← Πρόγραμμα σπουδών

Eterniseed › Πρόγραμμα σπουδών › Ιησούς του Ναυή

Δέκατο Πόλεων και Βωμός Μαρτυρίας: Το Μερίδιο των Ιερέων και η Φύλαξη της Λατρείας

Ιησούς του Ναυή 21-22Τα Ζητήματα επί της Οκτατεύχου και των Βιβλίων των Βασιλειών και των Χρονικών του Μακαρίου Θεοδωρήτου Κύρου (αποδοθέν εκ του δημοσίου ελληνικού από την Eterniseed)26 λεπ
Άνοιγμα

Εισαγωγή

Δύο ζητήματα γεμίζουν αυτά τα κεφάλαια: οι πόλεις που δόθηκαν στους ιερείς και τους Λευίτες, και ο μεγάλος βωμός που έχτισαν οι ανατολικές φυλές κοντά στον Ιορδάνη — ο οποίος σχεδόν οδήγησε όλο τον Ισραήλ σε πόλεμο. Ο Μακάριος Θεοδώρητος Κύρου ερμηνεύει και τα δύο. Ρωτά γιατί οι ιερείς έλαβαν τις πόλεις τους κυρίως στον Ιούδα, τον Βενιαμίν και τον Συμεών, και απαντά ότι δεν ήταν τυχαίο γεωγραφικό γεγονός αλλά κάτι υφασμένο στην οικονομία της σωτηρίας: η ιερωσύνη συνδέθηκε με τη φυλή του Ιούδα από παλιά, με γάμο και με κλήρο, επειδή Εκείνος που θα προερχόταν από τον Ιούδα κατά σάρκα επρόκειτο να κηρυχθεί όχι μόνο Βασιλιάς αλλά και Αρχιερέας. Εγκαταστάθηκαν στον Βενιαμίν επειδή ο θείος ναός επρόκειτο να οικοδομηθεί στη γη αυτής της φυλής· και ο Θεοδώρητος βλέπει ακόμη και στη δωρεά των πόλεων ένα είδος δεκάτου — όπως ο Ισραήλ απέδιδε στους ιερείς το δέκατο των καρπών της γης και των ζώων, έτσι και ένα δέκατο, κατά κάποιον τρόπο, των πόλεων, εξοφλώντας το πατρικό χρέος του Ιακώβ, ο οποίος είχε τάξει να δώσει στον Θεό το δέκατο από όλα. Έπειτα ο βωμός της μαρτυρίας. Όταν ο πόλεμος τελείωσε και οι ανατολικές φυλές στάλθηκαν πίσω, έχτισαν έναν πολύ μεγάλο βωμό κοντά στον Ιορδάνη πριν περάσουν· και οι εννέα φυλές, φοβούμενες ότι ήταν η αρχή ασεβείας, ετοιμάστηκαν να βαδίσουν εναντίον των αδελφών τους — προτιμώντας την ευσέβεια από τη συγγένεια. Αλλά ο Φινεές στάλθηκε, και η αλήθεια αποκαλύφθηκε: ο βωμός δεν ήταν αντίπαλο ιερό αλλά μνημείο, μαρτυρία κοινωνίας, χτισμένο ώστε οι απόγονοι των ανατολικών φυλών να μπορούν να αποδείξουν τη συμμετοχή τους στη λατρεία του ενός Θεού. Ο Θεοδώρητος σφραγίζει την ανάγνωση με ένα εντυπωσιακό λόγο για την εποχή του: ο βωμός τους δεν ήταν ο αληθινός βωμός, αλλά προεικόνιζε τον αληθινό — τον ένα βωμό της Εκκλησίας, όπου ο Χριστός ο Πάσχα προσφέρεται, γύρω από τον οποίο όλος ο λαός του Θεού συγκεντρώνεται σε ένα.
Διαβάστε

Ανάγνωση

Ανάγνωση Ιησούς του Ναυή 21–22 — οι αρχηγοί των Λευιτών έρχονται στον Ελεάζαρ και τον Ιησού του Ναυή, και «οι υιοί Ισραήλ έδωσαν στους Λευίτες… αυτές τις πόλεις και τα προάστιά τους», σαράντα οκτώ πόλεις με τα βοσκοτόπια τους, κληρωμένες από όλες τις φυλές, ώστε εκείνοι των οποίων η κληρονομιά ήταν ο ίδιος ο Κύριος να έχουν τόπο κατοικίας. «Και ο Κύριος έδωσε στον Ισραήλ όλη τη γη που ορκίστηκε να δώσει στους πατέρες τους… δεν έλειψε τίποτα από κανένα καλό πράγμα που ο Κύριος είχε μιλήσει… όλα έγιναν». Έπειτα ο Ιησούς του Ναυή στέλνει τους Ρουβηνίτες και τους Γαδίτες και τη μισή φυλή του Μανασσή πίσω πέρα από τον Ιορδάνη με την ευλογία του· και στα σύνορα «έχτισαν εκεί έναν βωμό κοντά στον Ιορδάνη, έναν μεγάλο βωμό ορατό». Ο υπόλοιπος Ισραήλ το ακούει, «και όλη η συναγωγή… συγκεντρώθηκε στη Σηλώ, για να ανέβει εναντίον τους σε πόλεμο». Αλλά πρώτα στέλνουν τον Φινεές τον ιερέα, ο οποίος ρωτά: «Τι παράπτωμα είναι αυτό που διαπράξατε;» Και οι ανατολικές φυλές απαντούν ότι τον έχτισαν όχι για ολοκαύτωμα αλλά «για μαρτυρία μεταξύ μας και εσάς… ότι δεν έχετε μερίδιο στον Κύριο». Και η απάντηση ευχαρίστησε τον Ισραήλ, «και οι υιοί Ισραήλ ευλόγησαν τον Θεό».
Μελετήστε

Μελέτη

Γιατί οι πόλεις των ιερέων δόθηκαν κυρίως στον Ιούδα, τον Βενιαμίν και τον Συμεών; Ο Θεοδώρητος διαβάζει τον θείο σκοπό: η ιερωσύνη συνδέθηκε με τον Ιούδα επειδή ο Χριστός, που προήλθε από τον Ιούδα, επρόκειτο να είναι και Βασιλιάς και Αρχιερέας, και με τον Βενιαμίν επειδή ο ναός επρόκειτο να σταθεί εκεί: Ήταν απαραίτητο, επιπλέον, να κατοικήσουν και στη φυλή του Βενιαμίν, αφού ο θείος ναός επρόκειτο να οικοδομηθεί στη φυλή τους. Και την ίδια τη δωρεά των πόλεων στους Λευίτες ο Θεοδώρητος την ερμηνεύει ως δέκατο αποδοθέντα στον Θεό, την εξόφληση ενός παλαιού χρέους: έτσι και διέταξε να δοθούν σε αυτούς, κατά κάποιον τρόπο, δέκατα των πόλεων. Το θεμελιώνει στον αρχαίο όρκο του πατριάρχη, ώστε ο λαός να εξοφλεί πατρικό χρέος και όχι να προσφέρει χάρη: Επομένως, ο λαός εξοφλούσε πατρικό χρέος, όχι προσέφερε δώρο. Έτσι η δωρεά των πόλεων, όπως το δέκατο των καρπών και των ζώων, εκπληρώνει τον λόγο που ο Ιακώβ είχε κάποτε τάξει στη Βαιθήλ — ότι από όλα όσα του έδωσε ο Θεός θα απέδιδε το δέκατο στον Θεό. Η κληρονομιά των Λευιτών δεν ήταν μερίδιο της γης αλλά ο ίδιος ο Κύριος· και ο λαός, παραχωρώντας τους πόλεις από κάθε φυλή, απλώς πλήρωνε αυτό που ο πατέρας τους είχε υποσχεθεί.
Σκεφτείτε

Στοχασμός

Ο Θεοδώρητος έχει συγκεντρώσει και τα δύο κεφάλαια προς τον Χριστό και την Εκκλησία Του. Οι ιερατικές πόλεις που φυτεύτηκαν στον Ιούδα είναι, γι’ αυτόν, μια σιωπηλή προφητεία: η φυλή του Ιούδα φέρει την ιερωσύνη κοντά επειδή από τον Ιούδα θα ερχόταν Εκείνος που είναι ταυτόχρονα Βασιλιάς και Αρχιερέας — «ο Κύριος ορκίστηκε… Εσύ είσαι ιερέας για πάντα κατά την τάξη του Μελχισεδέκ» (Εβρ 7:17), ο Βασιλιάς των βασιλέων που είναι επίσης ο Ιερέας που προσφέρει τον Εαυτό Του. Και ο βωμός της μαρτυρίας ανοίγει το βαθύτερο θέμα όλων: την ενότητα της μιας αληθινής λατρείας. Οι ανατολικές φυλές έχτισαν τον βωμό τους όχι για να διαιρέσουν τον Ισραήλ αλλά για να τον ενώσουν — μια μαρτυρία ότι είχαν και αυτές μερίδιο στον Κύριο, μήπως τα παιδιά τους αποκοπούν από τις εορτές του Θεού. Ο σχεδόν πόλεμος και η ειρηνική του επίλυση διδάσκουν ότι η λατρεία του ενός Θεού πρέπει να φυλάσσεται ζηλότυπα και όμως ότι η κοινωνία δεν πρέπει να σπάει από παρεξήγηση: οι εννέα φυλές, φοβούμενες ασεβεία, ήθελαν να βαδίσουν εναντίον τους με όλο τον λαό, προτιμώντας την ευσέβεια από τη συγγένεια· και όμως, βρίσκοντας τους αδελφούς τους πιστούς, ευλόγησαν τον Θεό και συμφιλιώθηκαν. Αυτή είναι η ίδια η πειθαρχία της Εκκλησίας — ζήλος για την αλήθεια της λατρείας, ενωμένος με πόθο για την ενότητα των αδελφών. Και ο τελευταίος λόγος του Θεοδώρητου ανυψώνει όλο το επεισόδιο στην εκπλήρωσή του, στρέφοντάς το ακόμη και στη λατρεία της εποχής του: ότι ο βωμός τους δεν ήταν ο αληθινός βωμός, αλλά προεικόνιζε τον αληθινό. Υπάρχει ένας αληθινός βωμός, ο Σταυρός και η Αγία Τράπεζα όπου ο Χριστός ο Πάσχα προσφέρεται, γύρω από τον οποίο όλος ο λαός του Θεού — Ιουδαίοι και εθνικοί, κοντινοί και μακρινοί, οι φυλές από αυτή την πλευρά και πέρα από κάθε Ιορδάνη — συγκεντρώνονται σε ένα σώμα. Ο βωμός της μαρτυρίας ήταν μνημείο ώστε κανένας από τον λαό του Θεού να μην αποκλείεται από τη λατρεία Του· ο αληθινός βωμός του Χριστού είναι ο τόπος όπου όλοι όσοι καταφεύγουν σε Αυτόν γίνονται ένα, και από τον οποίο κανένας που κρατά την αληθινή πίστη δεν αποκλείεται.
Απαντήστε

Απόκριση

Δες πρώτα τι διδάσκουν οι ιερατικές πόλεις: ότι όλη η ιστορία στρέφεται προς τον Χριστό, τον Βασιλιά που είναι επίσης ο Αρχιερέας μας, γεννημένος από τον Ιούδα, προσφέροντας τον Εαυτό Του για εμάς. Και δες ότι ο λαός έδωσε στους Λευίτες τις πόλεις τους όχι ως δώρο αλλά ως χρέος — ένα δέκατο οφειλόμενο στον Θεό, την εξόφληση ενός αρχαίου όρκου. Έτσι μάθε ότι αυτό που αποδίδεις στον Θεό δεν είναι ποτέ χάρη που Του κάνεις, αλλά χρέος ευγνωμοσύνης που οφείλεις· δώσ’ Του τους πρώτους καρπούς και το δέκατο της ζωής σου ως ένας που πληρώνει αυτό που οφείλεται, με χαρά και χωρίς γογγυσμό. Έπειτα μάθε από τον βωμό της μαρτυρίας έναν διπλό ζήλο. Γίνε ζηλότυπος, όπως οι εννέα φυλές, για τη μία αληθινή λατρεία: προτίμησε την ευσέβεια ακόμη και από τη συγγένεια, και άσε τίποτα — ούτε φιλία, ούτε οικογένεια, ούτε η δική σου άνεση — να σε σύρει σε ψεύτικο βωμό ή σε πλαστή πίστη. Ωστόσο, να είσαι αργός στο να καταδικάζεις τους αδελφούς σου από παρεξήγηση: στείλε τον Φινεές σου, κάνε την ερώτηση, μάθε την αλήθεια πριν ανέβεις σε πόλεμο. Οι φυλές που φοβήθηκαν ασεβεία βρήκαν αντίθετα μνημείο κοινωνίας, και «ευλόγησαν τον Θεό». Πάνω απ’ όλα, συγκεντρώσου στον αληθινό βωμό που όλα αυτά προεικόνιζαν: την Αγία Τράπεζα όπου ο Χριστός ο Πάσχα προσφέρεται. Άσε κανέναν να σε αποκλείσει από τη λατρεία του Θεού, και μην αποκλείεις κανέναν που κρατά την αληθινή πίστη· γιατί γύρω από εκείνον τον ένα βωμό όλος ο λαός του Θεού, κοντινοί και μακρινοί, συγκεντρώνονται σε ένα — και υπάρχει χώρος εκεί για κάθε ψυχή που καταφεύγει στον Χριστό.
Προσευχηθείτε

Προσευχή

Ω Κύριε ο Θεός μας, που εγκατέστησες τους ιερείς Σου στη φυλή του Ιούδα, ώστε από τον Ιούδα να έλθει ο Χριστός Σου, και Βασιλιάς και Αρχιερέας, και δέχθηκες τις πόλεις των Λευιτών ως δέκατο οφειλόμενο σε Σένα, την εξόφληση ενός αρχαίου όρκου: δίδαξέ με να αποδίδω σε Σένα όχι ως ένας που προσφέρει δώρο, αλλά ως ένας που πληρώνει με χαρά χρέος ευγνωμοσύνης, τους πρώτους καρπούς και το δέκατο όλης της ζωής μου. Εσύ ξεσήκωσες τον λαό Σου να προτιμήσει την ευσέβεια ακόμη και από τη συγγένεια, ζηλότυπους για τη μία αληθινή λατρεία· κάνε με ομοίως ζηλότυπο για την αλήθεια Σου, ώστε καμία φιλία ούτε άνεση ούτε φόβος να μη με σύρει σε ψεύτικο βωμό. Ωστόσο, κάνε με επίσης αργό στο να καταδικάζω τους αδελφούς μου, στέλνοντας πρώτα να μάθω την αλήθεια, όπως ο Ισραήλ έστειλε τον Φινεές, ώστε να Σε ευλογώ για την πίστη τους και όχι να πολεμώ εναντίον τους με πλάνη. Και συγκέντρωσέ με στον αληθινό βωμό που όλα αυτά προεικόνιζαν — την Αγία Τράπεζα του Σταυρού Σου, όπου ο Χριστός ο Πάσχα προσφέρεται, και γύρω από τον οποίο όλος ο λαός Σου, κοντινοί και μακρινοί, γίνονται ένα. Μη με αποκλείσεις από τη λατρεία Σου, και άσε με να μην αποκλείσω κανέναν που κρατά την αλήθεια Σου. Σε Σένα, ω Χριστέ ο Θεός μας, τον Βασιλιά και τον Αρχιερέα μας, με τον Πατέρα και το Πανάγιο Πνεύμα, δόξα τώρα και αεί, και εις τους αιώνες των αιώνων. Αμήν.

Τα Ζητήματα επί της Οκτατεύχου και των Βιβλίων των Βασιλειών και των Χρονικών του Μακαρίου Θεοδωρήτου Κύρου (αποδοθέν εκ του δημοσίου ελληνικού από την Eterniseed) · Δημόσιος τομέας

Πηγή & Επαλήθευση

Οι παραθέσεις εδώ αποδόθηκαν στα αγγλικά από την Eterniseed από το πρωτότυπο δημόσιου τομέα με σύγκλιση πολλαπλών μοντέλων, ελέγχθηκαν ανεξάρτητα για πιστότητα στην πηγή και εξετάστηκαν από τετραμελή ομάδα διαφορετικών παρόχων. Κάθε παράθεση επαληθεύεται μηχανικά ως ακριβές υποσύνολο αυτής της δημοσιευμένης απόδοσης.

Δείτε το πρωτότυπο, την πλήρη μετάφρασή μας και την εξέταση →