← Πρόγραμμα σπουδών

Eterniseed › Πρόγραμμα σπουδών › Β' Χρονικών

Όταν Ήταν Ισχυρός, η Καρδιά Του Υψώθηκε: Ο Οζίας και η Λέπρα της Υπερηφάνειας

Β' Χρονικών 25-28Τα Ζητήματα επί της Οκτατεύχου και των Βιβλίων των Βασιλειών και των Χρονικών του Μακαρίου Θεοδωρήτου Κύρου (αποδοθέν εκ του δημοσίου ελληνικού από την Eterniseed)23 λεπ
Άνοιγμα

Εισαγωγή

Αυτά τα κεφάλαια θέτουν ενώπιόν μας μια πομπή βασιλέων των οποίων οι καρδιές δεν μπορούσαν να παραμείνουν σταθερές υπό την ευλογία. Ο Αμασίας άρχισε καλά αλλά υπηρετούσε τον Θεό μόνο μισόκαρδα: προσέλαβε Ισραηλίτες μισθοφόρους για τον πόλεμό του, του είπε ένας προφήτης να τους αποστείλει και να εμπιστευθεί μόνο τον Θεό, υπάκουσε — και τότε, αφού ο Θεός του έδωσε νίκη επί της Εδώμ, έφερε στο σπίτι τα ίδια τα είδωλα των κατακτημένων Εδωμιτών και τα προσκύνησε, θεούς που δεν είχαν σώσει ούτε τον ίδιο τους τον λαό από το χέρι του. Ο μακάριος Θεοδώρητος Κύρου θαυμάζει την ανοησία και ανιχνεύει την επίπληξη του προφήτη. Αλλά το κέντρο του παραθύρου είναι ο Οζίας, ο βασιλιάς τον οποίο η Γραφή επαινεί: ζήτησε τον Κύριο στις ημέρες του Ζαχαρία του ορώντος, και όσο καιρό τον ζητούσε, ο Θεός τον έκανε να ευημερεί. Ωστόσο η ευημερία αποδείχθηκε η καταστροφή του. 'Όταν ο Οζίας ήταν ισχυρός, η καρδιά του υψώθηκε προς την καταστροφή του', και τόλμησε να κάνει το έργο του ιερέα, εισερχόμενος στον ναό για να θυμιάσει στο θυσιαστήριο του θυμιάματος — πράγμα που δεν δόθηκε στους βασιλείς αλλά μόνο στους γιους του Ααρών. Ο αρχιερέας Αζαρίας και ογδόντα ιερείς τον αντιστάθηκαν με τόλμη, προστάζοντάς τον να εξέλθει· και ο Οζίας, αντί να υποχωρήσει, οργίστηκε — και εκείνη ακριβώς τη στιγμή λέπρα ξέσπασε στο μέτωπό του ενώπιον των ιερέων, και εκδιώχθηκε από τον ναό λεπρός μέχρι την ημέρα του θανάτου του. Ο Θεοδώρητος ερμηνεύει το θαύμα με μια εκπληκτική σύγκριση: ο Οζίας έπαθε ό,τι έπαθε ο Αδάμ. Όπως ο Αδάμ, επιθυμώντας να γίνει ως Θεός, έχασε ακόμη και την ομοίωση του Θεού που ήδη έφερε, έτσι και ο Οζίας, αρπάζοντας την ιερωσύνη που δεν ήταν δική του, έχασε ακόμη και τη βασιλεία που ήταν. Εδώ ολόκληρη η Εκκλησία μαθαίνει τη λέπρα της υπερηφάνειας: η αυθάδεια που φθάνει για ό,τι δεν δόθηκε χάνει ό,τι δόθηκε· η ιερωσύνη — και κάθε άγιο πράγμα — πρέπει να λαμβάνεται ως δώρο, ποτέ να αρπάζεται ως δικαίωμα.
Διαβάστε

Ανάγνωση

Ανάγνωσε Β' Χρονικών 25–28 — Ο Αμασίας 'έκανε το ορθό ενώπιον του Κυρίου, αλλά όχι με τέλεια καρδιά'. Προσέλαβε εκατό χιλιάδες άνδρες από τον Ισραήλ, αλλά ένας άνθρωπος του Θεού είπε, 'Μη αφήσεις τον στρατό του Ισραήλ να πορευθεί μαζί σου· διότι ο Κύριος δεν είναι με τον Ισραήλ'. Τους έστειλε πίσω, κατέβαλε την Εδώμ — και τότε 'έφερε τους θεούς των υιών του Σηείρ, και τους έστησε ως θεούς του, και προσκύνησε ενώπιόν τους', ώστε η οργή του Κυρίου ανάφθηκε εναντίον του. Ο Οζίας ο διάδοχός του 'ζήτησε τον Θεό στις ημέρες του Ζαχαρία… και όσο καιρό ζητούσε τον Κύριο, ο Θεός τον έκανε να ευημερεί'. 'Αλλά όταν έγινε ισχυρός, η καρδιά του υψώθηκε προς την καταστροφή του: διότι παρέβη εναντίον του Κυρίου του Θεού του, και εισήλθε στον ναό του Κυρίου για να θυμιάσει στο θυσιαστήριο του θυμιάματος'. Ο Αζαρίας ο ιερέας και 'ογδόντα ιερείς του Κυρίου, που ήταν ανδρείοι άνδρες', τον αντιστάθηκαν: 'Δεν ανήκει σε σένα, Οζία, να θυμιάζεις στον Κύριο, αλλά στους ιερείς… έξελθε από το αγιαστήριο'. Ο Οζίας οργίστηκε, 'και ενώ οργιζόταν με τους ιερείς, η λέπρα ανέβηκε στο μέτωπό του… και τον έδιωξαν από εκεί'. Ήταν 'λεπρός μέχρι την ημέρα του θανάτου του'. Ο Ιωθάμ ο υιός του 'έγινε ισχυρός, διότι προετοίμασε τις οδούς του ενώπιον του Κυρίου του Θεού του'. Αλλά ο Άχαζ 'έκανε επίσης χωνευτά είδωλα για τους Βααλείμ', και ο Κύριος 'ταπείνωσε τον Ιούδα εξαιτίας του Άχαζ'.
Μελετήστε

Μελέτη

Ο Θεοδώρητος πρώτα ζυγίζει την μισόκαρδη πίστη του Αμασία. Όταν ο βασιλιάς ανησυχούσε για τα εκατό τάλαντα που είχε πληρώσει στους Ισραηλίτες μισθοφόρους που του είπαν να αποπέμψει, η συμβουλή του προφήτη ήταν ότι ο Θεός δεν χρειάζεται μισθωμένο πλήθος — και ο Θεοδώρητος αποδίδει το νόημα του προφήτη σαφώς: Εγώ είμαι αρκετός για σένα ως βοήθεια, λέγει· δεν χρειάζεσαι πλήθος όταν πηγαίνεις σε μάχη. Η αρχή φθάνει πέρα από τον Αμασία σε κάθε πιστό που πειράζεται να στηριχθεί σε ασεβή δύναμη: Μην παίρνεις ως συμμάχους εκείνους που είναι γυμνοί από ευσέβεια. Έπειτα έρχεται στον Οζία, και ονομάζει την αμαρτία στη ρίζα της — όχι μόνο την πράξη αλλά την υπεροψία πίσω της: Διότι χρησιμοποιώντας υπερήφανο πνεύμα, τόλμησε να εκτελέσει ιερατική λειτουργία. Ο Θεοδώρητος ακούει στην επίπληξη των ιερέων όλη την τάξη που ο ίδιος ο Θεός είχε ορίσει, το όριο μεταξύ θρόνου και θυσιαστηρίου — ότι τα πράγματα που αρμόζουν στους βασιλείς και τα πράγματα που αρμόζουν στους ιερείς έχουν καθορισθεί από τον Θεό, ώστε ο βασιλιάς που τα καταπάτησε παρέβη θεϊκό όριο.
Σκεφτείτε

Συλλογισμός

Η πιο εντυπωσιακή ερμηνεία του Θεοδώρητου ανυψώνει τη λέπρα του Οζία στην αρχαιότερη ιστορία της υπερηφάνειας. Ο βασιλιάς που έφθασε για την ιερωσύνη και έχασε το στέμμα του είναι, λέγει, δεύτερος Αδάμ στην πτώση του: Και έπαθε τα ίδια με τον Αδάμ τον πρωτόπλαστο. Η παραλληλία είναι ακριβής και τρομερή — η αρπαγή υψηλότερης δόξας χάνει τη δόξα που ήδη δόθηκε: Διότι εκείνος, επιθυμώντας να γίνει Θεός, έχασε επίσης το είναι του κατ' εικόνα Θεού· και αυτός, επιχειρώντας να αρπάξει την ιερωσύνη, έπεσε επίσης από τη βασιλεία του. Αυτός είναι ακριβώς ο νόμος της αυθάδειας που ο Θεοδώρητος είχε ονομάσει: Αρπάζοντας ό,τι δεν σου αρμόζει, θα χάσεις επίσης ό,τι είναι δικό σου. Είναι η λέπρα της υπερηφάνειας, γραμμένη στο μέτωπο ενός βασιλιά για να τη δουν όλοι. Ο Αδάμ, στον οποίο ειπώθηκε 'θα γίνετε ως θεοί', έφθασε πέρα από το δώρο της κτιστής δόξας του και έχασε τον παράδεισο· ο Οζίας, ισχυρός και ευημερών, έφθασε πέρα από το δώρο της βασιλείας του για να αρπάξει το θυμιατήρι του ιερέα, και έχασε την υγεία του, τον θρόνο του, τη θέση του μεταξύ ανθρώπων — εκδιωγμένος να κατοικεί μόνος, λεπρός, η απόδειξη της παραβάσεώς του σφραγισμένη στο μέτωπό του. Το μάθημα που αντλεί ολόκληρη η Εκκλησία είναι το αντίθετο του ψεύδους της Εδέμ. Η ιερωσύνη δεν αρπάζεται αλλά λαμβάνεται· 'κανείς δεν λαμβάνει αυτή την τιμή στον εαυτό του, αλλά εκείνος που καλείται από τον Θεό, όπως ο Ααρών' (Εβρ 5:4). Και ο αληθινός και αιώνιος Αρχιερέας, ο δεύτερος Αδάμ, έκανε ακριβώς το αντίθετο του πρώτου: 'Δεν θεώρησε αρπαγή το να είναι ίσος με τον Θεό', όμως 'εκένωσε τον εαυτό του', και ευρεθείς κατά το σχήμα ως άνθρωπος, 'ταπεινώθηκε' — και γι' αυτό 'υψώθηκε υπερβολικά' (Φιλ 2:6–9). Όπου ο Αδάμ και ο Οζίας άρπαξαν και έπεσαν, ο Χριστός εκένωσε τον εαυτό του και υψώθηκε· και μόνο στην ταπείνωσή του το θυμιατήρι της αληθινής λατρείας τοποθετείται, τελικά, στα χέρια μας.
Απαντήστε

Απόκριση

Πρόσεχε την καρδιά σου στις ημέρες της ισχύος σου. Ο Θεοδώρητος σου δείχνει ότι η καταστροφή του Οζία δεν ήλθε στην αδυναμία αλλά στην επιτυχία: 'όταν ήταν ισχυρός, η καρδιά του υψώθηκε προς την καταστροφή του'. Η ευημερία είναι το έδαφος στο οποίο η υπερηφάνεια φυτρώνει ταχύτερα· οι ίδιες οι ευλογίες που δίνει ο Θεός μπορούν να φουσκώσουν την καρδιά ώστε να τολμήσει ό,τι πρέπει να φοβηθεί. Έτσι όταν τα πράγματα πηγαίνουν καλά — όταν είσαι ισχυρός, σεβαστός, ικανός — γίνε πιο άγρυπνος, όχι λιγότερο, μήπως το δώρο γίνει η αφορμή της πτώσεώς σου. Και μάθε το όριο. Ο Θεοδώρητος λέγει ότι τα πράγματα που αρμόζουν στους βασιλείς και τα πράγματα που αρμόζουν στους ιερείς καθορίσθηκαν από τον Θεό· μη παραβείς τον τόπο που σου έδωσε. Υπάρχει ιερή τάξη στα πράγματα, και η ταπείνωση την τηρεί· η υπερηφάνεια φθάνει πάντοτε πέρα από τη θέση της, αρπάζοντας τιμές που δεν δόθηκαν, ρόλους που δεν ανατέθηκαν, δόξες που δεν είναι δικές σου. Θυμήσου τον νόμο που η λέπρα έκανε ορατό: αρπάζοντας ό,τι δεν σου αρμόζει, θα χάσεις επίσης ό,τι είναι δικό σου. Ο βέβαιος τρόπος να χάσεις ό,τι ο Θεός έδωσε είναι να αρπάξεις ό,τι δεν έδωσε. Έτσι λάμβανε κάθε άγιο πράγμα — τη θέση σου, τα χαρίσματά σου, την ίδια σου τη ζωή εν Χριστώ — ως δώρο, ποτέ ως δικαίωμα. Μην είσαι δεύτερος Αδάμ, φθάνοντας να γίνεις ως Θεός και χάνοντας την εικόνα του Θεού που φέρεις. Γίνε αντίθετα παιδί του δεύτερου Αδάμ, που εκένωσε τον εαυτό του και υψώθηκε· διότι το θυμιατήρι της αληθινής λατρείας τοποθετείται μόνο σε ταπεινά χέρια, και 'όποιος υψώνει τον εαυτό του θα ταπεινωθεί· και όποιος ταπεινώνει τον εαυτό του θα υψωθεί'.
Προσευχηθείτε

Προσευχή

Ω Κύριε ο Θεός μας, που όρισες τάξη σε όλα τα άγια πράγματα και έδωσες σε καθένα τον προσήκοντα τόπο του, τα πράγματα του βασιλιά και τα πράγματα του ιερέα καθορισμένα από Σένα: φύλαξε την καρδιά μου στις ημέρες της ισχύος μου, ώστε η ευημερία να μην την υψώσει προς την καταστροφή μου. Φύλαξέ με από το υπερήφανο πνεύμα που τόλμησε το έργο που δεν του δόθηκε, και από την αυθάδεια που, αρπάζοντας ό,τι δεν είναι δικό μου, χάνει ακόμη και ό,τι μου έδωσες. Μη με αφήσεις να γίνω δεύτερος Αδάμ, φθάνοντας να γίνω ως Θεός και χάνοντας την εικόνα του Θεού που φέρω· αλλά κάνε με παιδί του δεύτερου Αδάμ, του Υιού Σου, που δεν θεώρησε αρπαγή το να είναι ίσος με Σένα, όμως εκένωσε τον εαυτό του και ταπεινώθηκε, και γι' αυτό υψώθηκε υπερβολικά. Καθάρισέ με από τη λέπρα της υπερηφάνειας πριν σφραγισθεί στο μέτωπό μου· και δίδαξέ με να λαμβάνω κάθε δώρο — τη θέση μου, τα χαρίσματά μου, την ιερωσύνη της αίνεσης που έθεσες στην καρδιά μου — ως έλεος και ποτέ ως δικαίωμα. Μόνο σε ταπεινά χέρια παραδίδεις το θυμιατήρι της αληθινής λατρείας· κάνε τα χέρια μου τέτοια, ώστε να σε υπηρετώ εντός των ορίων που έθεσες, με ταπεινότητα και ευλάβεια όλες τις ημέρες μου. Σε Σένα, ω Χριστέ ο Θεός μας, τον μέγα Αρχιερέα μας που ταπεινώθηκες και υψώθηκες, με τον Πατέρα και το πανάγιο Πνεύμα, δόξα τώρα και αεί, και εις τους αιώνας των αιώνων. Αμήν.

Τα Ζητήματα επί της Οκτατεύχου και των Βιβλίων των Βασιλειών και των Χρονικών του Μακαρίου Θεοδωρήτου Κύρου (αποδοθέν εκ του δημοσίου ελληνικού από την Eterniseed) · Δημόσιος τομέας

Πηγή & Επαλήθευση

Οι παραθέσεις εδώ αποδόθηκαν στα αγγλικά από την Eterniseed από το πρωτότυπο δημόσιου τομέα με σύγκλιση πολλαπλών μοντέλων, ελέγχθηκαν ανεξάρτητα για πιστότητα στην πηγή και εξετάστηκαν από τετραμελή ομάδα διαφορετικών παρόχων. Κάθε παράθεση επαληθεύεται μηχανικά ως ακριβές υποσύνολο αυτής της δημοσιευμένης απόδοσης.

Δείτε το πρωτότυπο, την πλήρη μετάφρασή μας και την εξέταση →