Eterniseed › Πρόγραμμα σπουδών › Β' Βασιλείς
Ζήλος για τον Κύριο: Η Πτώση του Οίκου του Αχαάβ και η Κρίση που Καθαρίζει την Ειδωλολατρία
Άνοιγμα
Εισαγωγή
Ο Ιηού χρίεται και αποστέλλεται σαν ανεμοστρόβιλος σε όλη τη γη: ο Ιωράμ πέφτει, η Ιεζάβελ ρίχνεται κάτω και καταβροχθίζεται από σκύλους στο ίδιο το μερίδιο της Ιεζραέλ που ο Ηλίας είχε ονομάσει, οι εβδομήντα γιοι του Αχαάβ σκοτώνονται, και οι προφήτες και ιερείς του Βάαλ συγκεντρώνονται και καταστρέφονται, ο ναός του γκρεμίζεται και γίνεται οίκος ακαθαρσιών. Ο μακάριος Θεοδώρητος Κύρου διαβάζει αυτό το τρομερό κεφάλαιο με τη συνήθη ισορροπία του — χωρίς να υποχωρεί από την κρίση ούτε να κολακεύει το όργανο. Βλέπει στην εκπλήρωση του λόγου του Ηλία την αλάνθαστη αλήθεια της προφητείας: όπου οι σκύλοι είχαν γλείψει το αίμα του Ναβουθαί, εκεί γλείψαν το αίμα του Αχαάβ, και ο Ιηού θαύμασε γι' αυτό. Ακούει στον ίδιο τον λόγο του Ιηού προς τον λαό την ομολογία ότι η σφαγή του οίκου του Αχαάβ δεν ήταν απλή συνωμοσία αλλά θεόσταλτη οργή που χρησιμοποίησε ακόμη και τους δικούς τους συγγενείς ως υπηρέτες, ώστε να μην πέσει ούτε μία λέξη του Κυρίου στο έδαφος. Σημειώνει επίσης ότι ακόμη και ανάμεσα στις δέκα αποστάτριες φυλές υπήρχαν ευσεβείς ψυχές — ο Ιωναδάβ γιος του Ρηχάβ και ο οίκος του, νηφάλιοι και ευλαβείς — για χάρη των οποίων ο πάνσοφος Κυβερνήτης όλων των πραγμάτων ανέχθηκε τους υπόλοιπους. Και όμως ο Θεοδώρητος δεν εξωραΐζει τον Ιηού: ήταν ασεβής και τύραννος, που κατέκοψε τον Βάαλ αλλά προσκολλήθηκε στους χρυσούς μόσχους· ανταμείφθηκε για την τιμωρία των ασεβών, όμως ο ζήλος του ήταν ατελής, μπλεγμένος με φιλοδοξία. Το μάθημα στέκεται στην άκρη κάθε μεταρρυθμιστικού ζήλου: ο Θεός καθαρίζει την ειδωλολατρία και ανταμείβει όσους υπηρετούν τη δικαιοσύνη Του, αλλά ο ζήλος πρέπει ακόμη να μετριάζεται από την αλήθεια, μήπως το χέρι που γκρεμίζει ένα είδωλο προσκυνήσει ένα άλλο.
Διαβάστε
Ανάγνωση
Ανάγνωση Β' Βασιλειών 9–10 (Δ' Βασιλειών). Ο Ελισσαίος στέλνει έναν νέο προφήτη να χρίσει τον Ιηού βασιλιά του Ισραήλ και να τον διατάξει να πατάξει τον οίκο του Αχαάβ, 'ώστε να εκδικήσω το αίμα των δούλων μου των προφητών… από το χέρι της Ιεζάβελ'. Οι αρχηγοί του Ιηού απλώνουν τα ενδύματά τους κάτω από αυτόν στις σκάλες και σαλπίζουν: 'Ο Ιηού είναι βασιλιάς'. Οδηγεί με μανία στην Ιεζραέλ, σκοτώνει τον Ιωράμ και ρίχνει το σώμα του στο μερίδιο του χωραφιού του Ναβουθαί, θυμούμενος τον λόγο που ο Κύριος είπε δια του Ηλία. Η Ιεζάβελ, βαμμένη και προκλητική στο παράθυρό της, ρίχνεται κάτω με διαταγή του και ποδοπατιέται από τα άλογα, και οι σκύλοι την καταβροχθίζουν, 'ώστε να μην πουν, Αυτή είναι η Ιεζάβελ'. Οι εβδομήντα γιοι του Αχαάβ σκοτώνονται από τους ίδιους τους φύλακές τους· και ο Ιηού λέει στον λαό, 'Γνωρίστε τώρα ότι δεν θα πέσει στη γη τίποτε από τον λόγο του Κυρίου… διότι ο Κύριος έκανε αυτό που μίλησε δια του δούλου αυτού Ηλία'. Συναντά τον Ιωναδάβ γιο του Ρηχάβ — 'Είναι η καρδιά σου ορθή…; Έλα μαζί μου και δες τον ζήλο μου για τον Κύριο' — και με πλαστή πρόσκληση συγκεντρώνει όλους τους προσκυνητές του Βάαλ, και αυτοί σκοτώνονται, και ο οίκος του Βάαλ γκρεμίζεται. Αλλά 'ο Ιηού δεν πρόσεξε να πορευθεί στον νόμο του Κυρίου… δεν απομακρύνθηκε από τις αμαρτίες του Ιεροβοάμ'.
Μελετήστε
Μελέτη
Ο Θεοδώρητος διαβάζει τη σφαγή του οίκου του Αχαάβ πρώτα ως δικαίωση της προφητείας. Ο ίδιος ο Ιηού, δείχνει, κατάλαβε ότι η σφαγή των εβδομήντα δεν ήταν απλή πράξη της δικής του φιλοδοξίας αλλά το έργο της θείας οργής μέσω ανθρώπινων χεριών, ώστε να μην αποτύχει ο λόγος του Θεού:
Μήπως δεν ήταν η θεόσταλτη οργή που χρησιμοποίησε τους ίδιους τους συγγενείς ως υπηρέτες; Οι προφητείες των προφητών είναι επομένως αληθινές.Και φροντίζει να βρει τους ευσεβείς ακόμη και στον αποστάτη βορρά, στον Ιωναδάβ και τον νηφάλιο οίκο του Ρηχάβ, για χάρη των οποίων η μακροθυμία του Θεού γλίτωσε τους υπόλοιπους:
είναι σαφές ότι ακόμη και στις δέκα φυλές υπήρχαν μερικοί που ήταν στολισμένοι με ευσέβεια, για χάρη των οποίων Αυτός που σοφά κυβερνά όλα τα πράγματα ανέχθηκε και τους υπόλοιπους.Όμως ο Θεοδώρητος δεν αφήνει τον ζήλο του Ιηού να εκληφθεί ως καθαρότητα καρδιάς. Ο άνθρωπος ψεύδεται για να συγκεντρώσει τους προσκυνητές του Βάαλ, και μολονότι τους κατέστρεψε και γκρέμισε τον στύλο και απελευθέρωσε τη γη από εκείνα τα είδωλα, κράτησε τους χρυσούς μόσχους και δεν πορεύθηκε στον νόμο. Και η ίδια η θεία κρίση μετρά τον άνθρωπο — ανταμείφθηκε για την εκτέλεση της δικαιοσύνης, όμως μόνο 'όχι τέλεια ευλαβής':
σε όσους τον υπηρετούν, ακόμη και αν δεν είναι τέλεια ευλαβείς, χορηγεί αρμόζουσες ανταμοιβές, ώστε με αυτόν τον τρόπο να οδηγήσει όλους να του αποδώσουν την οφειλόμενη τιμή.
Σκεφτείτε
Συλλογισμός
Αυτό είναι κεφάλαιο κρίσης, και η Εκκλησία το διαβάζει νηφάλια, ούτε καυχώμενη για αίμα ούτε εξηγώντας την αγιότητα του Θεού που δεν θα αφήσει την ειδωλολατρία για πάντα ατιμώρητη. Ο οίκος του Αχαάβ είχε παραδώσει τον Ισραήλ στον Βάαλ, είχε δολοφονήσει τους προφήτες, είχε κλέψει τον αμπελώνα του Ναβουθαί με δικαστική δολοφονία· και ο λόγος του Θεού δια του Ηλία δεν έπεσε στο έδαφος. Η επιμονή του Θεοδωρήτου ότι 'οι προφητείες των προφητών είναι επομένως αληθινές' είναι η ίδια ομολογία της αλάνθαστης δικαιοσύνης που ο Κύριος θα φέρει κάποτε στην πληρότητά της — διότι είναι ο ίδιος Θεός που καθαρίζει τον οίκο Του, που είπε, 'Μην κάνετε τον οίκο του Πατέρα μου οίκο εμπορίου', και που θα χωρίσει στο τέλος το σιτάρι από τα ζιζάνια. Όμως το κεφάλαιο κρατά επίσης μια προειδοποίηση που οι Πατέρες δεν απαλύνουν. Ο ζήλος του Ιηού ήταν πραγματικός και ανταμείφθηκε, αλλά ήταν ατελής: γκρέμισε τον Βάαλ και κράτησε τους μόσχους· υπηρέτησε τη δικαιοσύνη του Θεού και υπηρέτησε τον δικό του θρόνο· μπορούσε να πει 'Έλα, δες τον ζήλο μου για τον Κύριο' ενώ πορευόταν στις αμαρτίες του Ιεροβοάμ. Ο Θεοδώρητος δεν μας αφήνει να κρίνουμε έναν τέτοιο άνθρωπο μόνο από τα λόγια ή τα έργα του, αλλά μας προτρέπει να ζυγίσουμε τον σκοπό πίσω και από τα δύο:
Πρέπει να εξετάζει κανείς τον σκοπό τόσο των λόγων όσο και των έργων.Ονομάζει τον Ιηού ρητά ασεβή και τύραννο που όμως έλαβε αρμόζουσα ανταμοιβή — μια νηφάλια υπενθύμιση ότι ο Θεός μπορεί να χρησιμοποιήσει ένα ατελές όργανο, και να ανταμείψει μια μερική υπακοή, χωρίς να καλεί έτσι το όργανο άγιο. Εδώ είναι η διαρκής προειδοποίηση για κάθε μεταρρύθμιση και κάθε ζήλο: το χέρι που σπάει ένα είδωλο μπορεί ακόμη να προσκυνήσει ένα άλλο. Ο αληθινός ζήλος πρέπει να μετριάζεται από την αλήθεια, να ενώνεται με τον νόμο του Θεού, να καθαρίζεται από τη φιλοδοξία — μήπως, αφού καθαρίσαμε τη γη από ένα ψεύδος, ενθρονίσουμε το δικό μας. Η κρίση που καθαρίζει την ειδωλολατρία είναι του Κυρίου· ας την υπηρετήσουμε, αλλά ας μην εκλάβουμε τον ζήλο μας για την αγιότητά Του.
Απαντήστε
Απόκριση
Λάβε από αυτό το σκληρό κεφάλαιο διπλό μάθημα, και ας μην σταθεί μόνο του κανένα μισό. Πρώτον, μην αμφιβάλλεις για τη δικαιοσύνη του Θεού. Ο λόγος που μίλησε δια του Ηλία δεν έπεσε στο έδαφος· το αίμα των προφητών και του Ναβουθαί απαντήθηκε στον καιρό του. Έτσι όταν η ανομία φαίνεται να ευημερεί και οι οίκοι των ασεβών στέκονται ασφαλείς, θυμήσου ότι 'τίποτε από τον λόγο του Κυρίου δεν θα πέσει', και ας η βεβαιότητα της δικαιοσύνης Του σε στηρίζει. Αλλά λάβε, δεύτερον, την προειδοποίηση γραμμένη στον ίδιο τον Ιηού. Είχε ζήλο — μπορούσε ακόμη να προσκαλέσει κάποιον να έρθει και να δει τον ζήλο του για τον Κύριο — και όμως κράτησε τους χρυσούς μόσχους, δεν πορεύθηκε στον νόμο, και υπηρέτησε τον δικό του θρόνο κάτω από το κάλυμμα της υπόθεσης του Θεού. Εξέτασε, λοιπόν, 'τον σκοπό τόσο των λόγων όσο και των έργων', ξεκινώντας από τα δικά σου. Είναι ο ζήλος σου ενωμένος με την αλήθεια, ή είναι φιλοδοξία που φορά τη μάσκα της δικαιοσύνης; Γκρεμίζεις τα είδωλα που μισείς ενώ κρατάς σιωπηλά τα είδωλα που αγαπάς; Είναι δυνατόν να είσαι μεταρρυθμιστής στον κόσμο και ειδωλολάτρης στην καρδιά. Ζήτα από τον Θεό να καθαρίσει τον ζήλο σου — να τον κάνει όχι τη φωτιά της ιδιοτέλειας αλλά την καθαρή καύση της αγάπης γι' Αυτόν — ώστε, αφού γκρέμισες ό,τι είναι ψεύτικο έξω σου, να μην ενθρονίσεις έναν μόσχο μέσα σου. Και παρηγορήσου ότι ο πάνσοφος Κυβερνήτης ανέχεται μακροθυμία με τον λαό Του για χάρη των λίγων ευσεβών· γίνε μέρος εκείνου του ευσεβούς υπολείμματος, όπως ο Ιωναδάβ ο Ρηχαβίτης, νηφάλιος και πιστός, του οποίου η ήσυχη ευσέβεια είναι ο λόγος που το έλεος ακόμη ανέχεται.
Προσευχηθείτε
Προσευχή
Ω Κύριε, ο δίκαιος Κριτής, του οποίου ο λόγος δεν πέφτει στο έδαφος και η δικαιοσύνη του οποίου καθαρίζει την ειδωλολατρία που δεν θα ανεχθεί για πάντα: Σε ευλογώ που απαντάς το αίμα των δούλων Σου στον δικό Σου καιρό, και ότι ούτε μία από τις λέξεις Σου δεν θα αποτύχει. Όμως δίδαξέ με να φοβάμαι την προειδοποίηση αυτής της ημέρας. Όπως ο Ιηού είχε ζήλο και κράτησε τους μόσχους του, όπως υπηρέτησε τη δικαιοσύνη Σου και τον δικό του θρόνο, φύλαξέ με από ζήλο που είναι φιλοδοξία που φορά τη μάσκα της δικαιοσύνης· ας εξετάσω τον σκοπό των λόγων και των έργων μου, και ας γκρεμίσω όχι μόνο τα είδωλα που μισώ αλλά και τα είδωλα που κρυφά αγαπώ. Καθάρισε τον ζήλο μου ώσπου να είναι η καθαρή καύση της αγάπης για Σένα, ενωμένος με τον νόμο Σου και κενωμένος από τον εαυτό, ώστε αφού γκρεμίσω ό,τι είναι ψεύτικο να μην ενθρονίσω έναν μόσχο μέσα στην καρδιά μου. Αρίθμησέ με με το ευσεβές υπόλειμμα, νηφάλιο και πιστό όπως ο οίκος του Ρηχάβ, για χάρη του οποίου Εσύ, που σοφά κυβερνάς όλα τα πράγματα, ανέχθηκες μακροθυμία με τον κόσμο. Και οδήγησέ με, και οδήγησε όλους, να σου αποδώσουμε την τιμή που είναι μόνο Σου. Σε Σένα, ω Χριστέ ο Θεός μας, που καθαρίζεις τον οίκο Σου και κρίνεις εν δικαιοσύνη, με τον Πατέρα και το πανάγιο Πνεύμα, δόξα τώρα και αεί, και εις τους αιώνες των αιώνων. Αμήν.
Πηγή & Επαλήθευση
Οι παραθέσεις εδώ αποδόθηκαν στα αγγλικά από την Eterniseed από το πρωτότυπο δημόσιου τομέα με σύγκλιση πολλαπλών μοντέλων, ελέγχθηκαν ανεξάρτητα για πιστότητα στην πηγή και εξετάστηκαν από τετραμελή ομάδα διαφορετικών παρόχων. Κάθε παράθεση επαληθεύεται μηχανικά ως ακριβές υποσύνολο αυτής της δημοσιευμένης απόδοσης.
Δείτε το πρωτότυπο, την πλήρη μετάφρασή μας και την εξέταση →