Eterniseed › Πρόγραμμα σπουδών › Ψαλμοί
Ψαλμοί 95-96 — με τον Ιωάννη Καλβίνο
Άνοιγμα
Εισαγωγή
Το σχόλιο του Ιωάννη Καλβίνου στους Ψαλμούς 95 και 96 μας εισάγει στην καρδιά της λατρείας του Σαββάτου και στην πρόσκληση για χαρούμενη δοξολογία. Με το χαρακτηριστικό του βάθος, ο Καλβίνος δείχνει πώς αυτοί οι ψαλμοί καλούν τον λαό του Θεού σε δημόσια ευχαριστία και ταπεινή υποταγή ενώπιον του μεγάλου Βασιλιά. Οι σκέψεις του μας υπενθυμίζουν ότι η αληθινή λατρεία πηγάζει από την αναγνώριση της κυριαρχίας του Θεού πάνω σε όλη τη δημιουργία και της τρυφερής φροντίδας του για το ποίμνιό του. Καθώς ακούμε σήμερα τη φωνή του Καλβίνου, ας διεγερθούν οι καρδιές μας ώστε να πλησιάσουμε τον Κύριο με ευλάβεια και χαρά, αφήνοντας κατά μέρος κάθε περισπασμό για να τιμήσουμε αυτόν που μόνος είναι άξιος.
Διαβάστε
Ανάγνωση
Σας προσκαλούμε τώρα να διαβάσετε τους Ψαλμούς 95 και 96 αργά και προσευχητικά. Ας ξεπλύνουν επάνω σας τα αρχαία λόγια της πρόσκλησης για ψαλμωδία, για προσκύνηση και για ακρόαση της φωνής του Θεού. Προσέξτε την αντίθεση ανάμεσα στη χαρούμενη λατρεία και την προειδοποίηση κατά της σκληροκαρδίας. Καθώς διαβάζετε, προετοιμάστε το πνεύμα σας να δεχθεί τόσο την πρόσκληση για δοξολογία όσο και την αυστηρή υπενθύμιση της επανάστασης του Ισραήλ στην έρημο.
Μελετήστε
Μελέτη
Ο Καλβίνος ανοίγει το σχόλιό του στον Ψαλμό 95 απευθυνόμενος στην πρόσκληση να αγαλλιασθούμε ενώπιον του Ιεχωβά.
1. Ελάτε, ας αγαλλιασθούμε ενώπιον του Ιεχωβά. Αυτός ο ψαλμός ταιριάζει για την ημέρα του Σαββάτου, όταν γνωρίζουμε ότι οι θρησκευτικές συνάξεις συγκαλούνταν ιδιαιτέρως για τη λατρεία του Θεού. Δεν είναι μεμονωμένα άτομα μεταξύ των ευσεβών που προτρέπει να ψάλλουν τους θείους ύμνους ιδιωτικώς· διατάζει αυτούς να προσφέρονται στη δημόσια σύναξη. Μ’ αυτό έδειξε ότι η εξωτερική λατρεία του Θεού συνίσταται κυρίως στη θυσία της αίνεσης και όχι σε νεκρές τελετές. Διατάζει βιασύνη σ’ αυτούς· με την οποία θα μαρτυρούσαν την προθυμία τους σ’ αυτή την υπηρεσία. Διότι η εβραϊκή λέξη καδάμ, που απέδωσα ως ας προφθάσουμε κ.λπ., σημαίνει να σπεύσουμε. Τους καλεί να σπεύσουν ενώπιον του Θεού· και μια τέτοια νουθεσία ήταν αναγκαία, δεδομένου πόσο φυσικώς οπισθοχωρούμε όταν καλούμαστε από τον Θεό στην άσκηση της ευχαριστίας. Αυτή η έμμεση κατηγορία οκνηρίας στην άσκηση, ο Ψαλμωδός είδε ότι ήταν αναγκαίο να την προβάλει κατά του αρχαίου λαού του Θεού· και πρέπει να γίνουμε ενήμεροι ότι υπάρχει εξίσου ανάγκη ερεθίσματος στην περίπτωσή μας, γεμάτες καθώς είναι οι καρδιές μας με παρόμοια αχαριστία. Καλώντας τους να έρθουν ενώπιον του προσώπου του Θεού, χρησιμοποιεί γλώσσα που ήταν επίσης καλά προσαρμοσμένη να αυξήσει τον ζήλο των προσκυνητών· τίποτε δεν είναι πιο ευάρεστο από το να προσφέρουμε στην ίδια την παρουσία του Θεού μια τέτοια θυσία που αυτός δηλώνει ότι θα δεχθεί. Λέει ουσιαστικά έτσι, για να αποτρέψει την υπόθεσή τους ότι η υπηρεσία είναι μάταιη, ότι ο Θεός ήταν παρών για να τη μαρτυρήσει. Έχω δείξει αλλού με ποια έννοια ο Θεός ήταν παρών στο αγιαστήριο.Ο Καλβίνος στρέφεται έπειτα στην προτροπή να προσκυνήσουμε και να γονατίσουμε ενώπιον του Κυρίου του ποιητού μας.
6. Ελάτε, ας προσκυνήσουμε Τώρα που ο Ψαλμωδός προτρέπει τον εκλεκτό λαό του Θεού σε ευγνωμοσύνη, για την υπεροχή μεταξύ των εθνών που τους είχε χαρίσει με την άσκηση της ελεύθερης εύνοιάς του, η γλώσσα του γίνεται πιο έντονη. Ο Θεός μας παρέχει άφθονους λόγους αίνεσης όταν μας περιβάλλει με πνευματική διάκριση και μας προάγει σε υπεροχή πάνω από το υπόλοιπο ανθρώπινο γένος που δεν στηρίζεται σε δικά μας προσόντα. Με τρεις διαδοχικούς όρους εκφράζει το ένα καθήκον που βαρύνει τα τέκνα του Αβραάμ, εκείνο της ολοκληρωτικής αφιέρωσής τους στον Θεό. Η λατρεία του Θεού, για την οποία μιλά εδώ ο Ψαλμωδός, είναι ασφαλώς ζήτημα τέτοιας σημασίας ώστε να απαιτεί όλη μας τη δύναμη· αλλά πρέπει να προσέξουμε ότι ιδιαιτέρως συγκαταβαίνει σε ένα σημείο, την πατρική εύνοια του Θεού, που αποδεικνύεται στην αποκλειστική υιοθεσία της γενεάς του Αβραάμ στην ελπίδα της αιωνίου ζωής. Πρέπει επίσης να παρατηρήσουμε ότι γίνεται λόγος όχι μόνο για εσωτερική ευγνωμοσύνη, αλλά για την αναγκαιότητα εξωτερικής ομολογίας ευσεβείας. Οι τρεις λέξεις που χρησιμοποιούνται υπονοούν ότι, για να εκπληρώσουν το καθήκον τους ορθώς, ο λαός του Κυρίου πρέπει να παρουσιάζεται θυσία σ’ αυτόν δημοσίως, με γονυκλισία και άλλα σημεία ευλαβείας. Το πρόσωπο του Κυρίου είναι έκφραση που πρέπει να νοηθεί με την έννοια στην οποία αναφέρθηκα παραπάνω, — ότι ο λαός έπρεπε να προσπέσει ενώπιον της Κιβωτού της Διαθήκης, διότι η αναφορά είναι στον τρόπο λατρείας υπό τον Νόμο. Αυτή η παρατήρηση, όμως, πρέπει να ληφθεί με μία επιφύλαξη, ότι οι προσκυνητές έπρεπε να υψώνουν τα μάτια τους στον ουρανό και να λατρεύουν τον Θεό πνευματικώς. [47]Για την προειδοποίηση κατά της σκλήρυνσης της καρδιάς, ο Καλβίνος σχολιάζει εκτενώς.
8. Μη σκληρύνετε την καρδιά σας, όπως στη Μεριβά Ο Ψαλμωδός, αφού εξύμνησε και επαίνεσε την καλοσύνη του Θεού ως Ποιμένος τους, βρίσκει αφορμή, επειδή ήταν σκληροτράχηλοι και απειθείς, να τους υπενθυμίσει το καθήκον τους, ως ποίμνιό του, που ήταν να δείχνουν εύπλαστη και πράο υποταγή· και για να εντυπώσει περισσότερο τις διάνοιές τους, τους ονειδίζει για την ισχυρογνωμοσύνη των πατέρων τους. Ο όρος Μεριβά μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως προσφυές για να σημαίνει έριδα ή φιλονικία· αλλά επειδή ο Ψαλμωδός αναφέρεται σαφώς στην ιστορία που περιέχεται στην Έξοδο 17:2-7, [58] προτίμησα να τον νοήσω ως τον τόπο — και ομοίως τον Μασσά. [59] Στη δεύτερη πρόταση, όμως, ο τόπος όπου συνέβη ο πειρασμός μπορεί να θεωρηθεί επαρκώς περιγραφόμενος υπό τον όρο έρημος, και αν κάποιος διαβάσει, σύμφωνα με την ημέρα του πειρασμού (αντί Μασσά) στην έρημο, δεν μπορεί να υπάρξει αντίρρηση. Μερικοί θα ήθελαν να είναι οι Μασσά και Μεριβά δύο διαφορετικοί τόποι, αλλά δεν βλέπω λόγους να το νομίσω· και σε ζήτημα τόσο μικρής σημασίας, δεν πρέπει να είμαστε υπερβολικά λεπτολόγοι ή περίεργοι. Επεκτείνεται σε αρκετές εκφράσεις πάνω στη σκληρότητα της καρδιάς που επέδειξε ο λαός, και, για να προκαλέσει μεγαλύτερο αποτέλεσμα, εισάγει τον ίδιο τον Θεό ως ομιλούντα. [60] Με τη σκληρότητα της καρδιάς, εννοεί αναμφίβολα κάθε είδος περιφρόνησης που δείχνεται προς τον λόγο του Θεού, αν και υπάρχουν πολλά διαφορετικά είδη της. Βρίσκουμε ότι όταν κηρύττεται, ακούγεται από μερικούς με ψυχρό και αδιάφορο τρόπο· ότι μερικοί τον απομακρύνουν αηδιασμένοι αφού τον είχαν δεχθεί· ότι άλλοι τον απορρίπτουν υπερήφανα· ενώ πάλι υπάρχουν άνθρωποι που ανοιχτά εκφράζουν την οργή τους εναντίον του με περιφρόνηση και βλασφημία. [61] Ο Ψαλμωδός, με τον έναν όρο που χρησιμοποίησε, περιλαμβάνει όλους αυτούς τους ελλειμματικούς, τους αδιάφορους — τους αηδιασμένους — όσους χλευάζουν τον λόγο, και όσους ωθούνται στην αντίθεσή τους σ’ αυτόν από φρενίτιδα και πάθος. Πριν η καρδιά κριθεί μαλακή και εύπλαστη στην ακοή του λόγου του Θεού, είναι αναγκαίο να τον δεχόμαστε με ευλάβεια και με διάθεση υπακοής σ’ αυτόν. Αν δεν φέρει καμία αυθεντία και βάρος μαζί του, δείχνουμε ότι τον θεωρούμε ως τίποτε περισσότερο από έναν απλό άνθρωπο σαν εμάς· και εδώ βρίσκεται η σκληρότητα των καρδιών μας, όποια κι αν είναι η αιτία της, είτε απλή αδιαφορία, είτε υπερηφάνεια, είτε επανάσταση. Επέλεξε σκόπιμα τον απεχθή όρο που χρησιμοποιήθηκε εδώ, για να μας γνωστοποιήσει πόσο απεχθές πράγμα είναι η περιφρόνηση του λόγου του Θεού· όπως, στον Νόμο, η μοιχεία χρησιμοποιείται για να δηλώσει όλα τα είδη πορνείας και ακαθαρσίας, και ο φόνος όλα τα είδη βίας, και τραυματισμού, μίσους και εχθροτήτων. Συνεπώς, ο άνθρωπος που απλώς αντιμετωπίζει τον λόγο του Θεού με αμέλεια και αποτυγχάνει να υπακούσει σ’ αυτόν, λέγεται εδώ ότι έχει σκληρή και πετρώδη καρδιά, αν και μπορεί να μην είναι ανοιχτός περιφρονητής. Η προσπάθεια είναι γελοία που οι Παπικοί έχουν κάνει για να θεμελιώσουν πάνω σ’ αυτό το χωρίο την αγαπημένη τους διδασκαλία της ελευθερίας της βουλήσεως. Πρέπει να προσέξουμε, πρώτον, ότι όλες οι καρδιές των ανθρώπων είναι φυσικώς σκληρές και πετρώδεις· διότι η Γραφή δεν μιλά γι’ αυτό ως ασθένεια ιδιότυπη σε λίγους, αλλά χαρακτηριστική γενικώς όλου του ανθρωπίνου γένους, (Ιεζεκιήλ 36:26.) Είναι έμφυτη διαστροφή· εντούτοις είναι εκούσια· δεν είμαστε αναίσθητοι με τον ίδιο τρόπο που είναι οι λίθοι, [62] και ο άνθρωπος που δεν θα επιτρέψει στον εαυτό του να κυβερνάται από τον λόγο του Θεού, καθιστά εκείνη την καρδιά, που ήταν σκληρή πριν, ακόμη πιο σκληρή, και πείθεται ως προς την ίδια του την αίσθηση και το συναίσθημα της ισχυρογνωμοσύνης. Το συμπέρασμα δεν ακολουθεί καθόλου από αυτό, ότι η μαλακότητα της καρδιάς — μια καρδιά εύπλαστη αδιακρίτως προς οποιαδήποτε κατεύθυνση, είναι υπό την εντολή μας. [63] Η βούληση του ανθρώπου, μέσω της φυσικής διαφθοράς, είναι ολότελα στραμμένη προς το κακό· ή, για να μιλήσουμε πιο ορθώς, ορμά με το κεφάλι στην τέλεσή του. Και όμως κάθε άνθρωπος, που απειθεί στον Θεό σ’ αυτό, σκληρύνει τον εαυτό του· διότι η ευθύνη της κακής του πράξης βαρύνει κανέναν άλλον παρά τον ίδιο.
Σκεφτείτε
Στοχασμός
Ο Καλβίνος εξερευνά την υπό όρους πτυχή της ακρόασης της φωνής του Θεού σήμερα.
Σήμερα, αν ακούσετε τη φωνή του [51] Σύμφωνα με τους Εβραίους ερμηνευτές, αυτό είναι μια υπό όρους πρόταση που συνδέεται με την προηγούμενη πρόταση· με την οποία ερμηνεία ο Ψαλμωδός πρέπει να θεωρηθεί ότι προειδοποιεί τον λαό ότι θα διατηρούσαν μόνο την κατοχή του προνομίου και της διάκρισής τους εφόσον συνέχιζαν να υπακούουν στον Θεό. [52] Η ελληνική μετάφραση το συνδέει με τον στίχο που ακολουθεί -- σήμερα, αν ακούσετε τη φωνή του μη σκληρύνετε τις καρδιές σας, και διαβάζεται καλά σε αυτή τη σύνδεση. Αν υιοθετήσουμε τη διανομή των Εβραίων ερμηνευτών, ο Ψαλμωδός φαίνεται να λέει ότι η απογονή του Αβραάμ ήταν το ποίμνιο του χεριού του Θεού, εφόσον είχε τοποθετήσει τον Νόμο του στη μέση τους, που ήταν, ως ήταν, το ραβδί του, και είχε έτσι δείξει τον εαυτό του ως ποιμένα τους. Το εβραϊκό μόριο 'm, im, που έχει αποδοθεί ως αν, θα ήταν σε εκείνη την περίπτωση μάλλον ερμηνευτικό παρά υπό όρους, και θα μπορούσε να αποδοθεί ως όταν, [53] οι λέξεις δηλώνοντας ότι είναι η μεγάλη διάκριση μεταξύ των Ιουδαίων και των γύρω εθνών, ότι ο Θεός είχε κατευθύνει τη φωνή του προς τους πρώτους, όπως συχνά σημειώνεται ότι δεν είχε κάνει προς τους δεύτερους, (Ψαλμός 147:20· Δευτερονόμιο 4:6, 7.) Ο Μωυσής είχε δηλώσει ότι αυτό αποτελεί τη βάση της υπεροχής τους έναντι άλλων λαών, λέγοντας, «Ποιο έθνος υπάρχει κάτω από τον ουρανό που να έχει τους θεούς του τόσο κοντά του;» Οι εμπνευσμένοι συγγραφείς δανείζονται συχνά από τον Μωυσή, όπως είναι γνωστό, και ο Ψαλμωδός, με την έκφραση σήμερα, υπαινίσσεται πόσο εμφατικά οι Ιουδαίοι, ακούγοντας τη φωνή του Θεού, ήταν ο λαός του, διότι η απόδειξη δεν ήταν μακριά, συνίστατο σε κάτι που ήταν παρόν και μπροστά στα μάτια τους. Τους προστάζει να αναγνωρίσουν τον Θεό ως ποιμένα τους, εφόσον άκουσαν τη φωνή του· και ήταν παράδειγμα της ιδιαίτερης χάρης του ότι τους είχε απευθυνθεί με τόσο συγκαταβατικό και οικείο τρόπο. Μερικοί παίρνουν το επίρρημα ως ένα προτροπής, και διαβάζουν, Θα ήθελα να άκουγαν τη φωνή μου, αλλά αυτό βιάζει τις λέξεις. Το χωρίο διαβάζεται καλά με την άλλη έννοια που έχουμε αποδώσει σε αυτό. Εφόσον είχαν συνεχή ευκαιρία να ακούν τη φωνή του Θεού -- εφόσον δεν τους έδωσε μόνο μία απόδειξη της φροντίδας που είχε επάνω τους ως ποιμένας, ή ετήσια απόδειξη αυτής, αλλά μια συνεχή παράδειξη αυτής, δεν μπορούσε να υπάρξει αμφιβολία ότι οι Ιουδαίοι είχαν εκλεγεί να είναι το ποίμνιό του.
Απαντήστε
Απόκριση
1. Πού στη ζωή σας αισθάνεστε την ανάγκη για μεγαλύτερη προθυμία στην απόκριση στην πρόσκληση του Θεού για δοξολογία;
2. Πώς μπορεί η ανάμνηση της πατρικής φροντίδας του Θεού ως Ποιμένα να διαμορφώσει την καθημερινή σας λατρεία;
3. Με ποιους τρόπους θα μπορούσατε να φυλαχθείτε από τη λεπτή σκληροκαρδία κατά της οποίας ο Καλβίνος προειδοποιεί τόσο σοβαρά;
Προσευχηθείτε
Προσευχή
Κύριε ὁ Θεὸς ἡμῶν, ὁ ποιήσας τὴν θάλασσαν καὶ ὁ πλάσας τὴν ξηράν, χάρισαι ἡμῖν νὰ ἔλθωμεν ἐνώπιόν Σου σήμερον μετὰ χαρμόσυνης εὐχαριστίας καὶ νὰ προσκυνήσωμεν ὡς πρόβατα τῆς χειρός Σου. Κράτησον τὰς καρδίας ἡμῶν μαλακὰς διὰ τοῦ Πνεύματός Σου, διὰ νὰ μὴ σκληρύνωμεν αὐτὰς ὡς ἐν τῇ ἐρήμῳ, ἀλλὰ νὰ ἀκούωμεν καὶ νὰ προσέχωμεν εἰς τὴν φωνήν Σου. Στήριξον ἡμᾶς ἐν τῇ ἀναπαύσει τῆς διαθήκης, τῇ ἐξασφαλισθείσῃ διὰ τοῦ Χριστοῦ, ἵνα ἡ αἴνεσις ἡμῶν ᾖ ὁλοκληρωτικὴ καὶ εὐάρεστος ἐνώπιόν Σου. Ἀμήν.
Πηγή & Επαλήθευση
Οι παραθέσεις εδώ προέρχονται από έκδοση δημόσιου τομέα και καθεμία επαληθεύεται μηχανικά ως ακριβές υποσύνολο του κειμένου της πηγής.
Δείτε το πρωτότυπο, την πλήρη μετάφρασή μας και την εξέταση →