← Πρόγραμμα σπουδών

Eterniseed › Πρόγραμμα σπουδών › Λευιτικόν

Λευιτικόν 5-6 — με τον Ιωάννη Καλβίνο

Λευιτικόν 5-6Υπομνήματα του John Calvin20 λεπ
Άνοιγμα

Εισαγωγή

Στο σημερινό μάθημα στρεφόμαστε στην προσεκτική ερμηνεία του Ιωάννη Καλβίνου για τις προσφορές περί αμαρτίας και περί πλημμελείας στο Λευιτικόν. Ο Καλβίνος δείχνει πώς αυτές οι αρχαίες εντολές αποκαλύπτουν την αγιότητα του Θεού και την ανάγκη για εξιλέωση ακόμη και σε περιπτώσεις άγνοιας ή παραλείψεως. Η ερμηνεία του μας καθοδηγεί μέσα από τα διάφορα παραπτώματα και τις διατάξεις που ο Θεός έκανε για την αποκατάσταση. Καθώς ακούμε τις γνώσεις του Καλβίνου βλέπουμε το έλεος που πάντα συνοδεύει την κλήση προς την καθαρότητα. Ας μας βοηθήσουν τα λόγια του να προσεγγίσουμε την Γραφή με ευλάβεια και να βρούμε νέα ενθάρρυνση στο τετελεσμένο έργο του Χριστού.
Διαβάστε

Ανάγνωση

Σας προσκαλούμε τώρα να διαβάσετε τα κεφάλαια 5 και 6 του Λευιτικού αργά και προσευχητικά. Προσέξτε τις επαναλαμβανόμενες οδηγίες για προσφορές για αμαρτίες που διαπράχθηκαν από λάθος και τις προσεκτικές διακρίσεις μεταξύ διαφορετικών ειδών πλημμελείας. Αφήστε το κείμενο να μιλήσει τόσο για τη σοβαρότητα της αμαρτίας όσο και για την ελεήμονα πρόνοια της εξιλέωσης. Αφιερώστε χρόνο για να σκεφτείτε πώς αυτά τα κεφάλαια δείχνουν προς την μία ικανή θυσία.
Μελετήστε

Μελέτη

Ο Καλβίνος ανοίγει το σχόλιό του στο Λευιτικό κεφάλαιο 5 εξετάζοντας τα τρία είδη αδικήματος που αναφέρονται. 1. Και αν μια ψυχή αμαρτήσει. Τα τρία είδη αδικήματος στα οποία αναφέρεται ο Μωυσής στην αρχή του κεφαλαίου φαίνεται να διαφέρουν πολύ μεταξύ τους γιατί το πρώτο όταν ένα πρόσωπο έκρυβε ένα ζήτημα που γνώριζε δεν μπορούσε να προέλθει από λάθος όμως περιλαμβάνω αυτή την απόκρυψη για την οποία μιλάει υπό την επικεφαλίδα του λάθους υποθέτοντας ότι συνέβη όταν ένα πρόσωπο παρακινούταν από ντροπή ή φόβο να συμπράττει σε οποιοδήποτε έγκλημα ή αδίκημα σχετικά με το οποίο μπορούσε να ερωτηθεί και έτσι χωρίς κανένα σχέδιο να ορκιστεί ψευδώς αλλά τυφλώνοντας τον εαυτό του να παρακρατά αυτό που θα είχε πει αν είχε εξετάσει δεόντως το ζήτημα. Ωστόσο αυτές οι λέξεις πρέπει να συζητηθούν πιο στενά σχετικά με τη σημασία της οποίας οι άνθρωποι δεν συμφωνούν καλά. Μερικοί νομίζουν ότι η λέξη αλάχ τίθεται για κατάρα σαν να λεγόταν αν κάποιος έχει ακούσει ένα κακό ή αποτρόπαιο έγκλημα άξιο κατάρας όμως η ερμηνεία τους αντικρούεται από αυτό που ακολουθεί αμέσως Είτε το έχει δει είτε το έχει γνωρίσει. Άλλοι πράγματι το ερμηνεύουν ως όρκο όμως ακατάλληλα το περιορίζουν στην ψευδορκία σαν να δήλωνε ο Μωυσής ότι ήταν ένοχος αυτός που είχε ακούσει έναν άνθρωπο να ορκίζεται ψευδώς και δεν τον είχε αντιταχθεί αλλά είχε μάλλον καλύψει την ψευδορκία με τη δική του συμπαιγνία ή σιωπή. Προτιμώ λοιπόν να συμφωνήσω με τη γνώμη εκείνων που την εξηγούν ως σημαίνουσα επίκληση γιατί οι λέξεις θα συνδυαστούν πολύ καλά Αν κάποιος καλούμενος ως μάρτυρας έχει ακούσει τη φωνή της επίκλησης με την οποία θα απαιτηθεί στο όνομα του Θεού να απαντήσει αληθινά σχετικά με το προτεινόμενο ζήτημα και από εύνοια ή καλή φύση ή οποιαδήποτε άλλη ψευδή πρόφαση σαν να ήταν τυλιγμένος σε ένα σύννεφο λάθους αποκρύπτει αυτό που αν είχε δώσει επιμελή προσοχή γνώριζε καλά θα είναι ένοχος. Πρέπει λοιπόν εδώ να αποδώσουμε το διαζευκτικό μόριο ως το υπό όρους. Κυριολεκτικά είναι Αν κάποιος έχει ακούσει τη φωνή της επίκλησης και είναι ο ίδιος μάρτυρας. Αλλά γιατί να πει αν ήταν μάρτυρας και μετά να προσθέσει ή το έχει γνωρίσει σαν να αναφερόταν σε διαφορετικά πράγματα; Αυτό που είπα ταιριάζει πολύ καλά ότι ένα πρόσωπο γίνεται ο ίδιος ένοχος ο οποίος όταν καλείται ως μάρτυρας δεν απαντά σε ένα ζήτημα του οποίου είναι γνώστης. Τώρα τι σημαίνει το να ακούει τη φωνή της επίκλησης εκτός αν καταλάβεις ότι επικαλείται από το στόμα ενός κριτή; Πρέπει επίσης να παρατηρήσουμε ότι τα τρία είδη αμαρτίας που απαριθμούνται πρώτα έχουν μια σύνδεση μεταξύ τους αφού μιλούν για αμαρτωλούς που μολύνονται από την ακαθαρσία άλλων γιατί αφού ο Μωυσής είχε διατάξει γενικά ότι τα αδικήματα που διαπράχθηκαν με λάθος έπρεπε να εξιλεωθούν τώρα προσθέτει αυτό που δεν είχε δηλωθεί αρκετά ρητά ότι εκείνοι επίσης απαιτούσαν εξιλέωση που είχαν μολυνθεί από τις ακαθαρσίες άλλων. Έτσι αυτό το πρώτο θα συμφωνήσει πολύ καλά με τα άλλα δύο δηλαδή ότι αν κάποιος έκανε τον εαυτό του συνεργό στο αδίκημα άλλου με έμμεση ψευδορκία θα ήταν ακάθαρτος μέχρι να προσφέρει μια εξιλέωση γιατί αυτό μεταφέρει η έκφραση φέρει την ανομία του σαν να έλεγε ο Μωυσής ότι συνάπτει ενοχή αυτός που θα είχε αποκρύψει ένα έγκλημα σχετικά με το οποίο είχε ερωτηθεί ως μάρτυρας. Στη συνέχεια ο Καλβίνος στρέφεται στην εντολή σχετικά με το άγγιγμα οποιουδήποτε ακάθαρτου πράγματος. 2. Ή αν μια ψυχή αγγίξει οποιοδήποτε ακάθαρο πράγμα. Αυτή η εντολή φαίνεται όχι μόνο περιττή αλλά και παράλογη γιατί ο Μωυσής είχε ήδη δείξει αρκετά πώς η ακαθαρσία που αποκτήθηκε με το άγγιγμα ενός νεκρού σώματος ή οποιουδήποτε άλλου ακάθαρτου πράγματος έπρεπε να καθαριστεί και είχε ορίσει έναν εύκολο και φθηνό τρόπο καθαρισμού. Αυτή η επανάληψη φαίνεται επομένως άχρηστη. Αλλά να επιβάλει βαρύτερη τιμωρία σε ένα αδίκημα που μετριάζεται με την πρόφαση του λάθους παρά όπου δεν υπάρχει καμία αναφορά στο λάθος είναι άδικο. Αλλά πρέπει να θυμηθούμε ότι όχι μόνο η ίδια η ακαθαρσία τιμωρείται εδώ αλλά η απροσεξία από την οποία προέκυψε ότι αυτός που μολύνθηκε παρέλειψε τον καθαρισμό. Γιατί μπορεί να είναι ότι εκείνοι που έτσι κοιμούνται στις αμαρτίες τους μολύνουν για μια εποχή την υπηρεσία του Θεού. Δεν είναι περίεργο λοιπόν ότι επιβάλλεται βαρύτερη τιμωρία όπου το λάθος που πηγάζει από υπέρμετρη και χονδροειδή ασφάλεια γεννά ακόμη περισσότερες αμαρτίες ώστε έτσι οι πιστοί να αφυπνιστούν σε μεγαλύτερη επαγρύπνηση. Ας θυμηθεί λοιπόν ο αναγνώστης ότι το αδίκημα στο οποίο αναφέρεται τώρα δεν συνίστατο στο απλό άγγιγμα ενός νεκρού σώματος αλλά στην ίδια την απερισκεψία γιατί αν όλοι θα διαλογίζονταν επιμελώς τον Νόμο του Θεού η λήθη δεν θα τους έκλεβε τόσο εύκολα με την οποία χάνεται η διάκριση μεταξύ ορθού και λάθους. Ο ίδιος είναι ο λόγος για την ακόλουθη διάταξη όπου ο Μωυσής υποβάλλει στην ίδια τιμωρία οποιονδήποτε θα είχε αγγίξει έναν ακάθαρο ή μολυσμένο άνθρωπο έτσι η ίδια η επαφή μιας γυναίκας σε μια συγκεκριμένη περίοδο παράγει μόλυνση. Ο Καλβίνος στη συνέχεια ασχολείται με την περίπτωση μιας ψυχής που θα ορκιστεί. 4. Ή αν μια ψυχή ορκιστεί. Το σφάλμα αποδίδεται επίσης στο λάθος και την άγνοια όταν ένα πρόσωπο κάνει απερίσκεπτα αυτό που έχει υποσχεθεί να μην κάνει γιατί ο όρκος δεν παραβιάζεται σε αυτή την περίπτωση που θα ήταν εγκληματικό αλλά σε αυτή την ίδια την απερισκεψία υπάρχει αρκετό λάθος επειδή η υγιής θρησκεία θα ανανέωνε τη μνήμη του όρκου. Συνεπώς όπου δεν δείχνεται καμία ανησυχία να εκπληρωθεί υπάρχει καμία σοβαρή επιθυμία να γίνει. Αλλά αυτή η εντολή ήταν αναγκαία επειδή μπορούσε συχνά να συμβεί ότι άνθρωποι που είχαν δεσμεύσει την πίστη τους σε έναν όρκο και τον είχαν παραβιάσει με απερισκεψία θα θεωρούσαν τους εαυτούς τους απαλλαγμένους από κάθε τι και θα παραδίνονταν στο μέλλον στην επιείκεια ενώ εκείνοι που φτάνουν σε τέτοιο βαθμό ακολασίας σκληραίνουν τον εαυτό τους όλο και περισσότερο μέχρι τελικά να αποβάλουν κάθε σεβασμό προς τον Θεό. Ο Θεός θα ήθελε λοιπόν οι όρκοι να τηρούνται πιστά μήπως εκείνοι που τους περιφρονούσαν ορμήσουν έτσι στην ασέβεια. Αν λοιπόν κάποιος είχε παραβιάσει την πίστη του απερίσκεπτα διατάσσεται να κάνει εξιλέωση προς τον Θεό όχι εξαιτίας της ελαφρότητάς του όπως νομίζουν μερικοί σαν να είχε υποσχεθεί βιαστικά αυτό που δεν μπορούσε αλλά εξαιτίας της αμέλειάς του επειδή δεν είχε δώσει επιμέλεια να θυμηθεί τον όρκο την κατάλληλη στιγμή. Τώρα αν οι Παπικοί βλακωδώς διαστρεβλώνουν αυτό το κείμενο μετά το έθιμό τους για να θεμελιώσουν την υποχρέωση κάθε είδους όρκων η διάψευσή τους είναι εύκολη δηλαδή ότι ο Θεός απαιτεί αυτή την σταθερότητα μόνο σε σχέση με νόμιμους όρκους που έγιναν δεόντως. Έχουμε ήδη καταλάβει από τη διδασκαλία του Μωυσή ποιος είναι ο κανόνας της ευσεβούς ορκοδοσίας από όπου συμπεραίνουμε ότι εκείνοι που βεβηλώνουν το όνομα του Θεού δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να τηρούνται γιατί αν ξεκινήσουμε με το να κάνουμε λάθος η επιμονή σε αυτό είναι διπλά πονηρή. Σε αυτό το χωρίο λοιπόν το να κάνει κακό δεν είναι να εκτελέσει οποιαδήποτε ακατάλληλη ενέργεια αλλά να αναλάβει κάτι που διαφορετικά θα ήταν δυσάρεστο και επαχθές για τη σάρκα όπως να μειώσει τις οικιακές δαπάνες ή να στερήσει τον εαυτό του από πολυτέλειες ή να αποφασίσει για εγκράτεια από κάτι που θα τον ικανοποιούσε ή θα τον ωφελούσε.
Σκεφτείτε

Συλλογισμός

Ο Καλβίνος συνδέει αυτούς τους νόμους με το ευρύτερο θέμα του ελέους του Θεού προς τις εκούσιες αμαρτίες. 1. Και ο Κύριος ελάλησε προς τον Μωυσή. Ο Μωυσής τώρα δεν πραγματεύεται πλέον τα μέσα εξιλέωσης λαθών όταν ο αμαρτωλός είναι ένοχος από απερισκεψία· αλλά ορίζει τον τρόπο συμφιλίωσης, όταν κάποιος θα έχει εκούσια και σκόπιμα προσβάλει τον Θεό. Και αυτό είναι άξιο προσοχής, μήπως εκείνοι που μπορεί να είναι ένοχοι εκούσιας αμαρτίας αμφιβάλλουν αν ο Θεός θα εξιλεωθεί προς αυτούς, εφόσον κάνουν αίτηση προς την μία θυσία του Χριστού, στην οποία συνίσταται ολόκληρη η ουσία των σκιών του Νόμου. Πρέπει πράγματι να προσέξουμε μήπως επιτρέπουμε στον εαυτό μας υπό την κάλυψη της ελεημοσύνης και της ετοιμότητας του Θεού να συγχωρεί, -- διότι η επιθυμία της σάρκας μας προκαλεί να αμαρτήσουμε περισσότερο από αρκετά, χωρίς την προσθήκη αυτής της παγίδας, -- ούτε είναι λιγότερο από βλάσφημη προσβολή προς τον Θεό το να παίρνουμε αφορμή και άδεια για αμαρτία, από το γεγονός της προθυμίας Του να συγχωρεί. Ας βασιλεύει λοιπόν ο φόβος του Θεού σε εμάς, ο οποίος θα καταστείλει τις πονηρές επιθυμίες μας σαν χαλινάρι, ώστε να μην πέσουμε εκούσια στην αμαρτία· και το έλεός Του ας γεννήσει μάλλον το μίσος και την αποστροφή της αμαρτίας στις καρδιές μας, παρά να μας παρακινήσει σε τόλμη. Ωστόσο, ταυτόχρονα, πρέπει να προσέξουμε συνετά, μήπως αν φανταστούμε τον Θεό ανελέητο προς τις εκούσιες αμαρτίες μας, αυτή η υπερβολική αυστηρότητα να ανατρέψει την ελπίδα της σωτηρίας ακόμη και σε εκείνους που είναι οι αγιότεροι. Διότι ακόμη και σήμερα υπάρχουν κάποιοι τρελοί που αρνούνται συγχώρεση σε όλους όσοι μπορεί να έπεσαν από την αδυναμία της σάρκας, αφού σε σκυθρωπούς άνδρες αυτή η αυστηρότητα έχει τις γοητείες της, και από αυτήν την παραίσθηση ο Νοβατιανός [271] ταράζει πολύ την Εκκλησία παλαιότερα. Αλλά αν όλοι ειλικρινά εξετάσουμε τον εαυτό μας, θα φανεί σαφώς ότι εκείνοι οι άκαμπτοι κριτές, που επηρεάζουν τη φήμη της αγιότητας με υπερβολική τραχύτητα, είναι οι χονδροειδέστεροι υποκριτές. Διότι αν θα εγκατέλειπαν την υπερηφάνειά τους, και θα εξέταζαν τις ζωές τους, ποιος από αυτούς θα έβρισκε τον εαυτό του ελεύθερο από επιθυμία; και ποιανού η συνείδηση δεν πρέπει συχνά να τον πληγώνει;
Απαντήστε

Απόκριση

Πού στη ζωή σας έχετε πειραστεί να ελαχιστοποιήσετε αμαρτίες που διαπράχθηκαν από παραμέληση; Πώς η έμφαση του Καλβίνου στη δικαιοσύνη και το έλεος του Θεού διαμορφώνει την άποψή σας για την εξομολόγηση; Με ποιους τρόπους μπορείτε να καλλιεργήσετε μεγαλύτερη επαγρύπνηση ώστε να μην αντιμετωπίζετε ελαφρά την αγιότητα του Θεού;
Προσευχηθείτε

Προσευχή

Πάτερ φιλάνθρωπε, ὁ ἀποκαλύψας ἐν τῷ νόμῳ σου τὴν ἐνοχὴν τὴν προσφυομένην καὶ εἰς ἁμαρτήματα ἀγνοίας καὶ ἀμελείας, δώρησαι ἡμῖν χάριν ἵνα ἐξομολογηθῶμεν τὰ παραπτώματά ἡμῶν καὶ ἀναπαυθῶμεν ὁλοψύχως ἐν τῇ ἐξιλαστήριος θυσίᾳ ἣν παρεσκεύασας ἐν Χριστῷ. Στήριξον ἡμᾶς διὰ τοῦ Πνεύματός σου ἵνα μήτε καταφρονήσωμεν τῆς ἐλέους σου μήτε ἀπογνῶμεν τῆς πιστότητός σου τῆς ἐν τῇ διαθήκῃ, ἀλλὰ περιπατῶμεν ἐνώπιόν σου ἐν εὐλαβεία καὶ εὐγνωμοσύνῃ. Διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ τοῦ Κυρίου ἡμῶν. Ἀμήν.

Υπομνήματα του John Calvin · Δημόσιος τομέας

Πηγή & Επαλήθευση

Οι παραθέσεις εδώ προέρχονται από έκδοση δημόσιου τομέα και καθεμία επαληθεύεται μηχανικά ως ακριβές υποσύνολο του κειμένου της πηγής.

Δείτε το πρωτότυπο, την πλήρη μετάφρασή μας και την εξέταση →