τους, έτσι ένωσέ μας στην κοινωνία όλων όσοι επικαλούνται το Όνομά Σου. Όταν λιποψυχούμε, ανάστησε πιστούς ποιμένες να πενθούν και να μεσιτεύουν για εμάς· και όταν περάσουμε τον θάνατο της σάρκας, οδήγησε τις ψυχές μας, που επιμένουν στην αλήθεια της πίστεως, στο αιώνιο φως Σου. Διότι Εσύ είσαι ο δότης όλων των αγαθών, και σε Εσένα αποδίδουμε όλη τη δόξα, με τον Πατέρα Σου που είναι από αιώνος και το πανάγιο και αγαθό και ζωοποιό Πνεύμα Σου, νυν και αεί, και εις τους αιώνας των αιώνων. Αμήν.

Εις το Πρώτο Βιβλίο των Μακκαβαίων (Commentaria in libros Machabaeorum) του Αγίου Ραβάνου Μαύρου (αποδοθέν εκ του δημοσίου λατινικού από την Eterniseed) · Δημόσιος τομέας

Πηγή & Επαλήθευση

Οι παραθέσεις εδώ αποδόθηκαν στα αγγλικά από την Eterniseed από το πρωτότυπο δημόσιου τομέα με σύγκλιση πολλαπλών μοντέλων, ελέγχθηκαν ανεξάρτητα για πιστότητα στην πηγή και εξετάστηκαν από τετραμελή ομάδα διαφορετικών παρόχων. Κάθε παράθεση επαληθεύεται μηχανικά ως ακριβές υποσύνολο αυτής της δημοσιευμένης απόδοσης.

Δείτε το πρωτότυπο, την πλήρη μετάφρασή μας και την εξέταση →