← Πρόγραμμα σπουδών

Eterniseed › Πρόγραμμα σπουδών › Δευτερονόμιο

Δευτερονόμιο 19-20 — με τον Ιωάννη Καλβίνο

Δευτερονόμιο 19-20Υπομνήματα του John Calvin20 λεπ
Άνοιγμα

Εισαγωγή

Σήμερα στρεφόμαστε στο σχόλιο του Ιωάννη Καλβίνου για τα κεφάλαια 19 και 20 του Δευτερονόμιου, όπου ο μεταρρυθμιστής εξηγεί προσεκτικά τις εντολές του Θεού σχετικά με τη δικαιοσύνη, την προστασία της ζωής και τη συμπεριφορά στον πόλεμο. Ο Καλβίνος δείχνει πώς αυτοί οι αρχαίοι νόμοι αποκαλύπτουν την καρδιά του Θεού για τη δικαιοσύνη, το έλεος και την οργανωμένη κοινωνία ακόμη και μέσα στη σύγκρουση. Οι γνώσεις του μας βοηθούν να δούμε τις διαχρονικές αρχές πίσω από τις πόλεις καταφυγίου, την αξιόπιστη μαρτυρία και τον περιορισμένο πόλεμο. Καθώς ακούμε τα λόγια του, καλούμαστε να σκεφτούμε πώς η δικαιοσύνη και η ευσπλαχνία του Θεού διαμορφώνουν τόσο την προσωπική συμπεριφορά όσο και την κοινή ζωή. Είθε αυτή η μελέτη να βαθύνει την ευλάβειά μας για τον Θεό που εκτιμά κάθε ζωή και καλεί τον λαό Του να περπατά εν σοφία.
Διαβάστε

Ανάγνωση

Σας προσκαλούμε να διαβάσετε τα κεφάλαια 19 και 20 του Δευτερονόμιου αργά και προσευχητικά. Ακούστε την έγνοια του Θεού για τη δικαιοσύνη σε περιπτώσεις ακούσιου θανάτου, την ανάγκη για αξιόπιστους μάρτυρες και τα προσεκτικά όρια που τίθενται στη συμπεριφορά του Ισραήλ στη μάχη. Προσέξτε πώς αυτά τα κεφάλαια ισορροπούν την προστασία των αθώων με την ευθύνη για το κακό. Καθώς διαβάζετε, ζητήστε από το Πνεύμα να προετοιμάσει την καρδιά σας για τους στοχασμούς του Καλβίνου πάνω στα ίδια αυτά χωρία.
Μελετήστε

Μελέτη

Ο Καλβίνος ξεκινά εξετάζοντας τη διάκριση μεταξύ ακούσιας και εκούσιας ανθρωποκτονίας στην παροχή πόλεων καταφυγίου. 1. Όταν ο Κύριος ο Θεός σου έχει εξολοθρεύσει τα έθνη. Ο Μωυσής επαναλαμβάνει τις ίδιες εντολές που μόλις εξετάσαμε, ώστε, όσον αφορά τις ανθρωποκτονίες, ο λαός να διακρίνει μεταξύ ακούσιας πράξης και εγκλήματος. Με αυτή την άποψη, ορίζει έξι πόλεις, όπου όσοι έχουν αποδείξει την αθωότητά τους ενώπιον των κριτών θα πρέπει να αναπαύονται εν ειρήνη και απόκρυψη. Με μία λέξη, όμως, ορίζει ποιος απαλλάσσεται από την τιμωρία, δηλαδή εκείνος που έχει σκοτώσει τον πλησίον του αγνοώντας, όπως έχουμε δει προηγουμένως· και αυτό είναι δίκαιο, επειδή η θέληση είναι η μοναδική πηγή και αιτία της εγκληματικότητας, και επομένως, όπου δεν υπάρχει κακόβουλο συναίσθημα, δεν υπάρχει έγκλημα. Αλλά, για να μην διαφύγουν υπό το πρόσχημα της ακούσιας πράξης εκείνοι που είναι πραγματικά ένοχοι, προστίθεται ένα σημάδι διάκρισης, δηλαδή ότι δεν πρέπει να έχει προηγηθεί μίσος· και γι' αυτό δίνεται ένα παράδειγμα, αν δύο φίλοι είχαν βγει μαζί σε ένα δάσος, και, χωρίς καμία φιλονικία ή λογομαχία, το κεφάλι του τσεκουριού είχε γλιστρήσει από το χέρι ενός από αυτούς, και είχε χτυπήσει τον άλλο. Ο Θεός, επομένως, διατάζει δικαίως να ερευνηθεί το κίνητρο του εγκλήματος, και δείχνει πώς αυτό διαπιστώνεται, δηλαδή αν υπήρχε προηγούμενη έχθρα, ή αν είχε προκύψει κάποια διαμάχη. Διότι είναι απίστευτο κάποιος να είναι τόσο πονηρός ώστε να ορμήσει αδικαιολόγητα σε τόσο αποτρόπαιο αμάρτημα. Πρέπει να παρατηρηθεί, όμως, ότι δεν υπήρχε χώρος για αυτή την εικασία, παρά μόνο σε αμφίβολο ζήτημα· διότι αν κάποιος μαχαιρώσει τον πλησίον του με τραβηγμένο σπαθί, ή ρίξει ακόντιο στο στήθος του, η έρευνα θα ήταν περιττή, επειδή η ένοχη πρόθεση θα ήταν άφθονα φανερή. Στρεφόμενος στην απαίτηση πολλαπλών μαρτύρων, ο Καλβίνος γράφει: Καθώς η αυστηρότητά Του στην απαίτηση τιμωρίας, όπου η ανθρωποκτονία έχει διαπραχθεί αναμφισβήτητα, δείχνει πόσο υψηλά εκτιμά ο Θεός τη ζωή των ανθρώπων, έτσι και ο προσδιορισμός, που βρίσκουμε εδώ, δηλώνει ότι φροντίζει εξίσου για τη διαφύλαξη αθώου αίματος. Διότι, επειδή η υπερβολική ευπιστία θα ωθούσε συχνά τους κριτές να καταδικάσουν τους αθώους, εφαρμόζει εδώ ένα φάρμακο σε αυτό το κακό, απαγορεύοντας να τιμωρηθεί το έγκλημα αν δεν αποδειχθεί με βέβαιη μαρτυρία. Αν και έχει φυσικά εγγράψει αυτόν τον νόμο σε κάθε καρδιά, εντούτοις θα ήθελε να γραφτεί, ώστε η τήρησή του μεταξύ των Ισραηλιτών να είναι πιο ιερή· διότι τίποτα δεν είναι πιο επικίνδυνο από το να εκθέτει κανείς τις ζωές των ανθρώπων στη γλώσσα ενός μόνο ατόμου· αλλά, όπου η συναίνεση δύο ή τριών ζυγίζεται προσεκτικά, κάθε κρυμμένο ψέμα αποκαλύπτεται ως επί το πλείστον. Σχετικά με τους νόμους της πολιορκίας, ο Καλβίνος πραγματεύεται την προστασία των καρποφόρων δέντρων. 19. Όταν πολιορκείς μια πόλη για πολύ καιρό. Δεν δίστασα να προσαρτήσω αυτή την εντολή στην Όγδοη Εντολή, διότι όταν ο Θεός επιβάλλει περιορισμό στην ελευθερία πρόκλησης βλαβών εν μέσω του πολέμου, όσον αφορά την κοπή δέντρων, πολύ περισσότερο επιθυμούσε ο λαός Του να απέχει από όλες τις βλαβερές πράξεις σε καιρό ειρήνης. Το σύνολο είναι ότι, αν και οι νόμοι του πολέμου άνοιγαν την πύλη στη λεηλασία και την αρπαγή, παρ' όλα αυτά έπρεπε να προσέχουν, όσο το δυνατόν περισσότερο, μήπως η γη ερημωθεί και γίνει άγονη για το μέλλον· εν ολίγοις, ότι τα λάφυρα έπρεπε να λαμβάνονται από τον εχθρό έτσι ώστε να λαμβάνεται υπόψη το όφελος του ανθρώπινου γένους, και ώστε οι μεταγενέστεροι να τρέφονται ακόμη από τα δέντρα που δεν φτάνουν γρήγορα στην ηλικία καρποφορίας. Διατάζει να φεισθούν των καρποφόρων δέντρων, πρώτα απ' όλα, για αυτόν τον λόγο, επειδή παρέχουν τροφή σε όλους τους ανθρώπους· και έτσι η ευλογία του Θεού φανερώνεται σε αυτά. Έπειτα προσθέτει, ως δεύτερο λόγο, ότι τα δέντρα είναι εκτεθειμένα σε όλους, με το οποίο σημαίνει ότι ο πόλεμος δεν πρέπει να διεξάγεται εναντίον τους όπως εναντίον ανθρώπων. Αυτό το χωρίο πράγματι ερμηνεύεται ποικιλοτρόπως, αλλά η έννοια που επέλεξα συμφωνεί πολύ καλά και φαίνεται η ορθή. Διότι, αν και το γράμμα χ είναι δεικτικό, σύμφωνα με τους κανόνες της γραμματικής, και έτσι δείχνει τον εχθρό· εντούτοις, κατά τη γνώμη μου, η πρόταση πρέπει να ληφθεί ερωτηματικά. Αλλά το μτσβρ, ματσόρ, σημαίνει μάλλον οχύρωμα παρά πολιορκία. Ο Θεός, επομένως, ελέγχει έμμεσα την ανοησία και την τρέλα των ανθρώπων, οι οποίοι, όταν είναι οπλισμένοι, ασκούν τη δύναμή τους εναντίον ενός δέντρου που δεν κινείται από τη θέση του, αλλά περιμένει να τους συναντήσει. Έτσι το ανοιχτό πεδίο αντιπαραβάλλεται με το οχύρωμα. Εν τω μεταξύ, ο Θεός επιτρέπει να κατασκευάζονται προμαχώνες και πασσαλώσεις, και άλλες μηχανές που χρησιμοποιούνται σε πολιορκίες, από δέντρα που δεν καρποφορούν, και μόνο προβλέπει ότι η θύελλα του πολέμου, η οποία πρέπει να είναι στιγμιαία, δεν πρέπει να απογυμνώσει τη γη από τα στολίδια της για πολλά χρόνια. Παρ' όλα αυτά, δεν τίθεται τόσο αυστηρός κανόνας ώστε ένα καρποφόρο δέντρο να μην μπορεί να κοπεί αν το απαιτεί η ανάγκη· αλλά ο Θεός συγκρατεί τους Ισραηλίτες από το να παρασυρθούν σε καταστροφή και ερήμωση υπό την παρόρμηση του θυμού και του μίσους, και στη λήθη των απαιτήσεων της ανθρωπιάς.
Σκεφτείτε

Συλλογισμός

Ο Καλβίνος συνδέει αυτούς τους πολεμικούς κανονισμούς με την ευρύτερη εντολή κατά του φόνου. Αλλά αν ο Θεός ήθελε ο λαός Του να θυμάται την ανθρωπιά μέσα στον ίδιο τον θόρυβο των όπλων, μπορούμε επομένως να συμπεράνουμε πόσο πολύ δυσαρεστεί Αυτόν η ανθρώπινη αιματοχυσία. Ακόμη και εκείνους που έχει οπλίσει με την εξουσία Του, θα ήθελε ακόμη να είναι διατεθειμένοι σε επιείκεια, και συγκρατεί τον ζήλο τους, μήπως λερώσουν με αίμα τα σπαθιά που τους δόθηκαν με την άδειά Του. Πώς, λοιπόν, θα είναι νόμιμο για έναν ιδιώτη να πάρει το σπαθί με σκοπό να σκοτώσει τον αδελφό του; Τώρα καταλαβαίνουμε τον σκοπό των οδηγιών που δίνονται εδώ, και πόσο κατάλληλα συνδέονται με την Έκτη Εντολή. Επιπλέον, ο Καλβίνος στοχάζεται στα όρια της επιτρεπόμενης αυστηρότητας στην κατάκτηση. 12. Και αν δεν θελήσει να κάνει ειρήνη. Η άδεια που δίνεται εδώ φαίνεται να παρέχει υπερβολική ελευθερία· διότι, αφού οι ειδωλολάτρες συγγραφείς διατάσσουν ακόμη και τους κατακτημένους να φεισθούν, και επιτάσσουν να γίνονται δεκτοί στο έλεος όσοι καταθέτουν τα όπλα και ρίχνονται στην καλή πίστη του Στρατηγού, αν και ο κριός πολιορκίας μπορεί να έχει κάνει πραγματικά ρήγμα στο τείχος, πώς ο Θεός, ο Πατέρας των ελέων, δίνει την έγκρισή Του στην αδιάκριτη αιματοχυσία; Έχει ήδη ειπωθεί ότι παραχωρήθηκε περισσότερο στους Ιουδαίους εξαιτίας της σκληροκαρδίας τους, από ό,τι ήταν δίκαια νόμιμο γι' αυτούς. Αναμφίβολα, από τον νόμο της αγάπης, ακόμη και οι ένοπλοι άνδρες πρέπει να φεισθούν, αν, πετώντας το σπαθί, ικετεύουν για έλεος· τουλάχιστον δεν ήταν νόμιμο να σκοτωθεί κανείς εκτός από εκείνους που πιάστηκαν ένοπλοι και με το σπαθί στο χέρι. Αυτή η άδεια, επομένως, για σφαγή, που επεκτείνεται σε όλους τους άνδρες, απέχει πολύ από την τελειότητα. Αλλά, αν και στην αγριότητά τους οι Ιουδαίοι θα είχαν δυσκολευτεί να επιτρέψουν να τους επιβληθεί η τελειότητα της δικαιοσύνης, ο Θεός θα περιόριζε τουλάχιστον την υπερβολική βία τους από το να προχωρήσει στο άκρο της σκληρότητας. Το ζήτημα αφορά πόλεις που καταλήφθηκαν με τη βία, όπου μερικές φορές δεν γίνεται διάκριση φύλου ή ηλικίας· αυτή η απανθρωπιά μετριάζεται εδώ, αφού δεν επιτρεπόταν να σκοτώσουν ούτε γυναίκες ούτε παιδιά.
Απαντήστε

Απόκριση

Πώς η έμφαση του Καλβίνου στην πρόθεση σε περιπτώσεις θανάτου αμφισβητεί τον τρόπο που βλέπετε τη δικαιοσύνη σήμερα; Σε ποιους τομείς της ζωής αισθάνεστε ότι ο Θεός σας καλεί σε μεγαλύτερη φροντίδα για την προστασία των αθώων; Πώς μπορεί ο περιορισμός που τονίζει ο Καλβίνος στον πόλεμο να διαμορφώσει την προσέγγισή σας στη σύγκρουση και το έλεος στις καθημερινές σχέσεις;
Προσευχηθείτε

Προσευχή

Κύριε Παντοκράτορ, ὁ ἐν τῷ νόμῳ τῆς διαθήκης Σου καθιερώσας πόλεις καταφυγῆς καὶ ἀπαιτήσας τὴν μαρτυρίαν πιστῶν μαρτύρων πρὸς διαφύλαξιν τῆς ἁγιότητος τῆς ζωῆς, δώρησαι ἡμῖν χάριν ἵνα ἐπιδιώκωμεν δικαιοσύνην μετὰ ἐλέους, καθὼς ὁ λόγος Σου προστάσσει. Στήριξον τὰς καρδίας ἡμῶν κατὰ τῆς προπετοῦς κρίσεως, καὶ ἐν πάσῃ συγκρούσει δίδαξον ἡμᾶς νὰ ἀναπαυώμεθα ἐν τῇ κυριαρχικῇ Σου δυνάμει μᾶλλον ἢ ἐν τῇ ἰδίᾳ ἡμῶν ἰσχύϊ. Συμμόρφωσον τοὺς λόγους, τὰς ἀποφάσεις, καὶ τὰς πράξεις ἡμῶν πρὸς τὴν ὑπακοὴν τῆς πίστεως, ἵνα τὸ ὄνομά Σου μόνον ὑψωθῇ. Ἀμήν.

Υπομνήματα του John Calvin · Δημόσιος τομέας

Πηγή & Επαλήθευση

Οι παραθέσεις εδώ προέρχονται από έκδοση δημόσιου τομέα και καθεμία επαληθεύεται μηχανικά ως ακριβές υποσύνολο του κειμένου της πηγής.

Δείτε το πρωτότυπο, την πλήρη μετάφρασή μας και την εξέταση →