← Πρόγραμμα σπουδών

Eterniseed › Πρόγραμμα σπουδών › Α' Κορινθίους

Ο Χριστός Ανέστη: Πού Είναι το Κεντρί Σου, Θάνατε;

Α' Κορινθίους 15Ομιλίαι του Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου23 λεπ
Άνοιγμα

Εισαγωγή

Τώρα ο Παύλος έρχεται στο θέμα από το οποίο εξαρτώνται όλα τα άλλα — την ανάσταση των νεκρών. Μερικοί στην Κόρινθο είχαν αρχίσει να λένε ότι δεν υπάρχει ανάσταση του σώματος, και ο Χρυσόστομος αναγνώρισε αμέσως τη σοβαρότητα: αυτό δεν ήταν διαφωνία για τα ήθη αλλά πυρετός που έπληττε τα ίδια τα νεύρα και τις φλέβες της πίστης, ο οποίος, αν αφεθεί χωρίς θεραπεία, θα αποδεικνυόταν μοιραίος. Διότι αν οι νεκροί δεν ανίστανται, τότε ο Χριστός δεν ανέστη· και αν ο Χριστός δεν ανέστη, ολόκληρο το Ευαγγέλιο καταρρέει — «η πίστις σας ματαία· έτι εστε εν ταις αμαρτίαις υμών». Έτσι ο Παύλος οικοδομεί την απόδειξή του σε θεμέλιο που δεν μπορεί να μετακινηθεί: ο Χριστός απέθανε υπέρ των αμαρτιών ημών, και ανέστη την τρίτη ημέρα, και εθεάθη υπό του Κηφά, υπό των δώδεκα, υπό πεντακοσίων αδελφών αθρόον, και τελευταίον πάντων υπό του Παύλου αυτού. Από αυτόν τον αναστάντα «απαρχήν» συλλογίζεται προς όλους όσοι κοιμώνται εν Αυτώ. Και τότε, προς το τέλος, ο απόστολος ξεσπά σε κραυγή θριάμβου που η Εκκλησία ψάλλει σε κάθε Πάσχα από τότε: «Πού σου, θάνατε, το κέντρον; Πού σου, άδη, το νίκος;» Αυτό είναι το κεφάλαιο που μετατρέπει τον τάφο σε σπορά και την κηδεία σε εορτή.
Διαβάστε

Ανάγνωση

Αναγνώσατε Α' Κορινθίους 15 — Παρέδωκα υμίν εν πρώτοις ό και παρέλαβον, ότι Χριστός απέθανεν υπέρ των αμαρτιών ημών κατά τας γραφάς· και ότι ετάφη, και ότι εγείρεται τη τρίτη ημέρα κατά τας γραφάς· και ότι ώφθη Κηφά, είτα τοις δώδεκα, έπειτα ώφθη επάνω πεντακοσίοις αδελφοίς αθρόον· νυνί δε Χριστός εγείρεται εκ νεκρών, πώς λέγουσι τινες εν υμίν ότι ανάστασις νεκρών ουκ έστιν; ει δε Χριστός ουκ εγείρεται, ματαία η πίστις υμών· έτι εστε εν ταις αμαρτίαις υμών· νυνί δε Χριστός εγείρεται εκ νεκρών, απαρχή των κεκοιμημένων εγένετο· ώσπερ γαρ εν τω Αδάμ πάντες αποθνήσκουσιν, ούτω και εν τω Χριστώ πάντες ζωοποιηθήσονται· σπείρεται εν φθορά, εγείρεται εν αφθαρσία· σπείρεται σώμα ψυχικόν, εγείρεται σώμα πνευματικόν· ιδού μυστήριον υμίν λέγω· πάντες μεν ου κοιμηθησόμεθα, πάντες δε αλλαγησόμεθα· όταν δε το φθαρτόν τούτο ενδύσηται αφθαρσίαν, τότε γενήσεται ο λόγος ο γεγραμμένος· κατεπόθη ο θάνατος εις νίκος. Πού σου, θάνατε, το κέντρον; πού σου, άδη, το νίκος; Ευχαριστία δε τω Θεώ τω διδόντι ημίν το νίκος διά του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού.
Μελετήστε

Μελέτη

Διατί ο Παύλος καθιστά την ανάσταση τον ακρογωνιαίο λίθο, το δόγμα που «παρέδωκε πρώτον πάντων»; Διότι, αποκρίνεται ο Χρυσόστομος, είναι το άθροισμα και η ουσία ολοκλήρου του Ευαγγελίου, ο τόπος όπου ολόκληρο το έργον του Θεού υπέρ ημών φθάνει εις την κορυφήν του. Διότι το άθροισμα των ευαγγελίων έχει την αρχήν εντεύθεν, από του Θεού γεγονότος ανθρώπου και σταυρωθέντος και αναστάντος. Εξέλθετε αυτόν τον λίθον και το οικοδόμημα πίπτει· διότι αν οι νεκροί ουκ εγείρονται, τότε ο Χριστός ουκ εγείρεται, και αν ούτος ουκ εγείρεται, ούτος ουκ απέθανεν αληθώς υπέρ αμαρτίας, και αν η αμαρτία ουκ αίρεται, ολόκληρον το κήρυγμα είναι κενόν και οι πιστεύοντες έτι εισίν εν ταις αμαρτίαις αυτών. Ο Χρυσόστομος δεν θα επιτρέψει εις τους Κορινθίους να θεωρήσουν τούτο ως εν δόγμα μεταξύ πολλών, ζήτημα διά τους φιλοσόφους. Βάλλει τους πασσάλους βαθέως και συνδέει τα πάντα εις τούτο το μοναδικόν σημείον: Διότι εν τοις πράγμασιν όλα εξαρτώνται από της αναστάσεως. Η άφεσις ημών, η ελπίς ημών, η ιδία η έννοια του Σταυρού — όλα αυτά στέκονται ή πίπτουν επί του κενού τάφου. Διά τούτο ο Παύλος, αντιμαχόμενος προς τους χλευαστάς, οικοδομεί την υπόθεσίν του ουχί επί γυμνού συλλογισμού αλλά επί της μαρτυρίας των προφητών, των αποστόλων οίτινες είδον, και των πεντακοσίων οίτινες ηδύναντο έτι να ερωτηθώσιν.
Σκεφτείτε

Στοχασμός

Τότε έρχεται η μεγάλη στροφή, όπου ο Παύλος αφήνει την επιχειρηματολογίαν και ξεσπά εις ύμνον θριάμβου κατά του θανάτου αυτού. Ο Χρυσόστομος περιγράφει αυτόν ως στρατιώτην επιστρέφοντα από του πεδίου, βλέποντα τα μέλλοντα ως ήδη παρελθόντα, πηδώντα και πατούντα επί του θανάτου πεπτωκότος εις τους πόδας αυτού, κραυγάζοντα υπέρ της κεφαλής αυτού κειμένου: «Πού σου, θάνατε, το κέντρον; Πού σου, άδη, το νίκος;» Και ο Χρυσόστομος επιμένει ότι ούτος ο θρίαμβος δεν είναι ημίμετρον, ουχί απλή τραυματισμός του εχθρού. Διότι ούτος ουχί μόνον αφόπλισε τον θάνατον και ενίκησεν αυτόν, αλλά και κατέστρεψεν αυτόν, και εποίησεν αυτόν παύσαι τελείως του είναι. Ο θάνατος δεν είναι δεδεμένος και αφημένος να γρυλίζει εις γωνίαν· καταπίνεται, καταργείται, το κέντρον αυτού εξάγεται εις τον αιώνα, διότι η αμαρτία ήτις ήτο το κέντρον αυτού αίρεται και ο νόμος όστις εδίδου εις την αμαρτίαν την δύναμιν αυτής πληρούται εν Χριστώ. Διά τούτο ο απόστολος δεν τελειώνει εις επιχειρηματολογίαν αλλά εις ευχαριστίαν — «ευχαριστία δε τω Θεώ τω διδόντι ημίν το νίκος διά του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού». Ο τάφος γίνεται σπορά· το ενταφιασθέν σώμα είναι σπόρος όστις «σπείρεται εν φθορά» και «εγείρεται εν αφθαρσία». Πάντες αλλαγησόμεθα, εν ατόμω, εν ριπή οφθαλμού, και τούτο το φθαρτόν ενδύσεται αφθαρσίαν.
Απαντήστε

Απόκριση

Εάν ουδέν άλλο πιστεύετε, λέγει ο Παύλος, πιστεύσατε τούτο: ο Χριστός ανέστη, και διότι ούτος ανέστη, σεις αναστήσεσθε. Πάντα όσα ελπίζετε εξαρτώνται από τούτο — διότι «όλα εξαρτώνται από της αναστάσεως». Μη λοιπόν θεωρήτε τον κενόν τάφον ως παλαιάν ιστορίαν ήτις ηκούσθη υπερβολικώς συχνά· ούτος είναι ο λίθος επί του οποίου ολόκληρος η πίστις σας στέκεται. Και ας μεταβάλλη τούτο τον τρόπον καθ' ον αντιμετωπίζετε τον θάνατον. Ο Χρυσόστομος λέγει ότι πρέπει να θρηνώμεν ουχί διά τους πιστούς κεκοιμημένους αλλά διά τους απολήξαντας τον βίον αυτών κακώς, διότι η ταφή πιστού δεν είναι καταστροφή αλλά σπορά — σπόρος τεθείς εις την γην ίνα αναστή ενδοξότερος. Όταν ίστασθε εις τάφον, ακούσατε τον Παύλον πατούντα επί του θανάτου και κραυγάζοντα, «Πού σου, θάνατε, το κέντρον;» Ο Χριστός ουχί μόνον ενίκησε τον θάνατον· κατέστρεψεν αυτόν, και εποίησεν αυτόν παύσαι του είναι. Το ιδικόν σας ενταφιασθέν σώμα είναι σπόρος τον οποίον ο Θεός δεν ελησμόνησε. Πάντες αλλαγησόμεθα, εν ριπή οφθαλμού. Διά τούτο, ως τελειώνει ο Παύλος, «γίνεσθε εδραίοι, αμετακίνητοι, περισσεύοντες εν τω έργω του Κυρίου πάντοτε» — διότι εν Κυρίω ο κόπος υμών ουκ έστιν μάταιος. Ευχαριστία τω Θεώ τω διδόντι ημίν το νίκος διά του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού.
Προσευχηθείτε

Προσευχή

Ω Χριστέ ο Θεός ημών, η απαρχή των κεκοιμημένων, όστις κατεπάτησας τον θάνατον διά θανάτου και εποίησας αυτόν παύσαι του είναι: στήριξον την πίστιν μου επί του βράχου της αναστάσεώς Σου, διότι επ' αυτής εξαρτάται πάσα η ελπίς μου. Όταν ο φόβος του τάφου με προσβάλλη, ας ακούσω την κραυγήν θριάμβου του αποστόλου Σου — Πού σου, θάνατε, το κέντρον; Πού σου, άδη, το νίκος; — και ας αγαλλιασθώ ότι Σύ ουχί μόνον ενίκησας τον θάνατον αλλά κατέστρεψας αυτόν τελείως. Δίδαξόν με να βλέπω πάσαν πιστήν ταφήν ως σποράν εις αφθαρσίαν, και να θρηνώ ουχί ως οι μη έχοντες ελπίδα. Ποίησόν με εδραίον και αμετακίνητον, περισσεύοντα πάντοτε εν τω έργω Σου, γινώσκοντα ότι εν Σοι ο κόπος μου ουκ έστιν μάταιος· έως ού το φθαρτόν τούτο ενδύσηται αφθαρσίαν, και αλλαγήσομαι εν ριπή οφθαλμού. Ευχαριστία Σοι, τω διδόντι ημίν το νίκος· μετά του Πατρός Σου και του Αγίου Πνεύματος, νυν και αεί, και εις τους αιώνας των αιώνων. Αμήν.

Ομιλίαι του Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου · Δημόσιος τομέας

Πηγή & Επαλήθευση

Οι παραθέσεις εδώ προέρχονται από έκδοση δημόσιου τομέα και καθεμία επαληθεύεται μηχανικά ως ακριβές υποσύνολο του κειμένου της πηγής.

Δείτε το πρωτότυπο, την πλήρη μετάφρασή μας και την εξέταση →