← Πρόγραμμα σπουδών

Eterniseed › Πρόγραμμα σπουδών › Έξοδος

Έξοδος 9-10 — με τον Ιωάννη Καλβίνο

Έξοδος 9-10Υπομνήματα του John Calvin20 λεπ
Άνοιγμα

Εισαγωγή

Σε αυτό το καθημερινό μάθημα στρεφόμαστε στην προσεκτική ερμηνεία του Ιωάννη Καλβίνου για τις πληγές που καταγράφονται στα κεφάλαια 9 και 10 της Εξόδου. Η ερμηνεία του Καλβίνου κατά στίχο αποκαλύπτει τη σταθερή πρόοδο των κρίσεων του Θεού κατά του Φαραώ και των Αιγυπτίων ενώ τονίζει την κυρίαρχη φροντίδα του Κυρίου για τον λαό Του. Μέσα από αυτά τα αρχαία λόγια καλούμαστε να εξετάσουμε τόσο την υπομονή όσο και τη δύναμη του Θεού καθώς αντιμετωπίζει σκληρυμένες καρδιές. Οι γνώσεις του Καλβίνου μας καθοδηγούν να δούμε την πρόοδο των πληγών όχι μόνο ως ιστορικά γεγονότα αλλά ως αποδείξεις θείας δικαιοσύνης και ελέους. Είθε ο χρόνος μας σε αυτά τα κεφάλαια να βαθύνει την ευλάβειά μας για τον Κύριο που βασιλεύει σε όλη τη δημιουργία και σε όλους τους άρχοντες.
Διαβάστε

Ανάγνωση

Προετοιμαστείτε τώρα να διαβάσετε τα κεφάλαια 9 και 10 της Εξόδου με ήσυχο και προσεκτικό πνεύμα. Αυτά τα κεφάλαια αφηγούνται τη συνεχιζόμενη σειρά πληγών που πέφτουν στην Αίγυπτο καθώς ο Φαραώ αρνείται να απελευθερώσει τον λαό του Θεού. Ακούστε τις επαναλαμβανόμενες προσκλήσεις να αφήσει τον Ισραήλ να φύγει και τις κλιμακούμενες κρίσεις που ακολουθούν κάθε άρνηση. Προσέξτε τη διάκριση που κάνει ο Θεός ανάμεσα στον λαό Του και τους Αιγυπτίους. Αφήστε την αφήγηση να ξεδιπλωθεί με τον δικό της ρυθμό και δεχθείτε την αφήγηση ως τον ζωντανό λόγο του Θεού για σήμερα.
Μελετήστε

Μελέτη

Ο Καλβίνος ξεκινά εξετάζοντας τα λόγια του Κυρίου προς τον Μωυσή. 1. Τότε ο Κύριος είπε. Δεν αφηγείται εδώ κανένα παράπονο ή διαμαρτυρία του Μωυσή· και είναι πιθανό ότι ήταν ήσυχος και σιωπηλός, ενώ ο Θεός προέβλεπε τι ήταν απαραίτητο να γίνει, και μάλιστα διέταξε τι ήθελε να γίνει. Αλλά επειδή δίνει μόνο μια σύντομη περίληψη των γεγονότων, μπορούμε πιθανώς να συμπεράνουμε ότι, καθώς το κακό χειροτέρευε, κατέφευγε κατά καιρούς στη θεραπεία. Στην απειλή, «ο Κύριος ο Θεός των Εβραίων» δεν είναι άσκοπη επανάληψη, ώστε ο Φαραώ να μάθει ότι αυτός, τον οποίο νόμιζε ότι είχε αποκρούσει στην αφθονία της υπερηφάνειάς του, ήταν ακόμη στο πεδίο εναντίον του. Διότι ο Θεός προσβάλλει την αγριότητά του, και θέτοντας το όνομά Του περιφρονητικά προκαλεί την οργή του. Έχουμε ήδη πει ότι ο Φαραώ καταδικάζεται για ιεροσυλία, τόσο στην καταπίεση του λαού του Θεού όσο και στην αφαίρεση από τον ίδιο τον Θεό της οφειλόμενης τιμής· επομένως αυτά τα λόγια, «Άφησε τον λαό μου να φύγει, για να με υπηρετήσουν», έχουν τη δύναμη να επιδεινώσουν την αμαρτία του. Ο Καλβίνος εξετάζει στη συνέχεια την προειδοποίηση αν ο Φαραώ αρνηθεί. 2. Αλλά αν αρνηθείς. Ο Θεός τον παροτρύνει ξανά στην υπακοή μέσω του φόβου της τιμωρίας, όπως συνήθως αντιμετωπίζει τους πεισματάρηδες. Ωστόσο του επιτρέπει ένα σύντομο χρονικό διάστημα για μετάνοια, (όπως πριν,) αν τυχόν αφήσει την πεισματική του απόφαση να αρνηθεί. Και αυτό ο Μωυσής το αφηγείται τώρα πιο καθαρά στον πέμπτο στίχο, τόσο για να δείξει την ακραία πείσματος της κακίας του, επειδή ο τύραννος χλευάζει την ανεκτικότητα του Θεού, και ακολουθεί τη δική του επιθυμία· όσο και για να φανερώσει πιο καθαρά από την περίσταση του χρόνου, ότι τα ζώα της Αιγύπτου χτυπήθηκαν όχι τυχαία αλλά από το χέρι του Θεού. Υπάρχει επίσης μια σιωπηρή επίπληξη της παράλογης πείσματος του, σαν να έλεγε ο Μωυσής, ότι ο Θεός ήταν ήδη αρκετά, και περισσότερο από αρκετά, προκλημένος· και επομένως, αν δεν σταματούσε, ο Θεός είχε νέες και πιο τρομερές πληγές έτοιμες, με τις οποίες θα τον κατέβαλλε. Η θανατηφόρα ασθένεια των ζώων ονομάζεται εύστοχα «χέρι» του Θεού, επειδή προήλθε από τη δίκαιη κρίση Του· διότι αυτή η έκφραση αντιτίθεται στις φυσικές αιτίες, στις τέχνες και στις μηχανορραφίες των ανθρώπων, και σε τυχαία συμβάντα — σαν να έλεγε ο Μωυσής ότι το χέρι του Θεού θα εμφανιζόταν «στην πολύ βαριά θανατηφόρα ασθένεια», ώστε ο Φαραώ να αντιληφθεί ότι η Θεότητα είναι οργισμένη μαζί του. Επιπλέον, αν και αυτό μπορεί να φαινόταν ελαφρύτερη πληγή από τις προηγούμενες, ωστόσο ήταν αναμφίβολα πιο βαριά και οδυνηρή για τους Αιγυπτίους, επειδή περιλάμβανε πολύ μεγαλύτερη ζημιά σε μελλοντική περίοδο. Το χέρι του Θεού ήταν προηγουμένως εχθρικό εναντίον τους για σύντομο χρονικό διάστημα, και το κακό είχε αφαιρεθεί μαζί με την επιβολή· αλλά τώρα η καταστροφή των ζώων θα τους επηρεάσει για πολλά χρόνια. Διότι αυτό το είδος βαθμιαίας αύξησης στις κρίσεις του Θεού πρέπει να παρατηρηθεί, όπως ο Νόμος επίσης απειλεί κατά των παραβατών τιμωρίες επταπλάσιες μεγαλύτερες, αν δεν επιστρέψουν σύντομα στον δρόμο. (Βλέπε Λευιτικόν 26:18, 21, 24, 28.) Όσον αφορά το ότι λέει ότι «όλα τα ζώα πέθαναν», είναι μια περιεκτική έκφραση, διότι αμέσως θα φανεί ότι παρέμεινε ακόμη σημαντικός αριθμός ζώων. Αλλά εννοεί ότι τα κοπάδια καταστράφηκαν παντού, και τα πρόβατα χτυπήθηκαν από τη θανατηφόρα ασθένεια· ή, αν προτιμάτε, ότι η θανατηφόρα ασθένεια ήταν γενική στην επίθεσή της, και ότι μείωσε την Αίγυπτο σε κατάσταση φτώχειας με την καταστροφή των ζώων και άλλων ζώων τους. Τέλος, ο καθολικός όρος αναφέρεται απλώς σε αυτή την πληγή που ήταν μια αξιοσημείωτη απόδειξη της οργής του Θεού, επειδή η επιδημία δεν σκότωσε μόνο λίγα ζώα, όπως συνήθως κάνει, αλλά προκάλεσε καταστροφή σε μεγάλη έκταση σε τεράστιο αριθμό κοπαδιών και ποιμνίων. Αργότερα ο Καλβίνος επιστρέφει στις ανανεωμένες απειλές του Θεού κατά του Φαραώ. 13. Και ο Κύριος είπε στον Μωυσή, Σήκω. Ο Θεός επιστρέφει ξανά στις απειλές, για να δοκιμάσει τον νου του ασεβούς βασιλιά· όχι ότι υπάρχει ελπίδα θεραπείας, αλλά για να αποκαλυφθεί όλο και περισσότερο η πείσμα του. Διότι ήταν επιθυμητό ως παράδειγμα, να γίνει γνωστό ανοιχτά πόσο τρελά αυτοί που ρίχνονται σε αποδοκιμασμένη κατάσταση αισθήματος, και που κατέχονται από πνεύμα ισχυρογνωμοσύνης, ορμούν στην ίδια τους την καταστροφή. Σίγουρα θα ήταν απίστευτο, ότι οποιοδήποτε ανθρώπινο ον θα είχε ποτέ αντισταθεί στον Θεό με τέτοια ισχυρογνώμονα ανοησία και πείσμα, αν δεν είχε παρουσιαστεί αυτή η εικόνα σε εμάς. Πόσες φορές διατάχθηκε ο Φαραώ να στείλει τον λαό μακριά, και σε κάθε περίπτωση προστέθηκε επικύρωση της εντολής! Ώστε ο Θεός όχι λιγότερο βρόντησε από τον ουρανό παρά μίλησε στη γη από το στόμα του υπηρέτη και πρεσβευτή Του· όμως ακόμη ο νους του τυράννου δεν υποτάχθηκε στην υπακοή, επειδή ο Σατανάς αποξενώνει τους νόες εκείνων, τους οποίους με την άδεια του Θεού κρατά σε αφοσίωση και δουλεία στον εαυτό του. Εν τω μεταξύ, σωρεύουν πιο τρομερή εκδίκηση εναντίον του εαυτού τους με την ασεβή περιφρόνηση των προειδοποιήσεων.
Σκεφτείτε

Συλλογισμός

Ο Καλβίνος αναστοχάζεται στον σκοπό του Θεού να αναστήσει τον Φαραώ. 16. Και πράγματι γι’ αυτή την αιτία σε ανέστησα. Η λέξη χμντύ, χαγκνεμαντθί, ερμηνεύεται ποικιλοτρόπως· σημαίνει κυρίως «διορίζω»· μερικοί λοιπόν την αναφέρουν στην εξέχουσα θέση του, σαν ο Θεός να είχε τοποθετήσει τον Φαραώ στον θρόνο, για να φανερώσει καλύτερα τη δόξα Του. [109] Ο Έλληνας ερμηνευτής επεκτείνει τη σημασία, μεταφράζοντάς την εξήγειρά σε, «σε ξεσήκωσα», σαν να λέει ότι ο Φαραώ είχε εκλεγεί από τη μυστική βουλή και πρόνοια του Θεού ώστε η δύναμή Του να ασκηθεί επάνω του· όπως λέγεται συνεχώς ότι ο Θεός ξεσηκώνει εκείνους τους οποίους προβάλλει, για να τους εφαρμόσει στους σκοπούς για τους οποίους τους προόρισε. Άλλοι νομίζουν ότι αυτή η πρόταση εξαρτάται από όσα προηγήθηκαν, και την ερμηνεύουν «σε διατήρησα», ή «διάλεξα ώστε να επιζήσεις». Διότι το εβραϊκό ρήμα, που είναι μεταβατικό στο Χιφίλ, προέρχεται από γνμντ, γκναμόντ, που σημαίνει «να σταθώ όρθιος». Εφόσον λοιπόν ο Θεός είχε συγκρατήσει τον Εαυτό Του, τώρα αποδίδει την αιτία της μετριοπάθειάς Του, επειδή αν ο Φαραώ είχε πέσει σε μία ασήμαντη σύγκρουση, η δόξα της νίκης Του θα ήταν λιγότερο λαμπρή. Εν τέλει, μήπως ο Φαραώ κολακευόταν τον εαυτό του, ή σκληρυνόταν με μάταιη πεποίθηση, ο Θεός βεβαιώνει ότι δεν του λείπει η δύναμη να τον καταστρέψει αμέσως, αλλά ότι είχε αναβάλει την τελική τιμωρία του για άλλο σκοπό, δηλαδή ώστε ο Φαραώ να μάθει σιγά σιγά ότι μάταια αγωνιζόταν εναντίον της ασύγκριτης δυνάμεώς Του· και ότι έτσι αυτή η αξιοσημείωτη ιστορία θα εορταζόταν σε όλες τις εποχές. Αλλά μολονότι ο Παῦλος ακολουθεί τον Έλληνα ερμηνευτή, δεν υπάρχει λόγος να μην ασπαστούμε αυτή την τελευταία έννοια· διότι γνωρίζουμε ότι οι Απόστολοι δεν ήταν τόσο σχολαστικοί στην παράθεση των λέξεων, αλλά μάλλον εξέταζαν την ουσία. Ωστόσο, μολονότι παραδεχόμαστε ότι με τη μακροθυμία του Θεού ο Φαραώ συνέχισε να αντέχει, μέχρις ότου έγινε σαφής και πασίγνωστη απόδειξη της τρέλας και της αφροσύνης όλων εκείνων που αντιστέκονται στον Θεό, εντούτοις αυτό αναφέρεται επίσης στην αιώνια πρόγνωση του Θεού· διότι γι’ αυτό ο Θεός εφείσθη τον Φαραώ να σταθεί για ένα διάστημα, επειδή, πριν γεννηθεί, είχε προορισθεί γι’ αυτόν τον σκοπό. Όθεν, επίσης, ο Παῦλος ορθώς συμπεραίνει ότι Ο Καλβίνος εξετάζει την αντίδραση εκείνων που φοβήθηκαν τον λόγο του Κυρίου. 20. Εκείνος που φοβήθηκε τον λόγο του Κυρίου. Με αυτά τα λόγια ο Μωυσῆς δείχνει ότι υπήρχαν μερικοί οι οποίοι διδάχθηκαν τόσο πολύ από την πείρα ώστε να μην περιφρονούν εντελώς όσα αυτός είχε καταγγείλει· διότι από εκεί προήλθε ο φόβος τους από την καταγγελία της τιμωρίας, επειδή είχαν πεισθεί ότι ο Μωυσῆς ήταν ο υπηρέτης του Θεού, και Προφήτης, καθώς και ο κήρυκας της θείας κρίσεως. Μολονότι επίσης φαίνεται ότι δεν μετενόησαν σοβαρά ώστε να υπακούσουν στον Θεό, αλλά ωθήθηκαν να λάβουν αυτές τις προφυλάξεις από άμεσο και στιγμιαίο τρόμο. Έτσι, ο ιδιαίτερος φόβος συχνά καθιστά τον αποδοκιμασμένο ανήσυχο είτε να αποστρέψει είτε να φύγει από την εκδίκηση του Θεού. Ακόμη ο Μωυσῆς λέγει ότι ο φόβος τους τους ωφέλησε, διότι δεν υπέστησαν την ίδια συμφορά με τους άλλους, που ήταν πιο αναίσθητοι. Κατ’ αυτόν τον τρόπο ο Θεός μαρτύρησε ότι όσο περισσότερο καθένας περιφρονεί τις κρίσεις Του, τόσο πιο σκληρά και βαριά τιμωρείται· αλλά ότι μερικοί άπιστοι γλιτώνουν κάπως από τις δυσχέρειες, και τιμωρούνται πιο ήπια, επειδή τουλάχιστον δεν υπερηφανεύονται υπερβολικά για να περιφρονήσουν τη δύναμή Του. Επιπλέον, με αυτή την καταστροφή η κρίση του Θεού έλαμψε πιο καθαρά, όταν μεταξύ των Αιγυπτίων οι ίδιοι, όποιος ήταν πιο σκληρυμένος λάμβανε την ασφαλή ανταμοιβή της περιφρονήσεώς του. Ωστόσο διδασκόμαστε από αυτό το παράδειγμα ότι δεν ωφελεί πολύ τους απίστους, μολονότι ο Θεός μπορεί να τους συγχωρήσει για λίγο όταν είναι τρομαγμένοι και ταπεινωμένοι· επειδή παραμένουν πάντοτε υπό καταδίκη σε αιώνιο θάνατο.
Απαντήστε

Απόκριση

Πού αισθάνεστε ότι η δική σας καρδιά αντιστέκεται στις σαφείς εντολές του Θεού στην καθημερινή ζωή; Πώς η διάκριση ανάμεσα στον λαό του Θεού και τον κόσμο διαμορφώνει την αίσθηση της ταυτότητας και της ασφάλειάς σας; Με ποιους τρόπους μπορεί η παρατεταμένη αντίσταση στον Θεό να σκληραίνει στάσεις που χρειάζονται μαλάκωμα σήμερα;
Προσευχηθείτε

Προσευχή

Κύριε Παντοκράτορ, ὁ ἐκτείνας τὴν χεῖρά Σου ἐν κρίσει ἐπὶ τὴν Αἴγυπτον, ἐνῶ ἐφύλαξες τὸν λαόν Σου τῆς διαθήκης ἀπὸ πάσης πληγῆς, δώρησαι ἡμῖν καρδίας τρεμούσας ἐνώπιον τοῦ λόγου Σου καὶ ἀποστρεφομένας πᾶσαν σκληρότητα. Στήριξον ἡμᾶς διὰ τῆς ἐκλεκτικῆς Σου χάριτος, ἵνα ἐμπιστευώμεθα τὴν πιστήν Σου φροντίδα ἐπὶ πάσης περιστάσεως καὶ ἀναπαυώμεθα ἐν τῇ διακρίσει ἣν ἔκαμες ἐν Χριστῷ. Φύλαξον ἡμᾶς ἀπὸ τῆς ἀναβολῆς τῆς μετανοίας, καὶ ποίησον ἡμᾶς νὰ φοβώμεθα μόνον Σέ. Ἀμήν.

Υπομνήματα του John Calvin · Δημόσιος τομέας

Πηγή & Επαλήθευση

Οι παραθέσεις εδώ προέρχονται από έκδοση δημόσιου τομέα και καθεμία επαληθεύεται μηχανικά ως ακριβές υποσύνολο του κειμένου της πηγής.

Δείτε το πρωτότυπο, την πλήρη μετάφρασή μας και την εξέταση →