Eterniseed › Πρόγραμμα σπουδών › Λευιτικόν
Λευιτικόν 15-16 — με τον Ιωάννη Καλβίνο
Άνοιγμα
Εισαγωγή
Η προσεκτική ερμηνεία του Ιωάννη Καλβίνου στους νόμους του Λευιτικού ανοίγει ένα παράθυρο στην αρχαία κλήση του Θεού προς την αγιότητα. Στα κεφάλαια 15 και 16 συναντούμε τόσο τη σοβαρή διάγνωση της ανθρώπινης ακαθαρσίας όσο και την ελεήμονα πρόνοια της εξιλέωσης. Ο Καλβίνος μας καθοδηγεί μέσα από αυτούς τους κανονισμούς με ποιμαντική ακρίβεια, δείχνοντας πώς οι εξωτερικές τελετές οδηγούσαν τον Ισραήλ προς την εσωτερική καθαρότητα και τελικά στον Χριστό. Το σχόλιό του μας προσκαλεί να σκεφτούμε πόσο σοβαρά παίρνει ο Θεός την αμαρτία και πόσο πλήρως παρέχει τη θεραπεία. Καθώς ακούμε σήμερα τα λόγια του Καλβίνου, ας διεγερθούν οι καρδιές μας σε μεγαλύτερη ευλάβεια και ευγνωμοσύνη για το ολοκληρωμένο έργο του Σωτήρα μας.
Διαβάστε
Ανάγνωση
Πάρτε το κείμενο του Λευιτικού 15 και 16 και διαβάστε αργά. Προσέξτε τις λεπτομερείς οδηγίες σχετικά με τη σωματική ακαθαρσία και την περίτεχνη τελετή της Ημέρας του Εξιλασμού. Αφήστε το βάρος αυτών των κεφαλαίων να καθίσει επάνω σας. Σκεφτείτε πώς κάθε κανονισμός αποκαλύπτει τόσο τη σοβαρότητα της μολύνσεως όσο και την αναγκαιότητα του καθαρισμού. Ζητήστε από το Πνεύμα να προετοιμάσει την καρδιά σας για να δεχθεί τις γνώσεις του Καλβίνου σε αυτές τις αρχαίες σκιές που δείχνουν προς τον Χριστό.
Μελετήστε
Μελέτη
Ο Καλβίνος ανοίγει την πραγματεία του σχετικά με το κεφάλαιο 15 εξετάζοντας τον νόμο περί ρέοντων ζητημάτων.
2 Όταν κάποιος άνθρωπος έχει ρέουσα έκκριση. Εδώ αναφέρεται σε άλλα είδη μολύνσεως για τα οποία απαιτείται πανηγυρικός καθαρισμός. Και πρώτον διδάσκει ότι οι άνθρωποι μολύνονται από τη ροή του σπερματικού υγρού η οποία συμβαίνει με δύο τρόπους είτε όταν εκρέει ακούσια κατά τον ύπνο είτε όταν διαφεύγει σταδιακά στην ασθένεια την οποία οι Έλληνες ονομάζουν γονορροία. Αυτό το συμπλήρωμα θα μπορούσε όπως είπα να προστεθεί στην Έβδομη Εντολή επειδή κάθε αδιαθεσία που προκύπτει από την επιθυμία φαίνεται εδώ να καταδικάζεται αλλά αν κοιτάξουμε πιο προσεκτικά θα αντιληφθούμε ότι είναι γενικός νόμος για την καλλιέργεια της καθαρότητας και ο οποίος δεν πρέπει να περιορίζεται μόνο στη σωφροσύνη. Διότι αυτή η ροή που προκύπτει από ασθένεια και αδυναμία εκτός αν προκληθεί από υπερβολική συνουσία δεν έχει τίποτε κοινό με τη σαρκική επιθυμία. Εκτός αυτού όσα προστίθενται αμέσως μετά σχετικά με την έμμηνο ρύση των γυναικών συνδέονται με άλλες μορφές ακαθαρσίας και μολύνσεως. Το σύνολο λοιπόν είναι ότι η σπερματική ροή υπολογίζεται μεταξύ των μολύνσεων που εμπόδιζαν τους Ισραηλίτες να εισέλθουν στη σκηνή και στην εξωτερική υπηρεσία του Θεού και από εκεί ο κανόνας πρέπει πάντα να θυμόμαστε ότι όποιο προέρχεται από ακάθαρτο άνθρωπο είναι διεφθαρμένο και ότι κανείς δεν μπορεί να προσφέρει δεόντως ούτε τον εαυτό του ούτε όσα κατέχει στον Θεό εκτός αν είναι καθαρός και τέλειος στην ψυχή και στο σώμα. Έτσι ο Παύλος εξηγεί τον σκοπό και το αντικείμενο αυτής της τελετής όταν προτρέπει τους πιστούς ότι αφού γίνουν δεκτοί ως ιδιαίτερος λαός του Θεού να καθαριστούνΣτρέφοντας στο κεφάλαιο 16 ο Καλβίνος εισάγει τον πανηγυρικό ετήσιο εξιλασμό.
1. Και ο Κύριος μίλησε στον Μωυσή. Δίνεται εδώ μια πλούσια περιγραφή αυτού που μόλις αναφερθήκαμε επιγραμματικά δηλαδή ο πανηγυρικός εξιλασμός που γινόταν ετησίως τον έβδομο μήνα διότι όταν ο Μωυσής τους καθοδηγούσε σχετικά με τις θυσίες που έπρεπε να προσφερθούν σε κάθε μία από τις εορτές εξαίρεσε ρητώς αν και μόνο με μία λέξη αυτή τη θυσία όπου μίλησε για την ίδια την ημέρα του εξιλασμού κατά την οποία θλίβονταν τις ψυχές τους. Τώρα λοιπόν δίνεται χωριστά μια σαφής και διακριτή έκθεση αυτής. Διότι αν και σε άλλες εποχές του έτους επίσης εξιλεώνονταν τόσο οι δημόσιες όσο και οι ιδιωτικές αμαρτίες τους και για αυτόν τον σκοπό χρησίμευαν οι καθημερινές θυσίες εντούτοις αυτή η πιο πανηγυρική τελετή προοριζόταν να διεγείρει τις καρδιές του λαού ώστε να εφαρμόζονται πιο επιμελώς καθόλη τη διάρκεια του έτους στην επιμελή αναζήτηση συγγνώμης και άφεσης. Προκειμένου λοιπόν να είναι πιο πρόθυμοι να εξιλεώσουν τον Θεό ένας εξιλασμός γινόταν στο τέλος του έτους ο οποίος θα επικύρωνε όλους τους άλλους. Αλλά για να τηρούν πιο επιμελώς όσα διατάσσονται ο Μωυσής κάνει μνεία του χρόνου κατά τον οποίο δόθηκε ο Νόμος δηλαδή όταν ο Ναδάβ και ο Αβιού θανατώθηκαν από τον Θεό αφού μόλυναν απερίσκεπτα το θυσιαστήριο με την αμέλειά τους.Ο Καλβίνος στη συνέχεια εξηγεί τον διπλό τρόπο του εξιλασμού χρησιμοποιώντας τους δύο τράγους.
7. Και θα πάρει τους δύο τράγους. Ένας διπλός τρόπος εξιλασμού παρουσιάζεται εδώ σε εμάς διότι ένας από τους δύο τράγους προσφερόταν σε θυσία σύμφωνα με τις διατάξεις του Νόμου ο άλλος αποστελλόταν για να γίνει απόβλητος ή αποκάθαρμα ή περίψημα. Η εκπλήρωση και των δύο τύπων όμως φανερώθηκε στον Χριστό αφού ήταν και ο Αμνός του Θεού του οποίου η προσφορά εξάλειψε τις αμαρτίες του κόσμου και για να γίνει ως αποκάθαρμα η ωραιότητά Του καταστράφηκε και απορρίφθηκε από τους ανθρώπους. Μια πιο λεπτή θεώρηση θα μπορούσε πράγματι να προταθεί δηλαδή ότι αφού ο τράγος παρουσιαζόταν η αποστολή του ήταν τύπος της αναστάσεως του Χριστού σαν να μαρτυρούσε η σφαγή του ενός τράγου ότι η ικανοποίηση για τις αμαρτίες έπρεπε να αναζητηθεί στον θάνατο του Χριστού ενώ η διατήρηση και η αποστολή του άλλου έδειχνε ότι αφού ο Χριστός προσφέρθηκε για αμαρτία και έφερε την κατάρα των ανθρώπων παρέμεινε ακόμη ζωντανός. Ασπάζομαι όμως ό,τι είναι πιο απλό και βέβαιο και αρκούμαι σε αυτό δηλαδή ότι ο τράγος που αναχώρησε ζωντανός και ελεύθερος ήταν εξιλασμός ώστε με την αναχώρηση και τη φυγή του ο λαός να βεβαιωθεί ότι οι αμαρτίες τους είχαν απομακρυνθεί και εξαφανιστεί. Αυτή ήταν η μόνη εξιλαστήρια θυσία στον Νόμο χωρίς αίμα ούτε αυτό αντιφάσκει με τη δήλωση του Αποστόλου διότι αφού δύο τράγοι προσφέρονταν μαζί αρκούσε να γίνει ο θάνατος του ενός και να χυθεί το αίμα του για εξιλασμό διότι ο κλήρος δεν ριχνόταν μέχρις ότου και οι δύο τράγοι είχαν φερθεί στην πόρτα της σκηνής και έτσι αν και ο ιερέας παρουσίαζε έναν από αυτούς ζωντανό για να κάνει εξιλασμό με αυτόν όπως λέει ρητώς ο Μωυσής εντούτοις ο Θεός δεν εξιλεωνόταν χωρίς αίμα αφού η αποτελεσματικότητα του εξιλασμού εξαρτιόταν από τη θυσία του άλλου τράγου. Όσον αφορά τη λέξη Αζαζήλ αν και οι σχολιαστές διαφέρουν δεν αμφιβάλλω ότι δηλώνει τον τόπο προς τον οποίο οδηγούνταν ο αποπομπαίος τράγος. Είναι σίγουρα σύνθετη λέξη ισοδύναμη με την αναχώρηση του τράγου την οποία οι Έλληνες μετέφρασαν είτε ορθώς είτε όχι δεν μπορώ να πω αποπομπαίον. Φοβάμαι ότι ο εξιλασμός είναι σαφώς υπερβολικά λεπτός τον οποίο δίνουν μερικοί ερμηνευτές ότι ο τράγος ονομαζόταν έτσι ως ο αποδιώκτης των κακών όπως ακριβώς οι εθνικοί επινόησαν ορισμένους θεούς που ονομάζονταν αλεξικάκους. Αυτό που είπα συμφωνεί καλύτερα με την αναχώρηση του τράγου αν και διαφέρω από τους Ιουδαίους οι οποίοι νομίζουν ότι αυτός ο τόπος ήταν γειτονικός με το όρος Σινά σαν ο κλήρος για τον Αζαζήλ να μην ριχνόταν κάθε χρόνο όταν ο λαός βρισκόταν πολύ μακριά από το όρος Σινά. Ας αρκεί λοιπόν ότι επιλέχθηκε κάποιος έρημος και εντελώς ακατοίκητος τόπος όπου ο τράγος θα οδηγούνταν μήπως η κατάρα του Θεού παραμείνει στον λαό.
Σκεφτείτε
Συλλογισμός
Ο Καλβίνος συνδέει τον ζωντανό τράγο με τη μεταφορά των αμαρτιών και την αναγκαιότητα της γνήσιας μετάνοιας.
20. Και όταν τελείωσε τη συμφιλίωση. Ο τρόπος του εξιλασμού με τον άλλο τράγο εξηγείται τώρα σαφέστερα, δηλαδή ότι έπρεπε να τοποθετηθεί ενώπιον του Θεού, και ο ιερέας να βάλει τα χέρια του στο κεφάλι του, και να ομολογήσει τις αμαρτίες του λαού, ώστε να ρίξει την κατάρα στον ίδιο τον τράγο. Αυτή, όπως είπα, ήταν η μόνη αναίμακτη θυσία· όμως ονομάζεται ρητώς «προσφορά», με αναφορά όμως στη σφαγή του προηγούμενου τράγου, και επομένως, ως προς την αποτελεσματικότητά της για εξιλασμό, δεν έπρεπε σε καμία περίπτωση να διαχωριστεί από αυτήν. Δεν ήταν καθόλου εύλογο να υποκατασταθεί ένα αθώο ζώο στη θέση των ανθρώπων, για να εκτεθεί στην κατάρα του Θεού, παρά μόνο ώστε οι πιστοί να μάθουν ότι δεν ήταν καθόλου ικανοί να υποφέρουν την κρίση Του, ούτε μπορούσαν να απελευθερωθούν από αυτήν αλλιώς παρά μόνο με τη μεταφορά της ενοχής και του εγκλήματός τους. Διότι, αφού οι άνθρωποι αισθάνονται ότι κατακλύζονται εντελώς από την οργή του Θεού, η οποία επίκειται πάνω τους όλους, μάταια προσπαθούν να ελαφρύνουν ή να αποτινάξουν με διάφορους τρόπους αυτό το αφόρητο βάρος· διότι δεν υπάρχει ελπίδα για άφεση παρά μόνο με την παρεμβολή μιας ικανοποίησης· και δεν είναι νόμιμο να προβάλλεται αυτή σύμφωνα με τη φαντασία του ανθρώπου, ή, στην ανόητη αλαζονεία τους, να ζητούν μέσα τους την τιμή με την οποία οι αμαρτίες τους μπορεί να αποζημιωθούν. Ένα άλλο μέσο, επομένως, για να γίνει εξιλασμός προς τον Θεό αποκαλύφθηκε όταν ο Χριστός, «γενόμενος κατάρα υπέρ ημών», μετέφερε στον Εαυτό Του τις αμαρτίες που αποξένωσαν τους ανθρώπους από τον Θεό. (Β΄ Κορινθίους 5:19· Γαλάτας 3:13.) Η ομολογία έτεινε να ταπεινώσει τον λαό, και έτσι ενήργησε ως ερέθισμα για ειλικρινή μετάνοια· αφού «αι θυσίαι του Θεού είναι πνεύμα συντετριμμένον», (Ψαλμός 51:17·) ούτε είναι πρέπον να υψωθούν από το έλεος του Θεού άλλοι παρά οι πεσμένοι, ούτε να απολυθούν άλλοι παρά εκείνοι που οικειοθελώς καταδικάζουν τους εαυτούς τους. Η συσσώρευση λέξεων τείνει σε αυτό, «πάσας τας ανομίας, πάσας τας παραβάσεις αυτών, πάσας τας αμαρτίας αυτών», ώστε οι πιστοί να μην ομολογούν ελαφρά μόνο και ως απλή πράξη καθήκοντος ότι είναι ένοχοι ενώπιον του Θεού, αλλά μάλλον να στενάζουν κάτω από το βάρος της ενοχής τους. Αφού τώρα εν Χριστώ δεν ορίζεται ιδιαίτερη ημέρα του έτους στην οποία η Εκκλησία οφείλει να ομολογεί τις αμαρτίες της σε επίσημη τελετή, ας μάθουν οι πιστοί, όποτε συγκεντρώνονται στο όνομα του Θεού, να υποτάσσονται ταπεινά σε οικειοθελή αυτοκατάκριση, και να προσεύχονται για συγχώρεση, σαν να υπαγόρευε το Πνεύμα του Θεού ένα τυπικό γι’ αυτούς· και έτσι ας συμμορφώνεται ο καθένας ιδιωτικά με αυτόν τον κανόνα.
Απαντήστε
Απόκριση
Πού στη ζωή σας αισθάνεστε την ανάγκη για βαθύτερο καθαρισμό που περιγράφουν αυτά τα κεφάλαια; Πώς διαμορφώνει η έμφαση του Καλβίνου στην ενιαία, επαρκή θυσία του Χριστού την άποψή σας για τη συνεχή μετάνοια; Με ποιους τρόπους θα μπορούσατε να καλλιεργήσετε μεγαλύτερη ταπείνωση ενώπιον του Θεού όταν συγκεντρώνεστε με τον λαό Του για λατρεία;
Προσευχηθείτε
Προσευχή
Κύριε ὁ Θεὸς ἡμῶν, ὁ ἐκθὲς τὴν τελείαν σου ἁγιότητα ἐν τοῖς νόμοις περὶ ἀκαθαρσίας καὶ διέταξας τὴν ἡμέραν τοῦ ἐξιλασμοῦ ὡς σκιὰν τῆς μιᾶς ἱκανῆς θυσίας, χάρισον ἡμῖν ἀληθινὴν μετάνοιαν διὰ τὰς μολύνσεις ἡμῶν καὶ ἀκλινῆ πίστιν ἐν τῷ αἵματι τοῦ Χριστοῦ τοῦ Ἀρχιερέως ἡμῶν. Διὰ τῆς διαθηκικῆς σου ἐλέους καθάρισον ἡμᾶς ἔσωθεν καὶ ἔξωθεν, ἵνα ζῶμεν ἐνώπιόν σου ἐν ταπεινῇ ὑπακοῇ καὶ χαρμόσυνῃ βεβαιότητι συγκεχωρημένων ἁμαρτιῶν. Διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ τοῦ Κυρίου ἡμῶν προσευχόμεθα. Ἀμήν.
Πηγή & Επαλήθευση
Οι παραθέσεις εδώ προέρχονται από έκδοση δημόσιου τομέα και καθεμία επαληθεύεται μηχανικά ως ακριβές υποσύνολο του κειμένου της πηγής.
Δείτε το πρωτότυπο, την πλήρη μετάφρασή μας και την εξέταση →