Eterniseed › Πρόγραμμα σπουδών › Σοφία Σειράχ
Σειράχ 19-21 — αντλώντας από τον Ακινάτη (Σούμμα Β΄-Β΄ ερ.110 ψεύδος + ερ.109 αλήθεια + Κατήχηση 2477-2487)
Άνοιγμα
Εισαγωγή
Το Σιράχ 19–21 παρουσιάζει μια συνεχή μελέτη σχετικά με την τακτοποίηση του ανθρώπινου λόγου προς τη σοφία ένα θέμα που βρίσκει ακριβή έκφραση στη ηθική θεολογία του Αγίου Θωμά του Ακινάτη Στη Σούμμα Θεολογίας ο Ακινάτης πραγματεύεται την αλήθεια ως δυνητικό μέρος της δικαιοσύνης στο Β΄-Β΄ ερ 109 περιγράφοντάς την ως τη συνήθη ορθότητα με την οποία κάποιος εκδηλώνει τα πράγματα όπως είναι Αντιπαραβάλλει αυτό με το ψέμα το οποίο εξετάζει στο Β΄-Β΄ ερ 110 ως αμαρτία κατά της αλήθειας που διαταράσσει τόσο τον ομιλητή όσο και το κοινό καλό Αυτά τα κεφάλαια του Σιράχ προειδοποιούν ότι οι απρόσεκτες ή απατηλές λέξεις οδηγούν σε ντροπή διαίρεση και πνευματική καταστροφή ενώ ο πειθαρχημένος λόγος καλλιεργεί τη φρόνηση και τη φιλία με τον Θεό Η διδασκαλία επομένως προσκαλεί τον αναγνώστη να εξετάσει τη γλώσσα υπό το φως της αρετής της αληθείας παρά της απλής κοινωνικής χρησιμότητας Μια τέτοια εξέταση αποκαλύπτει πώς η συμβουλή του σοφού προλαμβάνει τη μεταγενέστερη διδασκαλία της Εκκλησίας ότι κάθε ψεύδος ακόμα και εν αστεϊσμώ αποδυναμώνει τη συμμόρφωση της ψυχής με την πραγματικότητα
Διαβάστε
Ανάγνωση
Διαβάστε τα κεφάλαια δεκαεννέα έως είκοσι ένα του Σιράχ στην έκδοση Ντουέι Ρέιμς ή στην Καθολική Έκδοση Δημοσίου Τομέα. Προσέξτε ιδιαίτερα την επαναλαμβανόμενη αντίθεση μεταξύ του σοφού ανθρώπου που φυλάει τον λόγο και του ανόητου του οποίου η γλώσσα φέρνει ταχεία καταστροφή. Παρατηρήστε τις προειδοποιήσεις κατά της συκοφαντίας, των ψευδών όρκων και των άκαιρων λόγων, καθώς και τον έπαινο που δίνεται στην άκαιρη σιωπή και στην μετρημένη επίπληξη. Παρατηρήστε πώς το κείμενο συνδέει την λεκτική πειθαρχία με τον φόβο του Κυρίου και την αύξηση στην κατανόηση. Σημειώστε επίσης τις εικόνες του δικτύου, του λάκκου και του οίκου κτισμένου επί πέτρας, οι οποίες απεικονίζουν τις διαρκείς συνέπειες του λόγου ταγμένου ή αταγμένου προς την αλήθεια.
Μελετήστε
Μελέτη
Ο Ακουίνας ορίζει την αλήθεια στο II-II q.109 ως την αρετή που ωθεί τον άνθρωπο να μιλά και να ενεργεί σύμφωνα με αυτό που είναι, αποδίδοντας στους άλλους ό,τι οφείλεται στην επικοινωνία. Αυτή η αρετή στέκεται ανάμεσα στην υπερβολή της καυχησιολογίας και στην έλλειψη της ψευδούς αυτοταπείνωσης. Ο Σειράχ 20:1–8 απηχεί αυτή την ισορροπία όταν επαινεί τον άκαιρο λόγο και καταδικάζει τόσο την υπερβολική ομιλία όσο και την πεισματική σιωπή που κρύβει την αναγκαία διόρθωση. Στο II-II q.110 ο Ακουίνας εξηγεί ότι το ψεύδος συνίσταται στην εσκεμμένη διαβεβαίωση αυτού που κάποιος γνωρίζει ότι είναι ψευδές· η κακία δεν έγκειται μόνο στη βλάβη που προκαλείται αλλά στην άμεση αντίθεση προς τον φυσικό σκοπό του λόγου, που είναι να σημαίνει αυτό που είναι. Ο Σειράχ 19:4–12 και 21:25–28 απεικονίζουν την ίδια κρίση δείχνοντας πώς ο ψεύτης πέφτει στην ίδια την παγίδα που στήνει για τους άλλους και χάνει την αξιοπιστία του ακόμη και μεταξύ των πονηρών. Η Κατήχηση (2477–2487) αντλεί άμεσα από αυτά τα άρθρα όταν διακρίνει τη συκοφαντία, την δυσφήμηση και την απερίσκεπτη κρίση, όλα τα οποία ο Σειράχ καταδικάζει υπό τον γενικό τίτλο της κατάχρησης της γλώσσας. Ο Ακουίνας σημειώνει περαιτέρω ότι η αλήθεια τελειοποιεί την ορθότητα της βουλήσεως και όχι μόνο του νου· γι’ αυτό και η επαναλαμβανόμενη επιμονή του Σειράχ ότι ο σοφός φοβάται τον Κύριο πριν ανοίξει το στόμα του. Αυτός ο φόβος παρέχει το κίνητρο που κρατά τον λόγο σύμφωνο με την πραγματικότητα ακόμη και όταν το συμφέρον παρασύρει κάποιον να υποκρίνεται. Τα κεφάλαια επομένως λειτουργούν ως πρακτικές συμβουλές για την απόκτηση της αρετής που αναλύει ο Ακουίνας, δείχνοντας ότι ο έλεγχος του λόγου δεν είναι απλώς εθιμοτυπία αλλά πράξη δικαιοσύνης προς τον Θεό και τον πλησίον.
Σκεφτείτε
Στοχασμός
Όταν ο Σειράχ προειδοποιεί ότι μια μόνο απερίσκεπτη λέξη μπορεί να ανάψει διαρκή έχθρα, ο αναγνώστης προσκαλείται να δοκιμάσει την καθημερινή συνομιλία με το μέτρο που θέτει ο Ακουίνας: αυτή η εκφορά φανερώνει την πραγματικότητα, ή εξυπηρετεί κάποιο ιδιωτικό συμφέρον εις βάρος της αλήθειας; Το ίδιο μέτρο εφαρμόζεται και στη σιωπή· η παρακράτηση μιας αναγκαίας διόρθωσης μπορεί η ίδια να γίνει ψεύδος εξ αποσιωπήσεως. Στην εξομολόγηση μπορεί κανείς να ωφεληθεί ρωτώντας αν ο παρελθών λόγος διέπεται από την αρετή της αλήθειας ή από τον φόβο της ανθρώπινης γνώμης. Η συμβουλή του σοφού προκαλεί επίσης τη σύγχρονη συνήθεια να θεωρούνται ακίνδυνοι ο υπερβολικός λόγος και η ειρωνεία· ο Ακουίνας επιμένει ότι κάθε εσκεμμένη απόκλιση από αυτό που είναι γνωστό ως αληθές τραυματίζει την αρετή, ακόμη και αν δεν ακολουθήσει εξωτερική βλάβη. Έτσι τα κεφάλαια πιέζουν τον πιστό να εξετάσει όχι μόνο τα σοβαρά ψεύδη αλλά και την καθημερινή υφή της συνομιλίας για συμμόρφωση με την πραγματικότητα που ο Θεός έχει θεμελιώσει.
Απαντήστε
Απόκριση
1. Σε ποιες συνηθισμένες συναλλαγές αυτή την εβδομάδα μπορεί η αρετή της αλήθειας που περιγράφεται στο II-II q.109 να απαιτήσει μια λέξη που έχω παρακρατήσει;
2. Πού έχω επιτρέψει στον φόβο να φανώ ανόητος να διαμορφώσει τον λόγο μου περισσότερο από την επιθυμία να σημάνω αυτό που είναι, αντίθετα προς τις προειδοποιήσεις του Σειράχ 20;
Προσευχηθείτε
Προσευχή
Ὦ Θεέ, αἰώνιε πηγὴ ἀληθείας καὶ σοφίας, μόρφωσον τὰς γλώσσας ἡμῶν κατὰ τὴν συμβουλὴν τοῦ Σειρὰχ, ἵνα ἀποφεύγωμεν πᾶν ψεῦδος καὶ λαλῶμεν μόνον ὅ,τι ὑπηρετεῖ τὴν ἀγάπην καὶ τὴν δικαιοσύνην. Διὰ πρεσβειῶν τῆς Ὑπεραγίας Θεοτόκου καὶ τῆς κοινωνίας τῶν ἁγίων, φύλαξον τὰς καρδίας ἡμῶν ἀπὸ δόλου καὶ ποίησον τοὺς λόγους ἡμῶν ἀντανάκλασιν τῆς ἀμεταβλήτου Σου τάξεως. Ἀμήν.
Πηγή & Επαλήθευση
Οι παραθέσεις εδώ αποδόθηκαν στα αγγλικά από την Eterniseed από το πρωτότυπο δημόσιου τομέα με σύγκλιση πολλαπλών μοντέλων, ελέγχθηκαν ανεξάρτητα για πιστότητα στην πηγή και εξετάστηκαν από τετραμελή ομάδα διαφορετικών παρόχων. Κάθε παράθεση επαληθεύεται μηχανικά ως ακριβές υποσύνολο αυτής της δημοσιευμένης απόδοσης.
Δείτε το πρωτότυπο, την πλήρη μετάφρασή μας και την εξέταση →