← Πρόγραμμα σπουδών

Eterniseed › Πρόγραμμα σπουδών › Α' Βασιλείς

Οι Κόρακες, η Χήρα και η Φωτιά εξ Ουρανού: Ο Θεός που Είναι Θεός

Α' Βασιλείς 17-18Τα Ζητήματα επί της Οκτατεύχου και των Βιβλίων των Βασιλειών και των Χρονικών του Μακαρίου Θεοδωρήτου Κύρου (αποδοθέν εκ του δημοσίου ελληνικού από την Eterniseed)24 λεπ
Άνοιγμα

Εισαγωγή

Ο μέγας Ηλίας βγαίνει από την πείνα σαν φωτιά, και ο μακάριος Θεοδώρητος Κύρου τον ακολουθεί με το νηφάλιο βλέμμα του Αντιοχέα που ούτε θα ισοπεδώσει το θαύμα ούτε θα το αφήσει ανεξήγητο. Κάποιοι θεώρησαν τολμηρό ότι ένας άνθρωπος έκλεισε τους ουρανούς με λόγο· ο Θεοδώρητος απαντά ότι ο Ηλίας ήταν προφήτης, ο πρώτος των προφητών, φλεγόμενος από θεία ζήλο, και μίλησε καθώς το Πνεύμα ενεργούσε εντός του. Γιατί ένας άνθρωπος που ζει κατά τον Νόμο τρέφεται από ακάθαρτα κοράκια; Επειδή ο ίδιος ο Νομοθέτης παρείχε την τροφή, διδάσκοντας ότι είχε δώσει τέτοιους νόμους για την αδυναμία των Ιουδαίων — νόμους που ο Ίδιος ενίοτε πρόσταξε να παραβιαστούν. Γιατί στέλνεται ο προφήτης σε ξένη χήρα; Επειδή εκείνη, σε αντίθεση με τους σκληροκάρδιους, θα δεχόταν ωφέλεια· και ο Θεοδώρητος βλέπει σε αυτήν, προτυπωμένη, την Εκκλησία από τα Έθνη, που πιστά δέχθηκε τον προφήτη που εξεδίωξαν οι Ισραηλίτες, όπως η Εκκλησία δέχθηκε τους αποστόλους που εξεδίωξε ο ίδιος λαός. Η χούφτα αλεύρι της και το λίγο λάδι της δεν τελειώνουν· ο γιος της, που χτυπήθηκε, ανασταίνεται, καθώς ο προφήτης φυσά επάνω του τρεις φορές — τον αριθμό που σημαίνει την προσκυνητή Τριάδα. Και στον Κάρμηλο η μακρά διαμάχη του χωλού ανάμεσα σε δύο γνώμες τελειώνει: οι ιερείς του Βάαλ φωνάζουν σε θεό που δεν ακούει, αλλά με την προσευχή του προφήτη η φωτιά του Θεού πέφτει και καταναλώνει τη θυσία, το νερό, τις ίδιες τις πέτρες, και όλος ο λαός πέφτει στα πρόσωπα και ομολογεί, 'Ο Κύριος, αυτός είναι ο Θεός'. Εδώ η φροντίδα του Αντιοχέα για την απλή ιστορία ανοίγει, χωρίς βία, στο μυστήριο που ομολογεί όλη η Εκκλησία: ο Θεός που είναι Θεός, δικαιωμένος ενώπιον των εθνών, και ανάσταση δοθείσα ώστε η πίστη να σταθεί στερεά.
Διαβάστε

Ανάγνωση

Ανάγνωση Γ' Βασιλειών 17–18 — Ο Ηλίας ο Θεσβίτης στέκεται ενώπιον του Αχαάβ: 'Ζει Κύριος ο Θεός του Ισραήλ… δεν θα γίνει δρόσος ούτε βροχή αυτά τα χρόνια, παρά μόνο κατά τον λόγον μου'. Ο Κύριος τον στέλνει να κρυφτεί δίπλα στον χείμαρρο Χορράθ: 'τα κοράκια έφεραν ψωμί και κρέας το πρωί, και ψωμί και κρέας το βράδυ· και έπινε από τον χείμαρρο'. Όταν ο χείμαρρος ξεραθεί, στέλνεται στη Σαρεπτά, σε χήρα που μαζεύει δύο ξύλα, η οποία έχει 'μόνο μια χούφτα αλεύρι σε βαρέλι, και λίγο λάδι σε αγγείο'· όμως κατά τον λόγον του 'το βαρέλι του αλεύρου δεν τελείωσε, ούτε το αγγείο του λαδιού απέτυχε'. Ο γιος της αρρωσταίνει και πεθαίνει· ο Ηλίας απλώνεται πάνω στο παιδί τρεις φορές και κράζει προς τον Κύριο, 'και η ψυχή του παιδιού επέστρεψε σε αυτό, και ανέζησε'. Έπειτα τον τρίτο χρόνο έρχεται ο λόγος του Κυρίου: 'Πήγαινε, φανερώσου στον Αχαάβ· και θα στείλω βροχή στη γη'. Στον Κάρμηλο αντιμετωπίζει τον λαό: 'Έως πότε θα χωλαίνετε ανάμεσα σε δύο γνώμες; Αν ο Κύριος είναι Θεός, ακολουθήστε αυτόν· αλλά αν ο Βάαλ, τότε ακολουθήστε αυτόν'. Οι ιερείς του Βάαλ φωνάζουν από το πρωί έως το μεσημέρι, 'αλλά δεν υπήρχε φωνή, ούτε κανείς που απάντησε'. Ο Ηλίας ξαναχτίζει τον βωμό από δώδεκα πέτρες, τον βρέχει τρεις φορές με νερό, και προσεύχεται· 'τότε η φωτιά του Κυρίου έπεσε, και κατανάλωσε τη θυσία, και το ξύλο, και τις πέτρες, και τη σκόνη, και έγλειψε το νερό'. Και όλος ο λαός έπεσε στα πρόσωπα και είπε, 'Ο Κύριος, αυτός είναι ο Θεός· ο Κύριος, αυτός είναι ο Θεός'.
Μελετήστε

Μελέτη

Γιατί ένας άγιος άνθρωπος, που ζει κατά τον Νόμο, τρώει ό,τι φέρνουν ακάθαρτα πουλιά; Ο Θεοδώρητος απαντά ότι ο ίδιος ο Νομοθέτης το παρείχε, και έτσι δίδαξε τον σκοπό των ιδίων διαταγμάτων του: Και διά τούτων ο Νομοθέτης διδάσκει ημάς ότι διά την ασθένειαν των Ιουδαίων τοιούτους νόμους εθέσπισεν, ους αυτός ενίοτε παραβαίνεσθαι προσέταξεν. Και γιατί στέλνει τον προφήτη σε ξένη χήρα, ενάντια στην προφύλαξη του Νόμου για ανάμειξη με ξένους; Επειδή αυτή η προφύλαξη δόθηκε για λαό του οποίου η πίστη δεν ήταν στερεά, ενώ σε έναν ικανό να δώσει ωφέλεια στάλθηκε ελεύθερα: Αλλά τον προφήτην, ως ωφελείν δυνάμενον, ου μόνον ουκ εκώλυσεν, αλλά και πορευθήναι προσέταξεν. Ο Θεοδώρητος θαυμάζει την πίστη της χήρας — πιεζόμενη από πενία, χηρεία και παιδί να αναθρέψει, εκείνη έφερε πρώτα στον προφήτη ψωμί, στηριζόμενη σε υπόσχεση ξένου που δεν είχε απόδειξη να εμπιστευθεί. Γιατί λοιπόν ο Θεός επέτρεψε να πεθάνει ο γιος της; Επειδή ο προφήτης, καλοθρεμμένος, είχε λησμονήσει τα παθήματα των άλλων, και επειδή η γυναίκα χρειαζόταν την πίστη της ακλόνητη κάνοντας να δει ανάσταση: Διά τούτο και ο θάνατος του παιδίου γέγονεν, ίνα τη παραδόξω αναστάσει θεασαμένη την πίστιν ακλινή δέξηται.
Σκεφτείτε

Στοχασμός

Ο Θεοδώρητος διαβάζει την ανάσταση του γιου της χήρας με ακριβή ευλάβεια: ο προφήτης φυσά στο παιδί τρεις φορές, και ο αριθμός αυτός κηρύττει την Τριάδα — Ο αριθμός σημαίνει την προσκυνητήν Τριάδα, η δε εμφύσησις την εν αρχή της ψυχής δημιουργίαν. Αλλ' ο προφήτης εμφυσών ουκ εδημιούργησεν ετέραν ψυχήν, αλλά την χωρισθείσαν του σώματος επανήγαγεν. Ο προφήτης δεν μπορεί να πλάσει ψυχή· μπορεί μόνο να καλέσει πίσω αυτήν που έφυγε. Αλλά Εκείνος τον οποίο αυτό το θαύμα προτυπώνει είναι Κύριος ψυχής και σώματος ομοίως: Αυτός που εμφύσησε στον Αδάμ πνοή ζωής, και που στον τάφο του Λαζάρου και την τρίτη ημέρα στον ίδιο Του τον τάφο έδειξε ότι η ανάσταση είναι δική Του να δώσει. Ο γιος της χήρας που αναστήθηκε 'παρά φύσιν' είναι η μικρή αυγή πριν από τη μεγάλη πρωία, ο τύπος που δείχνει στον Χριστό την Ανάσταση και τη Ζωή. Έτσι και στον Κάρμηλο. Ο Θεοδώρητος σημειώνει ότι ο λαός 'και τον Θεόν προσεκύνει και τοις ειδώλοις ελάτρευεν', χωλαίνοντας ανάμεσα σε δύο γνώμες, και ότι η τάφρος που βράχηκε τρεις φορές με νερό πάλι 'την της προσκυνητής Τριάδος αριθμόν εσήμαινεν' πριν πέσει η φωτιά και καταναλώσει ακόμη και τις πέτρες, μήπως ο βωμός βεβηλωθεί από θυσία δαιμόνων. Αυτή είναι η δικαίωση του Θεού που είναι Θεός — όχι φυλετική θεότητα μόνο των λόφων, αλλά ο Δημιουργός των πάντων, που απαντά με φωτιά. Και ο ίδιος ο Κύριος μας σφράγισε την ανάγνωση του Θεοδώρητου για τη χήρα όταν στάθηκε στη συναγωγή της Ναζαρέτ και είπε ότι στις ημέρες του Ηλία, όταν οι ουρανοί έκλεισαν, ο προφήτης δεν στάλθηκε σε καμία από τις χήρες του Ισραήλ 'αλλά εις Σαρεπτά… προς γυναίκα χήραν' (Λουκ. 4:25–26) — τη Γεντιλή που δέχθηκε ό,τι απέρριψαν οι εκλεκτοί. Διότι ο Θεοδώρητος είχε ήδη διακρίνει το νόημά της: Αλλά νομίζω ότι εν αυτή η εξ εθνών Εκκλησία προετυπώθη. Εκείνη πιστά δέχθηκε τον προφήτη τον οποίο εξεδίωξαν οι Ισραηλίτες, όπως η Εκκλησία δέχθηκε τους αποστόλους που ο ίδιος λαός εξέβαλε — τον τύπο της Εκκλησίας που συγκεντρώθηκε από τα έθνη.
Απαντήστε

Απόκριση

Μάθε από τη χήρα της Σαρεπτά την πίστη που δίνει από την τελευταία χούφτα. Είχε αλεύρι για ένα γεύμα και λάδι για ένα γεύμα, και παιδί να θάψει δίπλα της· όμως τάισε πρώτα τον προφήτη, στηριζόμενη σε λόγο ξένου που δεν είχε απόδειξη να εμπιστευθεί — και το βαρέλι δεν τελείωσε και το αγγείο δεν απέτυχε. Έτσι όταν οι δικοί σου πόροι φαίνονται το τελευταίο από όλα, μην τα αρπάξεις· δώσε πρώτα στον Θεό και στους πτωχούς Του, και απόδειξε την υπόσχεση ότι η πρόνοιά Του δεν στερεύει. Μάθε επίσης ότι ο Θεός που άφησε τον γιο της να πεθάνει το έκανε για χάρη της, ώστε η πίστη της να γίνει ακλόνητη βλέποντάς τον αναστημένο. Όταν θλίψη επιτραπεί να πέσει επάνω σου, μην πεις, σαν ξένος, 'η έλευσίς του έγινε αιτία κακών σε εμένα', αλλά, σαν αυτήν την μακαρία γυναίκα, ερεύνησε την καρδιά σου και εμπιστεύσου την έκβαση στον Θεό, που μπορεί να φέρει ζωή από τον θάνατο. Και κατέβα από το όρος της διαιρεμένης πίστης. Ο Θεοδώρητος λέει ότι ο λαός και τον Θεόν προσεκύνει και τοις ειδώλοις ελάτρευεν, μη κρατώντας σταθερή ευμένεια για κανέναν· η φωτιά έπεσε μόνο όταν η διαμάχη αποφασίστηκε. Μην χωλαίνεις ανάμεσα σε δύο γνώμες, διαιρώντας την καρδιά σου ανάμεσα στον Κύριο και τα είδωλα της εποχής. Άφησε τη φωτιά του Θεού να πέσει στον βωμό όλης της ζωής σου, καταναλώνοντας ό,τι προσφέρεται σε Αυτόν μόνο, έως ότου πέσεις και συ στα πρόσωπα και ομολογήσεις με όλο τον λαό, 'Ο Κύριος, αυτός είναι ο Θεός'.
Προσευχηθείτε

Προσευχή

Ω Κύριε Θεέ του Ηλία, που έθρεψες τον προφήτη σου δίπλα στον χείμαρρο και διά χειρός πτωχής χήρας, και έκανες τη χούφτα αλεύρι της και το λίγο λάδι της να μην τελειώσουν: δίδαξέ με να δίνω από το τελευταίο μου και να εμπιστεύομαι την πρόνοιάν σου όταν δεν βλέπω πρόνοια. Σήκωσες τον γιο της που είχε πεθάνει, εμφυσώντας πάλι ζωή στην ψυχή που είχε αποχωρισθεί, και σε εκείνο το θαύμα προεικόνισες την Ανάσταση που είναι δική Σου να δώσεις· σήκωσε ό,τι είναι νεκρό εντός μου, και άφησε την πίστη μου να γίνει ακλόνητη διά του ελέους Σου. Εν αυτή προεικόνισες την Εκκλησία από τα Έθνη, που δέχθηκε τον προφήτη που εξεδίωξαν — δέξου και εμένα, ξένο που πλησίασε, στον οίκο της πίστεως. Και όπως στον Κάρμηλο απάντησες με φωτιά και επέστρεψες διαιρεμένο λαό, έτσι τελείωσε το χωλαίνον της καρδιάς μου ανάμεσα σε Σένα και τα είδωλα αυτής της εποχής· ας πέσει η φωτιά του Πνεύματός Σου στον βωμό όλης της ζωής μου και ας καταναλώσει όλα όσα κρατώ πίσω, ώστε να ομολογήσω με τον λαό, 'Ο Κύριος, αυτός είναι ο Θεός'. Σε Σένα, Χριστέ Θεέ μας, την Ανάσταση και τη Ζωή, μετά του Πατρός και του παναγίου Πνεύματος, δόξα νυν και αεί, και εις τους αιώνας των αιώνων. Αμήν.

Τα Ζητήματα επί της Οκτατεύχου και των Βιβλίων των Βασιλειών και των Χρονικών του Μακαρίου Θεοδωρήτου Κύρου (αποδοθέν εκ του δημοσίου ελληνικού από την Eterniseed) · Δημόσιος τομέας

Πηγή & Επαλήθευση

Οι παραθέσεις εδώ αποδόθηκαν στα αγγλικά από την Eterniseed από το πρωτότυπο δημόσιου τομέα με σύγκλιση πολλαπλών μοντέλων, ελέγχθηκαν ανεξάρτητα για πιστότητα στην πηγή και εξετάστηκαν από τετραμελή ομάδα διαφορετικών παρόχων. Κάθε παράθεση επαληθεύεται μηχανικά ως ακριβές υποσύνολο αυτής της δημοσιευμένης απόδοσης.

Δείτε το πρωτότυπο, την πλήρη μετάφρασή μας και την εξέταση →