← Πρόγραμμα σπουδών

Eterniseed › Πρόγραμμα σπουδών › Δανιήλ

Δανιήλ 5 — με τον Ιωάννη Καλβίνο

Δανιήλ 5Υπομνήματα του John Calvin20 λεπ
Άνοιγμα

Εισαγωγή

Το σχόλιο του Ιωάννη Καλβίνου στο πέμπτο κεφάλαιο του Δανιήλ μας εισάγει σε μια σοβαρή αφήγηση θείας κρίσης. Με προσεκτική προσοχή στην ιστορία και την πρόνοια, ο Καλβίνος δείχνει πώς ο Θεός ταπεινώνει τους υπερήφανους την καθορισμένη ώρα. Το απερίσκεπτο συμπόσιο του Βαλτάσαρ γίνεται η σκηνή πάνω στην οποία γράφεται η ετυμηγορία του ουρανού. Καθώς ακούμε την έκθεση του Καλβίνου, μας υπενθυμίζεται ότι καμία επίγεια δύναμη δεν μπορεί να αντισταθεί στον ζωντανό Θεό. Ας αφυπνίσει αυτή η μελέτη ευλάβεια και νηφάλια ελπίδα σε όσους ακολουθούν τον Χριστό σήμερα.
Διαβάστε

Ανάγνωση

Στρέψου τώρα στο πέμπτο κεφάλαιο του Δανιήλ και διάβασε την πλήρη αφήγηση του συμποσίου του Βαλτάσαρ και της μυστηριώδους γραφής στον τοίχο. Ας εγκατασταθούν τα λόγια της Γραφής στην καρδιά σου πριν ακούσουμε την έκθεση του Καλβίνου. Πρόσεξε την αλαζονεία του βασιλιά, την βεβήλωση των ιερών σκευών και την ξαφνική εμφάνιση της κρίσης. Ζήτα από το Πνεύμα να σε προετοιμάσει να δεχθείς τόσο προειδοποίηση όσο και ενθάρρυνση από το κείμενο.
Μελετήστε

Μελέτη

Ο Καλβίνος ξεκινά εξετάζοντας την Πρόνοια του Θεού στη χρονική διευθέτηση των γεγονότων. Εδώ πρέπει να εξετάσουμε την Πρόνοια του Θεού, στην τακτοποίηση των χρόνων των γεγονότων, ώστε οι ασεβείς, όταν έρχεται ο χρόνος της καταστροφής τους, να ρίχνονται μόνοι τους με το κεφάλι κάτω. Αυτό συνέβη σε αυτόν τον πονηρό βασιλιά. Θαυμάσια πράγματι ήταν η ανοησία που ετοίμασε ένα υπέροχο συμπόσιο γεμάτο λιχουδιές, ενώ η πόλη πολιορκούνταν. Διότι ο Κύρος είχε αρχίσει να πολιορκεί την πόλη για πολύ καιρό με μεγάλο στρατό. Ο άθλιος βασιλιάς ήταν ήδη μισός αιχμάλωτος· και όμως, σαν να ήταν παρά τον Θεό, παρείχε πλούσιο συμπόσιο και προσκάλεσε χίλιους καλεσμένους. Εξ αυτού μπορούμε να συμπεράνουμε την έκταση του θορύβου και των εξόδων σε εκείνο το συμπόσιο. Διότι αν κάποιος επιθυμεί να φιλοξενήσει μόνο δέκα ή είκοσι καλεσμένους, θα του προκαλέσει πολλή ταραχή, αν επιθυμεί να τους περιποιηθεί μεγαλοπρεπώς. Αλλά όταν ήταν βασιλική διασκέδαση, όπου υπήρχαν χίλιοι ευγενείς με τη σύζυγο και τις παλλακίδες του βασιλιά, και τόσο μεγάλο πλήθος συγκεντρώθηκε, κατέστη αναγκαίο να ληφθεί από πολλά μέρη ό,τι απαιτούνταν για τέτοια εορτή· και αυτό μπορεί να φανεί απίστευτο! Αλλά ο Ξενοφών, αν και αφηγήθηκε πολλούς μύθους και δεν διατήρησε ούτε τη σοβαρότητα ούτε την πιστότητα ιστορικού, επειδή επιθυμούσε να εξυμνήσει τους επαίνους του Κύρου σαν ρήτορας· αν και φλυαρεί σε πολλά πράγματα, εδώ δεν είχε λόγο ή αφορμή για απάτη. Λέει ότι είχε αποθηκευτεί θησαυρός, ώστε οι Βαβυλώνιοι να μπορούσαν να αντέξουν πολιορκία ακόμη και δέκα ή περισσότερα χρόνια. Και η Βαβυλώνα συγκρινόταν δικαίως με βασίλειο· διότι το μέγεθός της ήταν τόσο μεγάλο ώστε να υπερβαίνει την πίστη. Πρέπει πραγματικά να ήταν πολύ πολυάνθρωπη, αλλά αφού αντλούσαν τις προμήθειές τους από όλη την Ασία, δεν είναι περίεργο που οι Βαβυλώνιοι είχαν αποθηκευμένη τροφή, αρκετή για να τους επιτρέψει να κλείσουν τις πύλες τους και να τους συντηρήσει για μακρά περίοδο. Αλλά σε αυτό το συμπόσιο ήταν πιο αξιοσημείωτο ότι ο βασιλιάς, που όφειλε να είναι σε επιφυλακή, ή τουλάχιστον να έχει στείλει τους φρουρούς του για να εμποδίσει την κατάληψη της πόλης, ήταν τόσο αφοσιωμένος στις λιχουδιές του σαν να βρισκόταν σε τέλεια ειρήνη και εκτεθειμένος σε κανέναν κίνδυνο από κανέναν εξωτερικό εχθρό. Είχε διαμάχη με έναν ισχυρό άνδρα, αν κάποιος υπήρξε ποτέ έτσι. Ο Κύρος ήταν προικισμένος με μοναδική φρόνηση, και στην ταχύτητα δράσης υπερείχε κατά πολύ όλων των άλλων. Αφού, λοιπόν, ο βασιλιάς αντιτάχθηκε τόσο έντονα, είναι εκπληκτικό να τον βρίσκουμε τόσο αμέριμνο ώστε να γιορτάζει συμπόσιο. Ο Ξενοφών, πράγματι, δηλώνει ότι η ημέρα ήταν εορτή. Η δήλωση εκείνων των Ιουδαίων που νομίζουν ότι οι Χαλδαίοι είχαν μόλις αποκτήσει νίκη επί των Περσών, είναι ασήμαντη. Διότι ο Ξενοφών — στον οποίο μπορεί να δοθεί πίστη όποτε δεν παραποιεί την ιστορία υπέρ του Κύρου, επειδή τότε είναι πολύ σοβαρός ιστορικός και εντελώς άξιος πίστης· αλλά όταν επιθυμεί να επαινέσει τον Κύρο, δεν έχει μέτρο — είναι εδώ ιστορικά ορθός, όταν λέει ότι οι Βαβυλώνιοι τελούσαν συνήθη ετήσια εορτή. Μας λέει επίσης πώς καταλήφθηκε η Βαβυλώνα, δηλαδή από τον Γοβρύα και τον Γαδάτα, τους στρατηγούς του. Διότι ο Βαλτάσαρ είχε ευνουχίσει έναν από αυτούς προς ντροπή του, και είχε σκοτώσει τον γιο του άλλου εν ζωή του πατέρα του. Αφού λοιπόν ο δεύτερος καιγόταν από επιθυμία εκδίκησης για τον θάνατο του γιου του, και ο πρώτος για την ίδια του την ντροπή, συνωμότησαν εναντίον του. Εξ αυτού ο Κύρος έστρεψε τα πολλά κανάλια του Ευφράτη, και έτσι η Βαβυλώνα καταλήφθηκε ξαφνικά. Πρέπει να θυμόμαστε ότι η πόλη καταλήφθηκε δύο φορές, αλλιώς δεν θα υπήρχε καμία εμπιστοσύνη στην προφητεία· επειδή όταν οι Προφήτες απειλούν την εκδίκηση του Θεού κατά των Βαβυλωνίων, λένε ότι οι εχθροί τους θα είναι πιο άγριοι, μη ζητώντας χρυσό ή ασήμι, αλλά επιθυμώντας ανθρώπινο αίμα· και τότε αφηγούνται κάθε είδους φρικτή πράξη που είναι συνηθισμένη στον πόλεμο. (Ιερεμίας 50:42.) Αλλά τίποτα τέτοιο δεν συνέβη όταν η Βαβυλώνα καταλήφθηκε από τον Κύρο· αλλά όταν οι Βαβυλώνιοι απελευθερώθηκαν από την περσική κυριαρχία αποτινάσσοντας τον ζυγό τους, ο Δαρείος ανέκτησε την πόλη με τη βοήθεια του Ζωπύρου, ο οποίος ακρωτηρίασε το πρόσωπό του και προσποιήθηκε ότι υπέστη τέτοια σκληρότητα από τον βασιλιά ώστε να τον παρακινήσει να προδώσει την πόλη. Αλλά τότε συλλέγουμε πόσο σκληρά ταλαιπωρήθηκαν οι Βαβυλώνιοι, όταν τρεις χιλιάδες ευγενείς σταυρώθηκαν! Και τι συνήθως συμβαίνει όταν οκτώ χιλιάδες ευγενείς θανατώνονται και όλοι κρεμιούνται σε αγχόνη — μάλιστα, ακόμη και σταυρώνονται; Έτσι φαίνεται εύκολα πόσο αυστηρά τιμωρήθηκαν οι Βαβυλώνιοι εκείνη την εποχή, αν και ήταν τότε υποκείμενοι σε ξένη εξουσία, και αντιμετωπίζονταν ντροπιαστικά από τους Πέρσες, και μειώθηκαν στην κατάσταση δούλων. Διότι τους απαγορεύτηκε η χρήση όπλων, και διδάχθηκαν από την αρχή να γίνουν δούλοι του Κύρου, και δεν τολμούσαν να φορέσουν σπαθί. Οφείλουμε να θίξουμε αυτά τα πράγματα σύντομα για να μας διαβεβαιώσουν για την κυβέρνηση των ανθρώπινων γεγονότων από την κρίση του Θεού, όταν ρίχνει με το κεφάλι κάτω τους αποδοκιμασμένους όταν πλησιάζει η τιμωρία τους. Έχουμε ένα λαμπρό παράδειγμα αυτού στον βασιλιά Βαλτάσαρ. Ο Καλβίνος στη συνέχεια αναφέρεται στο πώς ο Βαλτάσαρ φέρνει τα ιερά σκεύη στο συμπόσιο. Εδώ ο βασιλιάς Βαλτάσαρ προκαλεί την ίδια του την τιμωρία, επειδή ξεσήκωσε με μανία την οργή του Θεού εναντίον του, σαν να μην ήταν ικανοποιημένος με την καθυστέρησή της ενώ ο Θεός ανέβαλε την κρίση του για τόσο μακρά περίοδο. Αυτό είναι σύμφωνα με όσα έχω πει. Όταν η καταστροφή ενός σπιτιού είναι κοντά, οι ασεβείς αφαιρούν τους στύλους και τις πύλες, όπως λέει ο Σολομών. (Παροιμίες 17:19.) Ο Θεός, λοιπόν, όταν επιθυμεί να εκτελέσει τις κρίσεις του, ωθεί τους αποδοκιμασμένους με μυστικό ένστικτο να ορμήσουν μόνοι τους μπροστά, και να επισπεύσουν την ίδια τους την καταστροφή. Αυτό έκανε ο Βαλτάσαρ. Η αμέλειά του ήταν το σημάδι της ανοησίας του, και επίσης της οργής του Θεού, όταν μέσα στην ίδια του την υπερηφάνεια και τα εγκλήματα μπορούσε να ευχαριστηθεί με διασκεδάσεις. Έτσι η τύφλωσή του δείχνει πιο καθαρά την εκδίκηση του Θεού, αφού δεν ήταν ικανοποιημένος με τη δική του ακράτεια και υπερβολές, αλλά έπρεπε να κηρύξει ανοιχτά πόλεμο κατά του Θεού. Διέταξε, λοιπόν, λέει, να του φέρουν τα χρυσά και ασημένια σκεύη που είχε πάρει από τον Ναβουχοδονόσορ. Αυτά τα σκεύη φαίνεται να είχαν αποθηκευτεί στο θησαυροφυλάκιο· εξ αυτού ο Ναβουχοδονόσορ δεν είχε ποτέ καταχραστεί αυτά τα σκεύη στη ζωή του· δεν διαβάζουμε ότι ο Ευίλ-Μηρωδάχ έκανε τίποτα τέτοιο, και ο Βαλτάσαρ τώρα επιθυμεί σκόπιμα να προκαλέσει αυτή την προσβολή στον Θεό. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι έβγαλε εκείνα τα σκεύη για χάρη χλευασμού, με σκοπό να θριαμβεύσει επί του αληθινού Θεού, όπως θα δούμε αργότερα. Ο Καλβίνος εξηγεί περαιτέρω την προσβολή που προσφέρθηκε στον αληθινό Θεό. Εδώ ο Προφήτης δείχνει πιο καθαρά και ξεκάθαρα πώς ο βασιλιάς προσέβαλε τον αληθινό και μόνο Θεό, διατάζοντας να του φέρουν τα σκεύη του. Διότι όταν είχαν φερθεί, επαίνεσαν, λέει, όλους τους θεούς τους από χρυσό και ασήμι· εννοώντας παρά τον αληθινό Θεό γιόρτασαν τους επαίνους των ψεύτικων θεοτήτων τους, και τους ευχαρίστησαν, όπως βρίσκουμε στον Αββακούμ. (Αββακούμ 1:16.) Αν και δεν υπάρχει αμφιβολία ότι θυσίασαν πρόθυμα τον καρπό της εργασίας τους, όπως το εκφράζει ο Προφήτης εκεί, όμως εξύψωσαν τους δικούς τους θεούς, και έτσι εξαφάνισαν τη δόξα του αληθινού Θεού. Και αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο ο Προφήτης τώρα καταβάλλει προσπάθειες να δηλώσει ότι εκείνα τα σκεύη είχαν φερθεί από τον ναό του οίκου του Θεού. Διότι εδώ ενισχύει την ασέβεια του βασιλιά και των ευγενών του για την ανύψωση των κεράτων τους κατά του Θεού του Ισραήλ. Υπάρχει λοιπόν μεγάλη αντίθεση, μεταξύ του Θεού που διέταξε να χτιστεί ο ναός του στην Ιερουσαλήμ, και να προσφέρονται θυσίες σε αυτόν και ψεύτικους θεούς. Και αυτό ήταν η κεφαλή και το μέτωπο του αδικήματος του Βαλτάσαρ, επειδή έτσι σκόπιμα σηκώθηκε κατά του Θεού, και όχι μόνο τυραννικά και άθλια καταπίεσε τους Ιουδαίους, αλλά θριάμβευσε επί του Θεού τους — του Δημιουργού του ουρανού και της γης. Αυτή η τρέλα επιτάχυνε την τελική του καταστροφή, και συνέβη για τον σκοπό της επίσπευσης του χρόνου της απελευθέρωσής τους. Εξ αυτού τον έχω παρουσιάσει ότι σύρθηκε από το μεγάλο ένστικτο του Θεού σε τέτοια τρέλα ώστε η εκδίκηση να ωριμάσει.
Σκεφτείτε

Συλλογισμός

Ο Καλβίνος συνδέει αυτά τα γεγονότα με την εκπλήρωση της προφητείας του Ιερεμία. Ο χρόνος της απελευθέρωσης που προφητεύτηκε από τον Ιερεμία ήταν κοντά — τα εβδομήντα χρόνια είχαν τελειώσει — η Βαβυλώνα πολιορκούνταν. (Ιερεμίας 25:11.) Οι Ιουδαίοι μπορούσαν τώρα να υψώσουν τα κεφάλια τους και να ελπίζουν για το καλύτερο, επειδή η άφιξη του Κύρου πλησίαζε, αντίθετα με τη γνώμη όλων τους· διότι είχε ορμήσει ξαφνικά από τα βουνά της Περσίας όταν εκείνος ήταν βάρβαρο έθνος. Αφού, λοιπόν, η ξαφνική έλευση του Κύρου ήταν σαν ανεμοστρόβιλος, αυτή η αλλαγή θα μπορούσε πιθανώς να δώσει κάποια ελπίδα στους Ιουδαίους· αλλά μετά από διάστημα χρόνου, ας πούμε, που είχε περάσει στην πολιορκία της πόλης, αυτό θα μπορούσε να καταβάλει τα πνεύματά τους. Ενώ ο βασιλιάς Βαλτάσαρ συμποσιαζόταν με τους ευγενείς του, ο Κύρος φαίνεται ικανός να τον εκδιώξει μέσα στη διασκέδασή του και την ευθυμία του. Εν τω μεταξύ ο Κύριος δεν καθόταν αδρανής στον ουρανό· διότι τυφλώνει τον νου του ασεβούς βασιλιά, ώστε να υποστεί πρόθυμα τιμωρίες, όμως κανείς δεν τον παρακίνησε, γιατί τις υπέστη ο ίδιος. Και από πού θα μπορούσε να προέλθει αυτό, εκτός αν ο Θεός τον είχε παραδώσει στον εχθρό του; Ήταν σύμφωνα με εκείνο το διάταγμα του οποίου ο Ιερεμίας ήταν ο κήρυκας. Εξ αυτού, αν και ο Δανιήλ αφηγείται την ιστορία, είναι καθήκον μας, όπως έχω πει, να πραγματευόμαστε πράγματα πολύ πιο σημαντικά· διότι ο Θεός που είχε υποσχεθεί στον λαό του απελευθέρωση, τώρα άπλωνε το χέρι του κρυφά, και εκπλήρωνε τις προφητείες των Προφητών του. (Ιερεμίας 25:26.) Ο Καλβίνος δείχνει πώς ο Θεός πλήττει την καρδιά του ασεβούς βασιλιά. Εδώ ο Δανιήλ δείχνει πώς ο νους του βασιλιά πλήττεται από φόβο, μήπως κάποιος νομίσει ότι ο τρόμος του ήταν χωρίς θεμέλιο. Αλλά εκφράζει, με πολλές περιστάσεις, πόσο ταραγμένος ήταν ο βασιλιάς, και έτσι η επάρκεια του λόγου θα εμφανιζόταν εύκολα. Ήταν αναγκαίο να πληγεί τόσο, ώστε όλοι να καταλάβουν πώς ο Θεός καθόταν στον θρόνο του, και τον κάλεσε ως κατηγορούμενο. Αναφέραμε προηγουμένως πώς ο Δανιήλ μας εντυπώνει την υπερηφάνεια αυτού του βασιλιά, και η αμέριμνη ασφάλειά του είναι σαφής απόδειξη αυτής. Όταν η καθημερινή πολιορκία της πόλης όφειλε να τον είχε κάνει ανήσυχο, γιόρταζε τα συνήθη συμπόσιά του, σαν σε βαθιά ειρήνη. Εξ αυτού φαίνεται ότι διαφθείρεται από ένα είδος πνευματικής μέθης, ώστε να μην αισθάνεται τις δικές του συμφορές. Αυτός, λοιπόν, είναι ο λόγος για τον οποίο ο Θεός τον ξεσήκωσε και τον αφυπνίσε από τον λήθαργό του, επειδή κανένα συνηθισμένο μέσο δεν ήταν αποτελεσματικό στο να τον επαναφέρει στην υγεία του νου. Ο φόβος που βίωσε μπορεί να φαινόταν βολική προετοιμασία για μετάνοια. Αλλά βλέπουμε το ίδιο πράγμα σε αυτή την περίπτωση όπως και σε εκείνη του Ησαύ· διότι δεν μόνο άγγιξε με μετάνοια όταν είδε τον εαυτό του αποκομμένο, αλλά εξέφρασε μια δυνατή και διαπεραστική θρήνο όταν ζητούσε την «ευλογία» του πατέρα του, και όμως ήταν πολύ αργά. (Γένεση 27:24.) Μια παρόμοια περίπτωση αναφέρεται εδώ για τον βασιλιά Βαλτάσαρ, αλλά πρέπει να σχολιάσουμε τα πάντα με τη σειρά. Ο Δανιήλ λέει. Το πρόσωπο του βασιλιά άλλαξε· έπειτα, οι αρθρώσεις των μελών του χαλάρωσαν, και ταράχθηκε, ή φοβήθηκε, στις σκέψεις του· και τέλος, προσθέτει, τα γόνατά του χτυπούσαν το ένα το άλλο. Η λέξη σημαίνει σωστά, να χτυπά το ένα εναντίον του άλλου. Με αυτά τα σημάδια ο Προφήτης δείχνει πώς ο βασιλιάς Βαλτάσαρ φοβήθηκε από το όραμα που ήδη αναφέρθηκε. Χωρίς αμφιβολία, όπως μόλις είπα, ο Θεός του ενέπνευσε αυτόν τον τρόμο, διότι γνωρίζουμε ακόμη και όταν ο Θεός έχει ανέβει ανοιχτά στο δικό του δικαστήριο, πόσο ανόητοι παραμένουν οι αποδοκιμασμένοι, και πόσο ακίνητοι! Αλλά ο Θεός επιθυμούσε να επηρεάσει τον νου αυτού του ασεβούς βασιλιά, και να καταστήσει την άγνοιά του χωρίς δικαιολογία.
Απαντήστε

Απόκριση

Πού στη ζωή σου αισθάνεσαι ότι ο Θεός τακτοποιεί τις περιστάσεις για να σε καλέσει σε προσοχή; Πώς μπορεί η προειδοποίηση του συμποσίου του Βαλτάσαρ να διαμορφώσει τον τρόπο που χειρίζεσαι τα δώρα του Θεού σήμερα; Ποια βήματα μπορείς να κάνεις αυτή την εβδομάδα για να περπατήσεις πιο ταπεινά ενώπιον του Κυρίου που κρίνει τους υπερήφανους;
Προσευχηθείτε

Προσευχή

Ὦ Κύριε Θεέ, ὁ διὰ τῆς χειρός σου ἀριθμῶν τὰ βασίλεια τῶν ἀνθρώπων καὶ ταπεινῶν τοὺς ὑπερηφάνους, χάρισον ἡμῖν χάριν ἵνα τρέμωμεν τὸν λόγον σου καὶ περιπατῶμεν ταπεινῶς ἐνώπιον τῆς ἁγιότητός σου. Φύλαξον ἡμᾶς ἀπὸ τῆς ἀλαζονείας τῆς θεωρούσης τὰς κρίσεις σου ὡς ἐλαφρόν τι, καὶ διὰ τοῦ Πνεύματός σου γράψον τὴν ἀλήθειάν σου ἐπὶ τὰς καρδίας ἡμῶν, ἵνα εὑρεθῶμεν πιστοὶ ἐν τῇ ἡμέρᾳ τῆς ζυγίσεώς σου. Στήριξον τὸν λαόν σου τῆς διαθήκης ἐν τῇ βασιλείᾳ τῇ μὴ σαλευομένῃ, διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ τοῦ Κυρίου ἡμῶν. Ἀμήν.

Υπομνήματα του John Calvin · Δημόσιος τομέας

Πηγή & Επαλήθευση

Οι παραθέσεις εδώ προέρχονται από έκδοση δημόσιου τομέα και καθεμία επαληθεύεται μηχανικά ως ακριβές υποσύνολο του κειμένου της πηγής.

Δείτε το πρωτότυπο, την πλήρη μετάφρασή μας και την εξέταση →