← Πρόγραμμα σπουδών

Eterniseed › Πρόγραμμα σπουδών › Β' Σαμουήλ

Καθαρός από Αθώο Αίμα: Ο Βασιλιάς που Δεν Θα Βασιλεύσει διά Φόνου

Β' Σαμουήλ 3-4Τα Ζητήματα επί της Οκτατεύχου και των Βιβλίων των Βασιλειών και των Χρονικών του Μακαρίου Θεοδωρήτου Κύρου (αποδοθέν εκ του δημοσίου ελληνικού από την Eterniseed)22 λεπ
Άνοιγμα

Εισαγωγή

Καθώς ο οίκος του Σαούλ φθίνει και ο οίκος του Δαβίδ αυξάνει, ο Αβεννήρ — ο μέγας στρατηγός του Σαούλ — αποστάτησε προς τον Δαβίδ και ανέλαβε να φέρει όλο τον Ισραήλ υπό την εξουσία του. Αλλά προτού η βασιλεία γίνει ολόκληρη, δύο φόνοι λερώνουν τον δρόμο προς τον θρόνο, και τα κεφάλαια στρέφονται γύρω από ένα μόνο ερώτημα: θα αρπάξει ο Δαβίδ το στέμμα διά αίματος, ή θα κρατήσει τα χέρια του καθαρά; Ο Ιωάβ, που είχε κάθε κίνητρο φθόνου, απομάκρυνε τον Αβεννήρ και τον φόνευσε με το πρόσχημα της εκδίκησης για τον αδελφό του Ασαήλ. Ο μακάριος Θεοδώρητος Κύρου διαβλέπει πέρα από το πρόσχημα την αληθινή αιτία: όχι δικαιοσύνη αλλά φθόνο, όχι εκδίκηση αλλά αγάπη για την εξουσία, διότι ο Ιωάβ φοβήθηκε ότι ο Αβεννήρ θα τιμηθεί με τη στρατηγία που ο ίδιος επιθυμούσε. Και η αντίδραση του Δαβίδ είναι η καρδιά του ζητήματος. Ο βασιλιάς που υπήρξε άριστος σε όλα θρήνησε τον αδίκως φονευθέντα και φόρτωσε τον φονέα με επίσημες κατάρες, δηλώνοντας τον εαυτό του και τη βασιλεία του αθώους ενώπιον του Κυρίου για το αίμα του Αβεννήρ. Όταν οι φονείς του Ιεβοσθέ έρχονται φέροντας την κεφαλή του υιού του Σαούλ, νομίζοντας ότι παραδίδουν στον Δαβίδ ολόκληρη βασιλεία, αυτός τους θανατώνει και δίδει στην κεφαλή του αντιπάλου του τιμητική ταφή. Το πορτρέτο του Θεοδωρήτου είναι ενός δικαίου βασιλιά που δεν θέλει να γίνει βασιλιάς διά φόνου — και έτσι αληθινός τύπος του Κυρίου Χριστού, ο οποίος ίδρυσε τη Βασιλεία Του όχι με την έκχυση του αίματος των εχθρών Του αλλά με την έκχυση του ιδίου Του αίματος, και του οποίου ο θρόνος, καθαρός από κάθε αδικία, στέκεται εις τον αιώνα.
Διαβάστε

Ανάγνωση

Αναγνώστε Β' Σαμουήλ 3–4. «Και εγένετο πόλεμος μακρός μεταξύ του οίκου Σαούλ και του οίκου Δαβίδ· ο δε Δαβίδ ηυξάνετο ισχυρότερος και ισχυρότερος, και ο οίκος Σαούλ ηλαττούτο ασθενέστερος και ασθενέστερος.» Ο Αβεννήρ έρχεται σε ρήξη με τον Ιεβοσθέ και έρχεται προς τον Δαβίδ εις Χεβρών, υποσχόμενος «να φέρω όλον τον Ισραήλ προς σε». Ο Δαβίδ τον δέχεται εν ειρήνη και τον αποστέλλει. Αλλά ο Ιωάβ επιστρέφει, απομακρύνει τον Αβεννήρ «διά να ομιλήσει μετ' αυτού ησύχως, και επάταξεν αυτόν εκεί… διά το αίμα Ασαήλ του αδελφού αυτού». Ο Δαβίδ, ακούγοντας τούτο, κραυγάζει: «Εγώ και η βασιλεία μου είμεθα αθώοι ενώπιον του Κυρίου εις τον αιώνα από του αίματος Αβεννήρ υιού Νηρ· ας επέλθη επί την κεφαλήν Ιωάβ και επί πάντα τον οίκον του πατρός αυτού.» Διατάσσει πένθος, ακολουθεί την κλίνην κλαίων, και θρηνεί: «Απέθανεν ο Αβεννήρ ως αποθνήσκει άφρων; Αι χείρες σου δεν ήσαν δεδεμέναι, ουδέ οι πόδες σου ετέθησαν εις πέδας· ως άνθρωπος πίπτει ενώπιον αδίκων ανδρών, ούτως έπεσας συ.» Και «πάντες οι λαοί ενόησαν τούτο, και ευηρέστησεν εις αυτούς». Έπειτα δύο άνδρες φονεύουν τον Ιεβοσθέ εις την κλίνην αυτού και φέρουν την κεφαλήν αυτού εις Χεβρών, προσδοκώντες αμοιβήν· αλλά ο Δαβίδ αποκρίνεται, «Ότε τις μοι είπεν, ιδού, ο Σαούλ απέθανε… εγώ εκράτησα αυτόν, και εφόνευσα αυτόν… Πόσω μάλλον, όταν άνδρες πονηροί εφόνευσαν άνθρωπον δίκαιον εις τον οίκον αυτού επί της κλίνης αυτού;» — και τους θανατώνει, και θάπτει την κεφαλήν του Ιεβοσθέ τιμητικώς.
Μελετήστε

Μελέτη

Ο Θεοδώρητος θέτει το απλό ερώτημα — διατί ο Ιωάβ εφόνευσε τον Αβεννήρ; — και απορρίπτει την εύκολη απάντηση που ο ίδιος ο Ιωάβ έδωσε. Η εκδίκηση του Ασαήλ ήτο μόνον πρόσχημα· η αληθινή πηγή του φόνου ήτο ο φθόνος και η επιθυμία εξουσίας, διότι ο Ιωάβ εγνώριζεν ότι ο Αβεννήρ θα ετιμάτο με την αρχηγίαν την οποίαν ο ίδιος επεθύμει: Πρόσχημα μεν ήτο η σφαγή του Ασαήλ, αληθής δε αιτία ο φθόνος. Και ούτω, λέγει ο Θεοδώρητος, ο φόνος ωπλίσθη υπό της φιλαρχίας: Η φιλαρχία ουν ώπλισεν αυτόν εις τον φόνον. Κατά τούτου ο Θεοδώρητος αντιτάσσει την συμπεριφοράν του βασιλέως, εν τω οποίω ευρίσκει πλήρη ακεραιότητα: ο Δαβίδ ούτε μετέσχε του εγκλήματος ούτε ωφελήθη εξ αυτού, αλλά εθρήνησε τον θύμα και κατηράσθη τον αυτουργόν: Αλλ' ο βασιλεύς, ο άριστος εν πάσιν, εθρήνησε μεν τον αδίκως φονευθέντα, τον δε αδίκως φονεύσαντα πολλαίς και ποικίλαις κατάραις υπέβαλε. Εν τω θρήνω του ο Θεοδώρητος ακούει τον Δαβίδ σταθμίζοντα τας λέξεις δικαίως, θρηνώντα τον Αβεννήρ ουχί ως Ναβάλ δικαίως πληγέντα υπό του Θεού, αλλά ως ανδρείον και αθώον — ουχί δεδεμένον ή πεπεδημένον ως αιχμάλωτον πολέμου, αλλά πεσόντα υπό προσποιητής φιλίας.
Σκεφτείτε

Στοχασμός

Ολόκληρη η κίνησις των κεφαλαίων τούτων είναι η διαμόρφωσις βασιλέως ο οποίος αρνείται να γίνει διά φόνου. Δις ο θρόνος προσφέρεται εις τον Δαβίδ διά αίματος — ο θάνατος του Αβεννήρ θα εξάλειφε τους αντιπάλους αυτού, ο θάνατος του Ιεβοσθέ θα παρέδιδε εις αυτόν ολόκληρον την βασιλείαν — και δις ο Δαβίδ αποστρέφεται το αίμα και στρέφεται προς την δικαιοσύνην, θρηνών τον φονευθέντα, καταρών ή θανατώνων τους φονείς, δηλώνων εαυτόν «αθώον ενώπιον του Κυρίου εις τον αιώνα». Ο Θεοδώρητος σημειώνει ότι το πένθος του βασιλέως προσείλκυσε το έθνος προς αυτόν, διότι η ειλικρινής λύπη διά αδίκου θανάτου είναι είδος μαρτυρίας: Ο βασιλεύς, λυπούμενος, εθρήνησε· και το πένθος ηύξησε την ευμένειαν του λαού. Και όταν οι φονείς του Ιεβοσθέ ήλθον προσδοκώντες αμοιβήν, ο Δαβίδ τους εθανάτωσε, πλην δεν άφησε το μίσος αυτού να ακολουθήσει τον αντίπαλον πέραν του θανάτου, αλλά έθαψεν αυτόν τιμητικώς: Αλλά ενώ τους εφόνευσε ούτω, την κεφαλήν του εχθρού αυτού εις τιμητικήν ταφήν παρέδωκεν. Η προσεκτική ανάγνωσις των κινήτρων υπό του Θεοδωρήτου — φθόνος υπό του προσχήματος, φιλαρχία οπλίζουσα την χείρα — μόνον οξύνει την αντίθεσιν: όπου η καρδία του Ιωάβ ήτο κεκλιμένη προς το συμφέρον, η καρδία του Δαβίδ ήτο κεκλιμένη προς την αθωότητα. Και εδώ η ιστορία ανοίγεται, ως πάντοτε διά τους Αντιοχείς πατέρας, προς τον Υιόν του Δαβίδ. Διότι και ο Κύριος Χριστός ήλθεν εις θρόνον, και εις Αυτόν επίσης βασιλεία ηδύνατο να αρπαγή διά βίας: ηδύνατο να καλέσει λεγεώνας αγγέλων, οι ακόλουθοι αυτού ήσαν έτοιμοι να λάβουν την μάχαιραν. Αλλά Αυτός επέπληξε την μάχαιραν εν Γεθσημανή, εθεράπευσε το ους το οποίον ο Πέτρος απέκοψε, και επορεύθη εις την Βασιλείαν αυτού ουχί διά της εκχύσεως του αίματος των εχθρών αυτού αλλά διά της εκχύσεως του ιδίου αυτού αίματος. Ο θρόνος τον οποίον ο Δαβίδ δεν ηθέλησε να λερώσει είναι τύπος του θρόνου τον οποίον ο Χριστός ίδρυσε εν τελεία δικαιοσύνη — Βασιλεία «ουκ εκ του κόσμου τούτου», η οποία δεν επολέμησε (Ιωάν. 18:36), και η οποία διά τούτο μένει εις τον αιώνα. Ο Πιλάτος δεν ηδυνήθη να ευρεί πταίσμα εν Αυτώ· ο Δαβίδ ηδυνήθη να δηλώσει εαυτόν αθώον του αίματος του Αβεννήρ· και ο Βασιλεύς των βασιλέων βασιλεύει καθαρός από πάσης αδικίας, νικήσας ουχί διά του φονεύειν αλλά διά του φονευθήναι, και αναστάς.
Απαντήστε

Απόκριση

Εξετάσατε τα προσχήματα τα οποία η ιδία σας καρδία κατασκευάζει. Ο Ιωάβ έλεγεν εις εαυτόν, και έλεγεν εις τον κόσμον, ότι εδικαίωνε τον αδελφόν του· ο Θεοδώρητος ονομάζει την αλήθειαν — ήτο φθόνος, και η φιλαρχία ώπλισε την χείρα αυτού. Πόσον συχνά περιβάλλομεν την φιλοδοξίαν, την μνησικακίαν, ή την αυτοπροαγωγήν με την γλώσσαν της δικαιοσύνης και του καθήκοντος, και ούτω διαπράττομεν εν καλή συνειδήσει ό,τι ο Θεός δεν θα ευλογήσει; Μάθετε από τον Δαβίδ να επιθυμείτε καθαράς χείρας περισσότερον παρά το έπαθλον. Υπήρχον στέμματα εντός της εμβελείας αυτού τα οποία δεν ηθέλησε να αγγίξει διότι αίμα εσάλευεν επ' αυτών· υπάρχουν προαγωγαί εντός της εμβελείας σας τας οποίας δεν πρέπει να λάβετε διότι θα εστοίχιζον το αγαθόν άλλου, ή την ιδίαν σας ακεραιότητα. Μη γίνεσθε μέγας διά της καταστροφής ουδενός. Και όταν δεν δύνασθε να τιμωρήσετε το κακόν το οποίον έπραξαν εκείνοι «υπερβολικώς σκληροί» διά σας, κάμετε ως ο Δαβίδ: παραδώσατε το ζήτημα εις τον Θεόν — «ο Κύριος θα ανταποδώσει εις τον πράξαντα το κακόν κατά την πονηρίαν αυτού» — και αρνηθήτε να αφήσετε την πικρίαν να σας μετατρέψει εις αυτό ακριβώς το οποίον μισείτε. Θρηνήσατε ό,τι πρέπει να θρηνηθή, τιμήσατε ακόμη και πεσόντα αντίπαλον, κρατήσατε την συνείδησιν σας αθώον ενώπιον του Κυρίου. Ούτω θα πορευθήτε προς οιανδήποτε βασιλείαν ο Θεός σας έχει ορίσει — εις τον οίκον σας, την εργασίαν σας, την κλήσιν σας — διά της οδού την οποίαν ο Υιός του Δαβίδ εβάδισε: ουχί διά της αρπαγής, ουχί διά φόνου σώματος ή ονόματος, αλλά διά της δικαιοσύνης, η οποία μόνη ποιεί βασιλείαν διαρκούσαν.
Προσευχηθείτε

Προσευχή

Ω Κύριε, δίκαιε Κριτά, ο οποίος εφύλαξας τον δούλον σου Δαβίδ αθώον από αθώου αίματος και δεν ηθέλησας να γίνει βασιλεύς διά φόνου, και ο οποίος εν τω Υιώ σου ίδρυσας Βασιλείαν ουχί διά της μαχαίρας αλλά διά της εκχύσεως του ιδίου σου πολυτίμου Αίματος: καθάρισον την καρδίαν μου από παντός προσχήματος διά του οποίου ενδύω τον φθόνον ως δικαιοσύνην και την φιλοδοξίαν ως καθήκον. Δός μοι καθαράς χείρας, ώστε να μη γίνω μέγας διά της καταστροφής άλλου, ουδέ να αρπάξω διά αδικίας ό,τι μόνον Συ πρέπει να δώσης. Όταν δεν δύναμαι να διορθώσω τας αδικίας τας οποίας έπραξαν εκείνοι ισχυρότεροι εμού, δίδαξόν με να παραδώσω πάσαν εκδίκησιν εις τας χείρας Σου και να κρατήσω την ψυχήν μου ελευθέραν από πικρίας. Ας θρηνήσω ό,τι πρέπει να θρηνηθή και ας τιμήσω ακόμη και πεσόντα αντίπαλον, πορευόμενος προς πάσαν ορισθείσαν βασιλείαν διά της οδού της δικαιοσύνης μόνον. Διότι η Βασιλεία Σου, ω Χριστέ, είναι εστηριγμένη εις τον αιώνα διότι είναι καθαρά από πάσης αδικίας· βασίλευε ούτω εν εμοί. Εις Σε, ω Χριστέ ο Θεός ημών, μετά του Πατρός και του παναγίου Πνεύματος, δόξα νυν και αεί, και εις τους αιώνας των αιώνων. Αμήν.

Τα Ζητήματα επί της Οκτατεύχου και των Βιβλίων των Βασιλειών και των Χρονικών του Μακαρίου Θεοδωρήτου Κύρου (αποδοθέν εκ του δημοσίου ελληνικού από την Eterniseed) · Δημόσιος τομέας

Πηγή & Επαλήθευση

Οι παραθέσεις εδώ αποδόθηκαν στα αγγλικά από την Eterniseed από το πρωτότυπο δημόσιου τομέα με σύγκλιση πολλαπλών μοντέλων, ελέγχθηκαν ανεξάρτητα για πιστότητα στην πηγή και εξετάστηκαν από τετραμελή ομάδα διαφορετικών παρόχων. Κάθε παράθεση επαληθεύεται μηχανικά ως ακριβές υποσύνολο αυτής της δημοσιευμένης απόδοσης.

Δείτε το πρωτότυπο, την πλήρη μετάφρασή μας και την εξέταση →