← Πρόγραμμα σπουδών

Eterniseed › Πρόγραμμα σπουδών › Β' Μακκαβαίων

Βʹ Μακκαβαίων 9-10 — αντλώντας από τον Θωμά Ακινάτη (Σούμμα Βʹ-Βʹ ερ.18 α.3 ελπίδα δια του θανάτου + Γʹ ερ.83 Ευχαριστιακού καθαρμού)

Β' Μακκαβαίων 9-10Άγιος Θωμάς Ακινάτης — Summa Theologiae + Catena Aurea + Υπόμνημα επί των Sententiarum22 λεπ
Άνοιγμα

Εισαγωγή

Στην αφήγηση της μακκαβαϊκής αντιστάσεως η αιφνίδια ανατροπή του Αντιόχου Δ΄ αποκαλύπτει τα όρια της επιγείου εξουσίας ενώπιον της θείας κρίσεως. Ο βασιλεύς ο οποίος εβεβήλωσε το αγιαστήριο συναντά άθλιον τέλος σημαινόμενον υπό σωματικού βασανισμού και βραδυπορούσης αναγνωρίσεως του Θεού του Ισραήλ. Το επεισόδιον τούτο προσκαλεί εις περισυλλογήν περί της θεολογικής αρετής της ελπίδος η οποία προσανατολίζει την ψυχήν προς τα αιώνια αγαθά ακόμη και όταν αι πρόσκαιροι δομαί καταρρέουν. Ο Άγιος Θωμάς διδάσκει εν τη Σούμμα Θεολογίας Β΄-Β΄ ερ.18 α.3 ότι η ελπίς παραμένει προσηλωμένη επί της μακαρίας θέας και δεν αποσβέννυται υπό της προσεγγίσεως του θανάτου διότι το αντικείμενον της ελπίδος υπερβαίνει την σωματικήν διάλυσιν. Ο επακόλουθος καθαρισμός του ναού περαιτέρω αποκαλύπτει πώς η τελετουργική αποκατάστασις προλαμβάνει τον βαθύτερον καθαρισμόν τον επιτελούμενον υπό της μυστηριακής χάριτος. Τα κεφάλαια ταύτα επομένως παρουσιάζουν και την ευθραυστότητα της ανθρωπίνης αλαζονείας και την διαρκή δυνατότητα επιστροφής εις την θείαν εύνοιαν.
Διαβάστε

Ανάγνωση

Διαβάστε Β Μακκαβαίων 9-10 στην έκδοση Ντουάι-Ρέιμς. Προσέξτε την πρόοδο από το αλαζονικό διάταγμα του Αντιόχου στην ταπεινωτική θλίψη του και την απόπειρα μετανοίας του. Παρατηρήστε την επιστολή του βασιλιά που χορηγεί περιορισμένη θρησκευτική ελευθερία και την αναγνώρισή του ότι αξίζει θεία τιμωρία. Σημειώστε τη γρήγορη μετάβαση στην επανακατάληψη του ναού από τους Μακκαβαίους την αφαίρεση των ξένων βωμών την ανανέωση των θυσιών και την καθιέρωση μιας οκταήμερης εορτής που μνημονεύει την επανακαθιέρωση. Δώστε προσοχή επίσης στις στρατιωτικές εκστρατείες που ακολουθούν και στην έμφαση στην τακτική λατρεία υπό την ηγεσία του Ιούδα.
Μελετήστε

Μελέτη

Ο Άγιος Θωμάς διευκρινίζει στη Σούμα Θεολογίας Β΄-Β΄ ερ.18 α.3 ότι η ελπίδα είναι θεολογική αρετή της οποίας το ιδιαίτερο αντικείμενο είναι η αιώνια μακαριότητα· επομένως ενεργεί ακόμη και ενώπιον του πρόσκαιρου θανάτου, διότι ο τελικός σκοπός της ψυχής παραμένει προσιτός μέσω της χάριτος μέχρι τη στιγμή της κρίσεως. Η ομολογία του Αντιόχου στο νεκροκρέβατο απεικονίζει τον κίνδυνο της αναβολής της μετανοίας, όμως δείχνει επίσης ότι η δυνατότητα της ελπίδας δεν ανακαλείται μέχρις ότου αποχωρήσει η ψυχή. Η αποκατάσταση του ναού, αντιθέτως, πραγματοποιεί μια ορατή επιστροφή στη λατρεία της διαθήκης. Στη Σούμα Θεολογίας Γ΄ ερ.83 ο Θωμάς εξετάζει την ευχαριστιακή τελετή ως το κύριο μέσο με το οποίο η Εκκλησία μετέχει στη καθαρτική θυσία του Χριστού. Η Μακκαβαϊκή επανακαθιέρωση προτυπώνει αυτή την μυστηριακή πραγματικότητα: το θυσιαστήριο καθαρίζεται όχι μόνον από υλικό πυρ αλλά από την πρόθεση προσφοράς της οφειλόμενης λατρείας προς τον Θεό. Έτσι η διήγηση συνδέει δύο κινήσεις της χάριτος—μία εσωτερική και εσχατολογική μέσω της ελπίδας, την άλλη εκκλησιαστική και λειτουργική μέσω της θυσιαστικής ανάμνησης. Η αρετή της ελπίδας στηρίζει τους πιστούς όταν χάνονται εξωτερικά αγιαστήρια, ενώ η Θεία Ευχαριστία παρέχει τον αντικειμενικό καθαρισμό που καμία απλώς ανθρώπινη προσπάθεια δεν μπορεί να επιτύχει.
Σκεφτείτε

Στοχασμός

Η αφήγηση αμφισβητεί κάθε υπόθεση ότι η μετάνοια μπορεί να αναβάλλεται επ' αόριστον χωρίς συνέπειες. Ταυτοχρόνως επιβεβαιώνει ότι η λειτουργική ζωή της Εκκλησίας, κεντρωμένη στη Θεία Ευχαριστία, ανανεώνει συνεχώς τη δυνατότητα εύτακτης λατρείας ακόμη και μετά περιόδους βεβηλώσεως. Η ελπίς, όπως την περιγράφει ο Ακουίνας, κρατά τον πιστό αγκυρωμένο στην υπόσχεση της αιωνίου ζωής και όχι στην αποκατάσταση οιασδήποτε πολιτικής τάξεως. Η οκταήμερη εορτή που καθιέρωσε ο Ιούδας προεικονίζει τον εορτασμό της Εκκλησίας για τη νίκη του Χριστού, υπενθυμίζοντας στους πιστούς ότι ο αληθινός καθαρισμός συμβαίνει μέσω της συμμετοχής στη μία θυσία που αφαιρεί την αμαρτία. Τα θέματα αυτά προσκαλούν τον αναγνώστη να εξετάσει εάν οι παρούσες δοκιμασίες αντιμετωπίζονται με ελπίδα προσανατολισμένη προς τον Θεό ή με απελπισία για χαμένα πρόσκαιρα αγαθά.
Απαντήστε

Απόκριση

Σε ποια συγκεκριμένη περίσταση δοκιμάζεται η ελπίς σας από φαινομενική ήττα ή απώλεια ιερού χώρου; Πώς μπορεί η Ευχαριστιακή λατρεία της Εκκλησίας να παρέχει τον καθαρισμό που οι ανθρώπινες προσπάθειες μόνες τους δεν μπορούν να επιτύχουν;
Προσευχηθείτε

Προσευχή

Ὦ Θεὲ τοῦ ἐλέους, ὁ καταβαλὼν τοὺς ὑπερηφάνους καὶ ἀποκαταστήσας τὴν ἀληθινὴν λατρείαν εἰς τὸ ἁγιάσμά σου, ἐνίσχυσον τὴν ἐλπίδα ἡμῶν εἰς τὰς ὑποσχέσεις σου, ἀκόμη καὶ ὅταν ὁ θάνατος πλησιάζῃ καὶ τὰ ἅγια φαίνωνται βεβηλωμένα. Κάθαρον τὰς καρδίας ἡμῶν διὰ τῆς δυνάμεως τῆς Εὐχαριστίας καὶ καταστήσας ἡμᾶς ἀξίους νὰ σοὶ προσφέρωμεν πρέπουσαν αἴνεσιν. Διὰ πρεσβειῶν τῆς Ὑπεραγίας Θεοτόκου καὶ πάντων τῶν Ἁγίων, διατήρησον ἡμᾶς σταθεροὺς ἐν τῇ χάριτί σου. Διὰ Χριστοῦ τοῦ Κυρίου ἡμῶν. Ἀμήν.

Άγιος Θωμάς Ακινάτης — Summa Theologiae + Catena Aurea + Υπόμνημα επί των Sententiarum · Δημόσιος τομέας

Πηγή & Επαλήθευση

Οι παραθέσεις εδώ αποδόθηκαν στα αγγλικά από την Eterniseed από το πρωτότυπο δημόσιου τομέα με σύγκλιση πολλαπλών μοντέλων, ελέγχθηκαν ανεξάρτητα για πιστότητα στην πηγή και εξετάστηκαν από τετραμελή ομάδα διαφορετικών παρόχων. Κάθε παράθεση επαληθεύεται μηχανικά ως ακριβές υποσύνολο αυτής της δημοσιευμένης απόδοσης.

Δείτε το πρωτότυπο, την πλήρη μετάφρασή μας και την εξέταση →